Σε περίπτωση που

Σε περίπτωση που φοβήθηκες τη βροχή και δεν ήρθες την τελευταία μέρα, έχασες. Σε περίπτωση που πήγες στη Βίσση, πάλι έχασες αλλά ίσως κερδίζεις αλλού, γιατί κάθε ήττα προσφέρει διδάγματα. Σε περίπτωση που είσαι στη σπορά των ηττημένων που έχασαν το Φεστιβάλ, δε θα δεις τίποτα σε κανάλια και εφημερίδες -μια ομερτά που παραξενεύει ακόμα και τους δικούς τους δημοσιογράφους. 

Σε περίπτωση που το μετάνιωσες, υπομονή μέχρι του χρόνου -360 και σήμερα. Και σε περίπτωση που ψάχνεις υποκατάστατο για το στερητικό σύνδρομο, ακολουθούν 13 σημεία για την τέταρτη μέρα του Φεστιβάλ, που μπήκε και αυτό στην καρδιά μας, σαν τις κούπες μιας τράπουλας -όχι αυτές με τον Μαζωνάκη.

Θα σπάσω κούπες, με τα τραγούδια που ’πες.

🧡Άσσος κούπα

Και την επέτειο του ΕΑΜ θυμήθηκε. Και έμμεση αναφορά στην υπόθεση Μαζώ είχε. Και τη διεθνή του ανάλυση έκανε. Και ωραία ατάκα είπε ο ΓΓ -να μας πουν πού εφαρμόστηκε αυτός ο περιβόητος υγιής καπιταλισμός. Αλλά ως καλύτερη φράση ψηφίζω μια άλλη του Κωτσαντή για το Φεστιβάλ, που είναι «παράθυρο ανοιχτό στη λιακάδα» -εν μέσω βαρυσυννεφιάς. Στα αξιοσημείωτα και η καινοτομία με τη θεατρική, μπρεχτική εισαγωγή πριν την καθιερωμένη ανάκρουση της Διεθνούς, με σφιγμένες γροθιές.

🧡Δύο κούπα

Όχι πως δεν είχαν καλές ατάκες και οι υπόλοιποι. Το Σφάλμα στη μαθητική πέταξε ένα «σκατά στη συνεργασία με το κράτος-δολοφόνο» του Ισραήλ. Η Νατάσσα είπε «φωτιά στην πατριαρχία» πριν από ένα τραγούδι -αλλά ο Οδηγητής έπαιξε μια άλλη φράση που έδειχνε την προοπτική, για τον κόσμο που αλλάζει όταν αγωνιζόμαστε συλλογικά. Και τα μεγάφωνα του Φεστιβάλ γέμιζαν ευχάριστα την αμήχανη σιωπή της αναμονής μεταξύ δύο συναυλιών με μηνύματα ενάντια στον μακελάρη Ρούμπιο -όχι τον Ρίκι-, που θα έρθει στη χώρα μας την άλλη βδομάδα.

Γενικώς λέγονται πράγματα και ακόμα καλύτερα γίνονται κιόλας. Κι ας μη μας πίστευαν κάποια εθελόδουλα ζώα -που έλεγε μια ψυχή.

🧡Τρία κούπα

Μα έχει Πανσέληνο απόψε και είναι ωραία -και ας μην πολυφαινόταν. Σε κάποια φάση πρόβαλε και το φεγγάρι -σαν ποδοβολητό σελήνης-, ο κόσμος στην κεντρική σεληνιάστηκε με τη Νατάσσα (που έχει πέσει από μικρή στη χύτρα με το φίλτρο της ΚΝΕ) και άρχισαν τα θαύματα. Βροχή παντού στο λεκανοπέδιο, στο βάθος αστραπές για εφέ, στο ΟΑΚΑ-Βιγιαμπάχο ακόμα βρέχει (ή ψιχαλίζει), αλλά στο Τρίτση έχουμε μια αδιάβροχη σοσιαλιστική νησίδα παντός καιρού και θαύματος. Κάτι ψιχάλες έριξε μόνο όταν άρχισε να μιλάει ο ΓΓ αλλά ήταν προβοκάτσια - ή απλή συγκίνηση.

Αλλά στο Φεστιβάλ δε βρέχει ποτέ, γιατί είναι σαν τον αστικό μύθο με το μαγνητικό πεδίο του βράχου της Ακρόπολης, που δεν τον κουτσουλάν ποτέ τα περιστέρια. (Κάμερα σε μένα). Και να πώς οι κομμουνιστές χτίζουν τελικά δικούς τους Παρθενώνες. Και στις 18 (σοσιαλισμός), έχει προσκύνημα στη Μακρόνησο από τους απογόνους των αντιστασιακών.

Επίσης δεν κάνει κρύο στο Πάρκο Τρίτση -που είναι και αυτό μια ελληνική γωνιά-, κρύο δεν έκανε ποτέ. 57 Αυγούστου, για πάντα καλοκαίρι στις καρδιές μας, και ευτυχώς που πουλούσαν οι σφοι φουτεράκια και έπιασαν τόπο οι αγορές μας -κι εσύ νόμιζες πως δε θα το έβαζα ποτέ...

🧡Τέσσερα κούπα

Δεν ξέρω αν το Πάρκο Τρίτση λογίζεται ως κυκλοφοριακής αγωγής, πάντως μαθαίνεις πώς είναι το μποτιλιάρισμα για τους πεζούς ή πώς να αντιμετωπίζεις τον συνωστισμό και τον πανικό από την αγοραφοβία -πχ στον Τσουβέλα ή στη φωτογραφική έκθεση για τους 200. Οι σκηνές ήταν ασφυκτικά γεμάτες, αλλά κάποιοι σφοι λένε πως τα ενδιάμεσα περάσματα ήταν σχετικά βατά -συγκριτικά με άλλες χρονιές. Κάτι η Αννούλα, κάτι η πιθανότητα βροχής (σε περίπτωση που), ήταν περίπου το ιδανικό σενάριο για τον απλό επισκέπτη. Να μη βρέξει καθόλου μέχρι αργά, αλλά να έχει βαριά σύννεφα ώστε να ξεχωρίζουν οι φοβητσιάρηδες από τους Ικαριώτες.

🧡Πέντε κούπα

Ένα σύννεφο πλανήθηκε πάνω από το πάρκο Τρίτση, αλλά γνώρισε την ΚΝΕ, ερωτεύτηκε το Φεστιβάλ -σαν αυτό του Χικμέτ- και δε μας μούσκεψε. 

Κι ένα φάντασμα πλανιόταν πάνω από τις μουσικές σκηνές -αυτό του Μαζώ. Με τον ΓΓ να ρίχνει μια ξώφαλτση αναφορά στην όαση πολιτισμού του φεστιβάλ, σε αντίθεση με τη βιομηχανία του θεάματος και τη γυαλιστερή μηχανή του κιμά, που...

Για το κέρδος αγοράζει και πουλάει ταλέντα, όνειρα και προσδοκίες, που αλέθει και αλλοτριώνει με κάθε τρόπο ανθρώπους που έχουν να προσφέρουν και ορισμένες φορές τους φτάνει ακόμα και μέχρι το χείλος της καταστροφής (σ.σ.: να και έμμεση αναφορά στην Παπαρίζου). Για να έρθουν στη συνέχεια οι έμποροι της ευφορίας αλλά και οι επιχειρηματίες-τσαρλατάνοι της ευεξίας και της «αιώνιας νεότητας» και να ολοκληρώσουν το έγκλημα.

Στο τέλος έπρεπε να αφιερώσει απ’ το μικρόφωνο το «ανήκω σε μένα και στο φεστιβάλ μου». Και βασικά να κάνει μια αναφορά στη μνήμη του Χαλβατζή, που την τίμησε όμως ο Τσακνής -που είχε βιώσει την ΚΝΕ της εποχής και του αφιέρωσε το «Νοέμβρης ’90».

Σεπτέμβρης ήταν η χρονιά και εδώ γινόταν του χαμού...

🧡Έξι κούπα

Η καυτή τριάδα του Σαββάτου ήταν: χατσαπούρι, Τσουβέλας, Κουτσούμπας (όχι απαραίτητα με αυτή τη σειρά) κι η Νατάσσα σταθερή αξία. Ο Τσουβέλας έβγαλε αβίαστα γέλιο, χωρίς πολιτική σάτιρα, είχε άπειρο κόσμο και μόνο στην κεντρική σκηνή θα χωρούσε άνετα πλέον -ή και όχι. Ο Τσολιάς είχε πιο πολιτικό πρόγραμμα, αλλά κακό ήχο, χωρίς την άνεση και την επαφή του Τσούβι (Ερνάντες) με το κοινό.
Μια ιδέα είναι να συνδυάσεις το χιούμορ του πρώτου με το πολιτικό στίγμα του δεύτερου. Μια άλλη άποψη είναι ότι ο Τσουβέλας θα είχε πιο πολλή πλάκα, αν είχε κοινωνικό -έστω- σχόλιο, και ο Τσολιάς πιο πολλή άνεση, αν δούλευε-βάθαινε το πολιτικό του σχόλιο, πέρα από τους προφανείς στόχους (ΟΠΕΚΕΠΕ, Άδωνης κτλ).

Το καλό με τον Τσούβη είναι ότι φέρνει χύμα κόσμο και άτομα που δεν είχαν καμιά επαφή με την ΚΝΕ, αλλά βρήκαν την ευκαιρία να την γνωρίσουν.

-Φέρνετε και τον Τρανό; Ρωτούσε μια παρέα τον σφο στις κάρτες γνωριμίας.

Όχι, αλλά φέρνουμε τον Κουτσούμπα.
Οι μισοί έφυγαν, αλλά οι άλλοι μισοί έδωσαν τηλέφωνο και ό,τι ήθελε προκύψει.

🧡Επτά κούπα 

Μπορεί να μη φέραμε τη Χαραλαμπούδη, μαζί με τον Τσουβέλα, αλλά οι (μωρο)μανούλες ήταν πανταχού παρούσες -χωρίς Viber- και είχαν μια άτυπη μεταξύ τους άμιλλα ποια θα φέρει μαζί της το μικρότερο νεογνό. Μια θήλαζε ένα μωρό τριών μηνών, μια άλλη ένα βρέφος λίγων εβδομάδων. Κάποια άλλη μπορεί να ερχόταν κατευθείαν από το μαιευτήριο και μια παράλλη να ξεγεννούσε κατευθείαν στο ιατρείο του Φεστιβάλ, για να μη χάσει στιγμή. ΟΒ βρεφών και σύντροφοι εξ απαλών ονύχων... 

🧡Οκτώ κούπα 

Ο άνθρωπος έχει τελικά αρκετά ελαττώματα, σύντροφε. Ξέρει να βρίσκει μικροπράγματα για να γκρινιάζει, να γαντζώνεται στη ζαχαρένια που δεν έχει, σε χαζομάρες που του γεμίζουν τη μέρα και του αδειάζουν το μυαλό. Ξέρει να μιμείται χωρίς ταλέντο και προσχήματα και να παρουσιάζει κάτι για δικό του (πρώτη φορά ξανασυμβαίνει). Ξέρει να ξεχνά, να απενεργοποιεί τη λειτουργία της σκέψης για να ξεχνιέται (και να ξεχνά), να γίνεται χρυσόψαρο, να μη βγάζει ποτέ συμπεράσματα. Ξέρει να δίνει δύο μεροκάματα για μια συναυλία ή να κουνάει το δάχτυλο σε όσους διασκεδάζουν στο ΟΑΚΑ -ή στην παραλία της Θεσσαλονίκης.

Αλλά αν γλιτώσει από όλα αυτά, μπορεί να κάνει και άλλα. Ξέρει να σκέφτεται και να δρα. Να οργανώνεται και να διεκδικεί. Να πολεμά και να τραγουδά. Και πότε-πότε να ψυχαγωγείται, που είναι τελείως διαφορετικό από τη διασκέδαση, που (ετυμολογικά μιλώντας) σε διασκορπίζει και ψάχνεις να μαζέψεις τα κομμάτια σου. Με δυο λόγια να έρχεται στο Φεστιβάλ και να φεύγει έχοντας τροφή για σκέψη -και βασικά δράση.

🧡Εννιά κούπα

Αυτό το ερωτικό, βραχνό γρέζι στη φωνή μετά από κάθε τετραήμερο -που η Φοίβη το έψαχνε μάταια στα μυξομάντιλα της Μόνικα και όχι στο Πάρκο Τρίτση. Αξία ανεκτίμητη, που αποκτάς με χώμα, υγρασία και ξελαρύγγιασμα στις συναυλίες.

Και η αίσθηση ότι όλα είναι σοφά καμωμένα και πως το φεστιβαλικό πρόγραμμα τελειώνει το Σάββατο, για να ξεκουραστείς την Κυριακή από τη φεστιβαλική κόπωση. Κι αν ο 40άρης σφος είναι σαν δύο εικοσάρηδες, τότε σημαίνει πως είχε διπλή χρέωση και είναι προφανώς πτώμα από την κούραση...

🧡Δέκα κούπα

Και τι καλό βρήκε η κε του μπλοκ στη Σύγχρονη Εποχή με τις (μη πολιτικές-ιδεολογικές) εκπτώσεις; Πολλά και διάφορα -εκτός από την έκδοση του Τμήματος Αθλητισμού για τα ερασιτεχνικά σωματεία. Και τα πιο ζουμερά πηγαδάκια -πχ για τον αριστερόστροφο αντικομμουνισμό του ζηλωτή Καρπόζηλου και το πάθος του για κάθε λογής πρώην.

Λέγαμε όμως για βιβλία. Για να μείνω μόνο στην ιστορία -και σε όσα έχω διαβάσει ή ξεφυλλίσει: Πολύ καλές τιμές για ογκώδεις μελέτες, όπως για τον ρόλο του Πολιτικού Επιτρόπου στον ΔΣΕ και τη ζωή των παρανόμων κομμουνιστών -με υλικό από τη Θεσσαλονίκη. Την πολύ ενδιαφέρουσα καταγραφή στοιχείων και μαρτυριών για το στρατόπεδο γυναικών πολιτικών κρατουμένων στη Χίο. Το εμπλουτισμένο «Αυτοστέγαση Τώρα», με τις πολύ ενδιαφέρουσες εκτιμήσεις για την πολιτική της κατοικίας στην Ελλάδα και τις βαθύτερες πολιτικές της στοχεύσεις (μια παρουσίαση της αρχικής μορφής του μπορείτε να βρείτε εδώ).

Μα πάνω απ’ όλα ένα διαμαντάκι για την «κάθοδο των Μιλιονέρων» (δηλαδή των εκατομμυριούχων) στην πρώην ΓΛΔ και την καταγραφή εντυπώσεων από ένα οδοιπορικό του ’92, που δεν είναι τόσο μακρινό, γιατί προδιέγραφε με μαθηματική ακρίβεια όσα βλέπουμε σήμερα στη Σαξονία, ακόμα και αν ρίξει κανείς μια απλή ματιά στις εικόνες -με τις ουρές των ανέργων έξω από το γραφείο ευρέσεως εργασίας και τις πορείες των νεοναζί. Κάνω την αυτοκριτική μου που το αγνοούσα τόσα χρόνια. 

🧡Βαλές κούπα 

Ένα ταμπλό στο περίπτερο του συλλόγου των αποφοίτων του σοσιαλισμού έδειχνε πώς θα μπορούσε να είναι το Erasmus των ονείρων μας (αν και η Πανσπουδαστική αντιδρούσε και δικαίως στα πρώτα χρόνια εφαρμογής του προγράμματος). 

Ενώ στον διπλανό πάγκο των Θεμάτων Παιδείας μπορούσες να προμηθευτείς το τελευταίο τεύχος αφιέρωμα στην Τεχνητή Νοημοσύνη, καθώς και ένα αρκετά παλιότερο παρεμφερούς θεματικής, για να κάνεις συγκριτική μελέτη και να δεις πόσο καλά πάλιωσαν μερικές αναλύσεις -εκ των οποίων αρκετές έχουν γραφτεί από τους αποφοίτους του σοσιαλισμού.

🧡Ντάμα κούπα

Η νεανική-φοιτητική ήταν πιο γεμάτη από άλλες φορές, η μαθητική πάλι όχι τόσο, η λαϊκή έχει το δικό της σταθερό κοινό. Το ζήτημα είναι πώς μπορεί να γεμίσει καλύτερα το πρόγραμμα της Κεντρικής Σκηνής, με κάποια νέα «δυνατά» ονόματα, τώρα που φεύγουν σιγά-σιγά οι παλιές σταθερές των τελευταίων δεκαετιών (πχ ο Βασίλης και όχι μόνο).

Είναι εφικτό να φέρουμε ονόματα από το εξωτερικό; Να βάλουμε τη Σεμίνα να πείσει τον Λεξ (όχι) ή άλλους φίλους της; Να έρθουν η Βόσσου και η Πωλίνα, που υπέγραψαν και κείμενο για την πολιτιστική προσφορά του ΚΚΕ; Ή μήπως η Αννούλα για ένα αφιέρωμα στον Κουγιουμτζή, μαζί με τον Νταλάρα; Εγώ βασικά και τη Λία δέχομαι, που έκανε κάποτε περιοδεία με τον Βασίλη στο εξωτερικό και του είχε αφιερώσει ένα πολύ ωραίο τραγούδι. Φίλε Βασίλη που λες...

🧡Ρήγας κούπα

Η Μποφίλιου τελειώνει και πέφτουν οι πρώτες ψιχάλες -να μη μας ματιάσουν. Ο Εισβολέας κλείνει συγκινημένος, γιατί κλείνει έναν κύκλο με αυτή την ομάδα συνεργατών και επιστρέφει στις χιπ-χοπ ρίζες του. Οι ουρανοί συγκινούνται και αυτοί και ανοίγουν. Μέχρι να φτάσει ο κόσμος στην έξοδο, έχει πιάσει κανονική βροχή. Σκέφτεσαι πως κράτησε τίμια στάση και ήταν μια καλή συμφωνία: ρίξε ό,τι έχεις μετά τη 1 και μη μας χαλάς το κυρίως πρόγραμμα, παρά μόνο το φινάλε στη Λαϊκή, για να γράψουμε επίλογο με ένα ωραίο κλισέ -κλαίει και ο ουρανός που τέλειωσε στο Φεστιβάλ.

Φτάνεις σπίτι, βγαίνεις στο μπαλκόνι, αναλογίζεσαι το υλικό για αναμνήσεις που μάζεψες αυτές τις τέσσερις μέρες. Στο βάθος ακούγονται δοξάρια, σα να φτάνει ο απόηχος με ικαριώτικες νότες να τυλίξει τις σκέψεις σου, ως μουσική υπόκρουση.

-Για μισό, ακούμε δηλαδή ήχους, σαν την Ζαν Ντ’ Αρκ;

Μα όχι, είναι ο Φάκαρος από το Ικαριώτικο γλέντι, που συνεχίζεται κανονικά. Αν κάποιοι πιστεύουν πως θα τον πτοήσει μια απλή βροχούλα ή ο κίνδυνος ηλεκτροπηξίας είναι γελασμένοι. Πέρασε η μπόρα, πέρασε. Ικαρία για πάντα!

Και ως τι ώρα έκατσε τελικά; Ξέρω ’γω; Μέχρι να του πουν να φύγει.

Τέσσερις πήγε, μου ’παν πάλι φύγε, φύγε απ’ το Φεστιβάλ...

🧡 Σε ρόλο Τζόκερ θα μπορούσε να είναι η Αννούλα με τα μπότοξ. Αλλά η ουσιαστική σύγκριση γίνεται σε άλλο επίπεδο, όπως το κατέγραψε εύστοχα ο Μάνος.Σ. στον τοίχο του -και αντέγραψε δημιουργικά ο Ν. Μπ. στον δικό του, σαν δικό του.

Χτες (σ.σ. προχτές) ήταν 90.000 στη συναυλία της Βίσση. Αλλά επίσης χτες ήταν 90.000 στο Φεστιβάλ της ΚΝΕ (οι αριθμοί είναι λίγο φουσκωμένοι, αλλά δεν είναι εκεί η ουσία). Ναι, πολλοί δρόμοι οδηγούσαν στο ΟΑΚΑ. Αλλά και πολλοί δρόμοι οδηγούσαν στο Πάρκο Τρίτση. Η συναυλία της Βίσση προβλήθηκε από όλα τα ΜΜΕ. Το Φεστιβάλ της ΚΝΕ από κανέναν. Για τη συναυλία της Βίσση το Μετρό επέκτεινε τις ώρες λειτουργίας του και έγιναν κυκλοφοριακές ρυθμίσεις. Στο Φεστιβάλ της ΚΝΕ δεν υπήρχε ούτε τροχονόμος. Η συναυλία της Βίσση είχε είσοδο από 22 έως 300 ευρώ. Το Φεστιβάλ της ΚΝΕ είχε προαιρετική ενίσχυση 6 ευρώ. Στη συναυλία της Βίσση είχε stands με διαφημίσεις της ΔΕΗ. Στο Φεστιβάλ της ΚΝΕ είχε stands με τα τελευταία σημειώματα των 200 της Καισαριανής. Η συναυλία της Βίσση τελείωσε τραγουδώντας το «Κραυγή». Η ομιλία του ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ τελείωσε τραγουδώντας τη Διεθνή. Όπως έλεγε και κάποιος παλιός πολιτικός: αυτοί τη δουλειά τους, εμείς τη δική μας.

Και όπως θα τραγουδούσε και ένας αοιδός.

Ανήκω σε μένα και στο Φεστιβάλ μου...

Οι νύχτες του φωτός, τα ρω του Φεστιβάλ - Venga jaleo!

Την τρίτη νύχτα κατά τας γραφάς, φεγγαρόλουστη και φεστιβαλική, ο Απολίθωμας έγινε για τις ανάγκες του κειμένου κε του μπλοκ των δύο λιμνών και τεσσάρων σκηνών, που είναι στημένες περιμετρικά σαν ανισόμετρος ρόμβος, που θυμίζει καρό της τράπουλας και τα «ρω του Φεστιβάλ», που είναι έρωτας. Venga jaleo, jaleo, που θα έλεγε και η μπάντα της νεολαίας -la banda de la juventud- από την Ισπανία. Και δεν υπάρχει τίποτα πιο ηχηρό, από ένα ισπανικό ρο, όπως θα μας βεβαίωναν οι σφοι από τις Κολεκτίβες και οι Μπόνεϊ Εμ: Ρα-Ρα-Ράσπουτιν -στην εκτέλεση με τον Καλογερόπουλο.

🔶Άσσος καρό

Πριν ξεκινήσουμε την περιήγηση, ένα λεπτό σιγής για τους γονείς που έπεσαν αμαχητί αλλά ηρωικά στον στίβο μάχης στον παιδότοπο, δεν ξεκόλλησαν ποτέ από εκεί και δεν είδαν τίποτα από το υπόλοιπο Φεστιβάλ. Δεν τους δίνω λόγια παρηγοριά, τουλάχιστον όμως τα παιδιά τους παίρνουν σωστές βάσεις, μαθαίνοντας εξ απαλών ονύχων για τις ιστορικές νομοτέλειες και για την πηγάδα.

🔶Δύο καρό

Ο Παπαζώ τραγούδησε με τον πατέρα του, η Νατάσσα την άλλη μέρα ανέβασε στη σκηνή τον δικό της -που δε μετρά είκοσι χρόνια στο τραγούδι, αλλά 52 Φεστιβάλ! Η κόρη του Πασχαλίδη τραγούδησε με τον πατέρα της αλλά ήταν και στη μαθητική, όπου είχαμε δει και την κόρη του Κατσιμίχα. Μόνο ο Αλέκος δεν πήρε μικρόφωνο τελικά. Νεποτισμός στη χώρα των Κ(ν)ιμ...

🔶Τρία καρό

Το βιβλιοπωλείο της Σύγχρονης Εποχής είχε πολλές, καλές εκπτώσεις -ποτέ όμως πολιτικές-ιδεολογικές. Ίσως γιατί είναι τέλος σεζόν και «μια εποχή τελειώνει» όπως τραγουδά προφητικά η Νατάσσα για τον κόσμο της εκμετάλλευσης. Έρχονται οι μέρες του φωτός ή μάλλον οι νύχτες, εφόσον μιλάμε για το Φεστιβάλ που κάνει τα σκοτάδια λάμψη.

Ακόμα και στη Διεθνούπολη έπεσαν οι τιμές τις τελευταίες μέρες, από όσους σφους δεν είχαν ξεπουλήσει και ήθελαν να αδειάσει η βαλίτσα τους για το ταξίδι της επιστροφής. Περίπου όπως στους πάγκους της Λαϊκής, αλλά χωρίς το ρυθμικό τραγούδι των πραματευτάδων, που ήταν οι πρόγονοι των σημερινών ράπερ.

Doce euros! Doce euros! Πάρε-πάρε, δώσε-δώσε, δόσε έουρος.

🔶Τέσσερα καρό

Η εκδήλωση για τα 90χρονα από τον ισπανικό εμφύλιο ήταν υποκειμενικά η πιο ενδιαφέρουσα, αλλά έχει πολύ ψωμί για να την ξεπετάξω σε μια παράγραφο. Κρατάω απλώς ότι η Σύγχρονη Εποχή ετοιμάζει μια έκδοση για τον (ή του) Λίστερ (τον αξιωματικό του θρυλικού 5ου Συντάγματος -Venga jaleo). Την υποψία ότι ο Σκολαρίκος μαθαίνει ισπανικά για να πάει δανεικός στο Τμήμα Ιστορίας του PCTE και να γράψει την ιστορία του ισπανικού εμφυλίου -αφού οι μικρές δυνάμεις των Ισπανών δεν αρκούν για κάτι τέτοιο. Και την... εξωτική μετάφραση τοπωνυμίων και όρων από τον ομιλητή, πχ: Καταλανία (sic), Αστουρία (ξαναsic) και γκαζολίνη -αντί για βενζίνη.
Me gusta la gasolina, dame mas gasolina... Παίξτε Μπάουι, ρε!

Α, ναι. Και την μπάντα της νεολαίας που ξεσηκώνει τα πλήθη και στο τέλος φώναζαν όλοι μαζί για κάνα δίλεπτο -el pueblo unido jamás será vencido. Βένγκα χαλέο, λέμε...

🔶Πέντε καρό

Την ίδια στιγμή στη Σύγχρονη Εποχή, ο Ξεκαλάκης παρουσίαζε τους «Απείθαρχους» του Σπύρου Χαλβατζή. Κι είπε μεταξύ άλλων για αυτούς που παινεύουν κάποιους νεκρούς για να θάψουν τους ζωντανούς συντρόφους τους και το ΚΚΕ. Το «παρών» έδωσαν οι δυο γιοι του Σπύρου, πολλοί σύντροφοι της γενιάς του και δεκάδες βουρκωμένα μάτια. Κάποιοι ίσως ήθελαν να μοιραστούν κάποιο βίωμα και τη συγκίνησή τους σαν αποχαιρετισμό, ο Αλέκος κρατούσε πυρετωδώς σημειώσεις και... τελικά ο χρόνος πίεζε, παρεμβάσεις δεν έγιναν και η συνέχεια ίσως δοθεί σε επόμενη παρουσίαση που θα οργανωθεί καλύτερα.

🔶Έξι καρό

Λίγο αργότερα ξεκινούσε στο Στέκι Πολιτισμού η συζήτηση για τη λογοκρισία στις τέχνες, αλλά ήταν πρακτικά αδύνατον να δει κανείς όλες τις εκδηλώσεις. Έχασα την τοποθέτηση του Μπουρνάζου, που δεν είναι δικός μας αλλά έχει γράψει ένα πολύ αξιόλογο βιβλίο για τον αριστερόστροφο πολιτιστικό αντικομμουνισμό (πληρωμένο και βασικά αμερικανικής αλά CIA έμπνευσης), όπως είπε στο κλείσιμο ο Παρασκευόπουλος από τον Πανελλήνιο Μουσικό Σύλλογο. Πρόλαβα όμως την παρέμβαση του Μεϊμάρη, που έκανε μια ενδεικτική αναφορά σε πολυάριθμα περιστατικά λογοκρισίας (πέρα από την έμμεση αυτο-λογοκρισία του καλλιτέχνη, για να μην αποκλειστεί από τα κυκλώματα): από τη φυλάκιση του Πάμπλο Χασέλ που έθιξε τους Βουρβώνους και την απόλυση του Ρούπου από την Πίτσα Φαν, μέχρι τις «κακές» λέξεις - εικόνες, που κάνουν «τζιζ» για το YouTube και την μπάντα που στοχοποιήθηκε στη Φλώρινα για τα μακεδονίτικα τραγούδια που είχε στο ρεπερτόριό της.
Πολλά από αυτά τα έχουν βιώσει από πρώτο χέρι οι Κοινοί Θνητοί, με τον Αντώνη να λέει σκωπτικά:

Μένει μόνο να μας κλείσουν φυλακή και να μάθουμε σλάβικα!

🔶Επτά καρό

Που είναι μια πολύ καλή πάσα για να πάμε στην πολυεθνική σύνθεση του ΔΣΕ και τα γραπτά τεκμήρια - υλικά από έντυπα, αφίσες και προκηρύξεις που απευθύνοντας σε μαχητές (της Μακεδονίας και της Θράκης) του ΔΣΕ στη γλώσσα τους. Και δεν είναι κακό να τις λέμε με το όνομά τους αυτές τις γλώσσες -ή τις εθνικότητες-, όπως θαρραλέα κάναμε τότε: τα σύκα σμακβί και τη σκάφη-σκάφη.

🔶Οκτώ καρό

Η έκθεση για τον ΔΣΕ ήταν ταξίδι στον χρόνο και σε μια αληθινή εποποιία. Μια απλή ματιά στα ταμπλό, φτάνει για να αγγίξεις ψηλαφιστά ένα μεγαλείο που δύσκολα περιγράφεται με λόγια και να αναρωτηθείς αν η άλλη πλευρά (πολιτικά ή κοινωνικά μιλώντας) έχει να αντιπαρατάξει έστω ένα παράδειγμα αντίστοιχης αυτοθυσίας και γενναιότητας. 

Υπήρχαν και οργανωμένες ξεναγήσεις με εξειδικευμένους σφους, που εξηγούσαν τη σημασία του αγώνα του ΔΣΕ (ο μόνος αντίστοιχος αγώνας διεθνώς ήταν των Κινέζων κομμουνιστών, η Ελλάδα ήταν όμως σε πολύ κομβικό σημείο για να την αφήσουν στην τύχη της) και η τελική κατακλείδα ότι την άλλη φορά θα το ξανακάνουμε καλύτερα. Θα τα ξαναπούμε -ΔΣΕ, που έλεγε και το σύνθημα σε έναν τοίχο...

🔶Εννιά καρό

Ναι αλλά για τον Μαζωνάκη δεν είπατε τίποτα.
Ούτε για τον Σούλη Μαρκόπουλο, μπορώ να σου πω. (Και ούτε καν για τον Χαλβατζή έγινε ειδική μνεία από την οργάνωση, αν δεν κάνω λάθος, πέραν της παρουσίασης του βιβλίου του). 

Είπε όμως η Πέγκυ Ζήνα, κάνοντας μια όμορφη και συγκινητικά αφιέρωση στον συνάδελφό της. Και αν ήσουν παρατηρητικός, καθώς περνούσες από τους «παρακομματικούς» πάγκους -που δεν ήταν της οργάνωσης, αλλά βρίσκονταν εντός του πάρκου-, θα έβλεπες δίπλα στις κούπες του Σήφη και του Βλαδίμηρου, μερικές με τη μορφή του Μαζώ. Γιατί μόνο αυτός ο πλανόδιος κατάλαβε το Gucci φόρεμα και το ταξικό του νόημα -σε αντίθεση με τον Περισσό, όπως μας είχε ενημερώσει ο Πιτσιρίκος.

🔶Δέκα καρό

Εν τω μεταξύ, ο συνεργάτης του Πιτσιρίκου έγραψε δημόσια ότι ο λόγος που δεν ήρθε φέτος, είναι γιατί δεν προσκλήθηκε. Στη θεωρία το έκανε, για να απαντήσει στα τρολ και τις μουσμουλιές-θεωρίες συνωμοσίας που του γράφουν σε δεκάδες μέιλ, στην πράξη όμως μάλλον τους έδωσε περισσότερη τροφή. Κι άλλοι βαμμένοι καλλιτέχνες έλειψαν κάποια χρονιά (για αγρανάπαυση ή όποιον άλλο λόγο), από τον Τσολιά και τον Θαλασσινό ως τους Υπεραστικούς. Αλλά δεν έγινε ζήτημα, ούτε επέλεξαν να το κάνουν οι ίδιοι. Αυτή είναι η διαφορά -φίλε Ζάρα.

🔶Βαλές Καρό

Είχα ακούσει πολλά για τον (αλλά όχι πολλά από τον) Κωνσταντίνο Βήτα. Το ίδιο και πολλοί άλλοι σφοι που μαζεύτηκαν από νωρίς, δημιουργώντας ένα κλίμα προσμονής, γεμάτο προσδοκίες. Τις οποίες τις έκοψε σαν βαλές ο καλλιτέχνης, μιλώντας με τα κομμάτια του, που ήταν -στην αρχή τουλάχιστον- κάπως υποτονικά και ελάχιστα συναυλιακά. 

Πολύ κακό για το τίποτα. Κι αν έφτιαχνα με τη στερνή μου γνώση το πρόγραμμα, θα σημάδευα μάλλον τα «Καλογεράκια» -που το ένα φορούσε φούτερ στα χρώματα της Παλαιστίνης και στη σωστή πλευρά της ιστορίας.

🔶Ντάμα Καρό

Στον ρόλο της ντάμας η επιστήμη -και πιο ειδικά η δημοσιογραφία. Όταν συναντάς παλιούς συμφοιτητές, μοιραία θυμάσαι την υπαρξιακή τους/σας αγωνία. Αν σπουδάζουμε κάποια επιστήμη (της προπαγάνδας έστω) ή ένα παρα-επιστημονικό αντικείμενο, με απλές τεχνικές και διεπιστημονικές αναφορές για άλλοθι, που σου δίνει την ευκαιρία να γίνεις (ανθυπο)διάσημος.

Πλέον τρέφω την υποψία - βεβαιότητα ότι οι Μετεωρολόγοι είναι το ευθέως αντίστοιχο των δημοσιογράφων. Δίνουν τυχαίες προβλέψεις, που κινούνται μεταξύ αστρολογίας και προγνωστικών για το στοίχημα, αλλά πατάνε σε επιστημονικά δεδομένα. Κι ενώ όλοι οι οπαδοί της Αννούλας (του χιονιά και της βροχής) ρωτούσαν με αγωνία αν θα βρέχει το Σάββατο στο ΟΑΚΑ, στα σχόλια έμπαιναν σύντροφοι και φίλοι, και ζητούσαν αντίστοιχες προβλέψεις και για το Ίλιον (της εργατιάς βασίλειο). Αυτό θα πει παρέμβαση παντού, ακόμα και στις αντικαπνιστικές λέσχες -όπως έλεγε ο Βλαδίμηρος- ή τα μετεωρολογικά δελτία, όπως θα πρόσθετε στην εποχή μας.

🔶Ρήγας Καρό

Ο Πασχαλίδης στην Κεντρική Σκηνή αφιέρωσε το «Αγύριστο Κεφάλι» στη μνήμη του Χαλβατζή. (Και είναι κρίμα που δεν αφιέρωσε ποτέ σε κάποιον τις «Πεθαμένες Καλησπέρες», που γράφτηκαν στον απόηχο της διάσπασης του ’91). Στο τέλος είπε ότι είχε φαρυγγίτιδα και αν ήταν άλλη συναυλία δε θα ερχόταν, αυτήν όμως δε θα την έχανε με τίποτα. Το Φεστιβάλ άλλωστε το φτιάχνουν-στήνουν σύντροφοι που σφίγγουν τα δόντια για να παίξουν, πονάνε την ομάδα και ματώνουν τη φανέλα. 

Ήταν τέτοια όμως η κακοδαιμονία-περονόσπορος με τους φετινούς συντελεστές στην Κεντρική, που φοβόσουν τι άλλο θα γίνει ως το τέλος. Λες να βρέξει και να φάει πχ η Νατάσσα μια άγαρμπη γλίστρα, έτσι που χοροπηδά με πάθος;

🔶Τζόκερ κανονικά δεν έχουμε άλλον-γιατί κάθε τράπουλα έχει δύο. Θα μπορούσε πάντως να είναι το φεγγάρι, που προμήνυε μια πολλά υποσχόμενη πανσέληνο και έναν αγώνα διαρκείας ενάντια στους λυκανθρώπους και τη λυκοσυμμαχία τους.
Αυτα όμως στο επόμενο και τελευταίο μέρος της φεστιβαλικής τετραλογίας.

Νοσταλγός του Φεστιβάλ

Επανασύνδεση με τα προηγούμενα.

Εγώ το Τρί-το Τρίτση δε φοβάμαι/είναι και αυτή μια ελληνική γωνιά
Τα μαύρα τα μαλλιά και αν αραιώνουν/δε μας τρομάζει η βαρυχειμωνιά.

Μόνο τα πρώτα κρύα του Σεπτέμβρη, που τα αντιμετωπίζεις με δέος σα να διασχίζεις τη Νιάλα, φορώντας το ζεστό, αντάρτικο φούτερ του ΔΣΕ (από τις πιο έξυπνες «εμπορικές» ιδέες στα φεστιβαλικά χρονικά).

Ούτε η βαρυχειμωνιά, ούτε το μουσικό σαρδάμ της Φριτζήλα(ς) για το ΕΑΜ, που έχει την ΕΠΟΝ και την ΕΛΑΣ -όπως μου το μετέφερε σφος αναγνώστης που ήταν αυτήκοος μάρτυρας.

Μόνο λιγάκι οι μικρές ώρες (μετά τα μεσάνυχτα) τις καθημερινές. Κι άντε να πείσεις το παιδί σου (ή τον έφηβο μέσα σου) πως αύριο έχετε σχολείο και δε γίνεται να μείνετε σε όλη τη συναυλία των ΚΘ και πως θα τους δείτε σίγουρα και στο «Καρέζη» και στο τέλος αρχίζεις να τα τραβάς από το χέρι -γιατί μεγαλώνοντας οι ρόλοι αντιστρέφονται διαλεκτικά. Και όσοι άντεξαν, τα κατάφεραν με το σπαθί τους, που θα είναι το χρώμα της δεύτερης ημέρας.

♣Άσσος σπαθί

Είναι πιο νόστιμο από χτες/πέρσι το χατσαπούρι ή έχω καιρό να φάω;

Οι Σκύθες σύντροφοι έχουν όλες τις απαντήσεις. Και τη μυστική συνταγή που περνάει από δρυΐδη σε γραμματέα. Και ένα εκπληκτικό μοντέλο συλλογικής δουλειάς με το κομμάτι και τεϊλορικού καταμερισμού, όπου θα μπορούσε να πατήσει η λενινιστική ανάλυση για το κόμμα και τα συνεργεία νέου τύπου. Καθώς και την απάντηση στο αρχέγονο τσερνισεφσκικό ερώτημα: «Τι να κάνουμε». Χατσαπούρι, τη σούπα με τα μανιτάρια και επανάσταση. Όχι απαραίτητα με αυτήν τη σειρά.

Στον σοσιαλισμό οι ουρές θα αποκτήσουν άλλο περιεχόμενο

Μοναδικό ψεγάδι αυτής της κόκκινης κολεκτίβας οι μεγάλες ουρές. Εκτός και αν θες μόνο πιροσκί, οπότε περνάς μπροστά απ’ όλους, που σε κοιτάν με ζήλια και δυσπιστία -μήπως είχες κάναν γνωστό στην ΚΕ- και διατρανώνουν τη θέλησή τους να παλέψουν για μια δίκαια κοινωνία, χωρίς ουρές, ελλείψες και διακρίσεις χατσαπουριού και πιροσκί (που θα είναι μια δευτερεύουσα μη ανταγωνιστική αντίθεση στο προτσές της οικοδόμησης).

♣Δύο σπαθί

Αυτά που ακούς περιμένοντας στην ουρά -πολιτικά πηγαδάκια και ανέκδοτα για τις χώρες του καπιταλισμού.

Αυτό έτρωγε ο Στάλιν! - Συνέντευξη με τη σφισσα από τη Γεωργία, που βρίσκεται πίσω από το «φαινόμενο χατσαπούρι», με βιωματικές αναφορές στην υπεροχή του σοσιαλισμού.

50 συνταγές του Άκη Πετρετζίκη, με αγαπημένα εδέσματα από τη χώρα των Σοβιέτ.

Και ακόμα: αφιέρωμα στα φεστιβαλικά μπλουζάκια που θα φορεθούν πολύ φέτος.

Συνέντευξη Άννας Βίσση: θα ερχόμουν στο Φεστιβάλ αλλά δε με κάλεσαν (ούτε εμένα).

Νατάσσα Μποφίλιου: με το φυσικό αέριο ξένοιασα και έχω ζεστό νερό όλη τη μέρα.

Και πολλά άλλα πλούσια θέματα (ή θέματα για πλούσιους), που θα έπιανε μια Commun-Lifo ή μια Worker’s Voice -και όχι, δεν ήταν τέτοια η Κατιούσα. Αλλά για τα αστικά ΜΜΕ πέρα βρέχει και μακάρι να βρέξει πέρα και σήμερα -ή να κάνει η Αννούλα τα μαγικά της.

Ευτυχώς υπάρχει το όργανο και οι ανταποκρίσεις του, πχ από τις εντυπώσεις του κοινού από τις φωτογραφίες με τους 200 και τον μικρό που απαντά για αυτό που του έμεινε: «Είχαν ανοιχτά τα μάτια τους». Φοβερή απάντηση. Και ας μην ξέρει -ίσως- ακόμα τον στίχο «άλλο ο ανοιχτομάτης και άλλο ο αυγουλομάτης»...

♣Τρία σπαθί

Το βασικό είναι να υπάρχει χώρος -και αν όχι να τον δημιουργήσεις. Να μη φας πολύ το μεσημέρι. να αφήσεις λίγο χώρο για χατσαπούρι. Και αν δεν έχεις φάει, να δοκιμάσεις μια νέα γεύση, μη γίνεσαι χατσι-πουριτανός (ένα κακό λογοπαίγνιο τη μέρα, τη βροχή την κάνει πέρα). Και λίγο χώρο για τα πιροσκί (με τυρί και πατάτα). Και λίγο χώρο για τους ταξικούς λουκουμάδες της ΚΝΕ (προσοχή στις απομιμήσεις). Και λίγο χώρο για το χοτ-ντογκ, που είναι η καινοτομία του φετινού Φεστιβάλ (αν και στις αμερικανιές δεν είμαστε τόσο καλοί, όπως στις σοβιετιές). Ναι αλλά για τα μαφίν δε λέτε τίποτα (δύο κακά λογοπαίγνια την ημέρα...). Και λίγο χώρο για φαλάφελ και λαχματζούν από τους Παλαιστίνιους. Και λίγο ακόμα για τα πιτάκια και τα σιροπιαστά από τον άλλο παλαιστινιακό πάγκο. Και λίγο χώρο για το σάντουιτς της ΚΝΕ, το λουκάνικο, το κεμπάπ. Ε, δε γίνεται να μη δοκιμάσεις και από τα σουβλάκια -σα να μην ήρθες στο Φεστιβάλ θα είναι. Και λίγο χώρο για μια-δυο (3-4) ακόμα τρύπες στη ζώνη σου. Λαέ μη σφίγγεις άλλο το ζωνάρι.

♣Τέσσερα σπαθί

Τα μάτια σου με καίνε και γράφτηκε στην ΚΕ-ΝΕ! όπως έλεγε ο ιταλός συναγωνιστής την οργάνωση, στη συζήτηση που θα μπορούσε να έχει τίτλο «κάθε λιμάνι και καημός - κάθε λιμάνι και απεργία»! Ωραία στιγμή το διεθνιστικό πανό στο τέλος, που έγινε viral. Μα πάνω απ’ όλα σπουδαία υπόθεση να οργανώνεις μια παγκόσμια απεργία, σε δεκάδες χώρες και λιμάνια, όλων των ηπείρων. Σα γενική πρόβα από τον γενικό συντονισμό του μέλλοντός μας και τις πιο ενδιαφέρουσες διαδικασίες στον πλανήτη μας (εν αναμονή ποσαδιστικών ενισχύσεων).

♣Πέντε σπαθί

Οι βραβεύσεις στους ταπεινούς (πρωτ)εργάτες του Φεστιβάλ, την ψυχή που δίνει σάρκα και οστά στον θεσμό, ήταν ξεχωριστή περίσταση και ας έλειπαν οι μεγάλοι ρήτορες -αφού οι σφοι προτιμούν να μιλάνε με τις πράξεις τους. Είχε όμως συγκινητικές αναφορές σε συντρόφους - στυλοβάτες που έφυγαν πρόωρα, αλλά είχαν ως σύνθημα «το φεστιβάλ θα στηθεί, που να σκάσει ο διάολος». Διεθνιστική νότα, με τη βράβευση ενός ξυλουργού αλβανικής καταγωγής (και δεν ξέρω αν ξέρεις, σφε αναγνώστη, πως στα ισπανικά ο οικοδόμος λέγεται albañil). Και ωραίες ιστορίες απ’ την κρύπτη του παρελθόντος, με την Εύα Μελά να μας λέει για τον Προκόπη τον αρουραίο, που ήταν συνεπής και έγινε ένας από εμάς. Η αμήχανη στιγμή που διαπιστώνεις πως ο Προκόπης ήταν πιο συνεπής από άλλους προκομμένους, που εγκατέλειψαν το σκάφος νομίζοντας πως βουλιάζει και ναυάγησαν μόνοι τους. Και τι μας φταίει ο Προκόπης και τα ξαδελφάκια του, για να τους πούμε «ποντίκια»;

♣Έξι σπαθί

Η εκδήλωση στον χώρο των στρατιωτικών είχε πολύ κόσμο, τον χαιρετισμό του ΓΓ και στρωμένα τραπέζια με σουβλάκια και κρασί -σαν «βραδιά οπλίτη». Κι αν οι επιτελείς του αστικού κράτους σκάνε να βρουν τον κόκκινο δάχτυλο που κάνει δουλειά στο στράτευμα και τους αξιωματικούς -που εκδηλώνονται ανοιχτά όταν αποστρατεύονται- η κε του μπλοκ ψάχνει να βρει τον εαακίτικο δάχτυλο που κρύβεται πίσω από το αρκτικόλεξο του ΣΥΣΜΟΣ -που συσπειρώνει στρατιωτικούς και συγγενείς.

♣Επτά σπαθί

Ο Μαλιάτσης έχει χιούμορ για πεντάχρονα (τύπου «γαμιούνται οι αριστερόχειρες») -ούτε καν για «Κόκκινο Αερόστατο», πόσο μάλλον για Κνίτες. Έχει δίκιο όμως όταν λέει για τους επαγγελματίες κουφούς, που δε σε ακούν από άποψη (σου φωνάζω μα εσύ δε μου μιλάς). Άραγε να υπάρχει το αντίστοιχο ρήμα, όπως το «εθελοτυφλώ»; Ή πρέπει να βγει ένας λεξιπλάστης σαν τον Ζαχαριάδη να το καθιερώσει;

Γεια σας, έχετε ένα 4ήμερο να σας μιλήσουμε για την πολιτική του ΚΚΕ;

♣Οκτώ σπαθί

Η πολύωρη επίδειξη πυγμαχίας στο αθλητικό στέκι είχε ρετρό απόχρωση μόνο για όσους αγνοούν ότι έχει ξανάρθει στη μόδα. Κι εσύ αναρωτιέσαι πόσοι από τους μικρούς να ξέρουν τον Τεόφιλο Στίβενσον, την κουβανική παράδοση και πότε επιτέλους θα κάνουμε μια αναπαράσταση (αλά Τεό) με το σωστό τέλος στον αγώνα του Ντράγκο με τον Ρόκι (IV). I must break you -στον αδύναμο κρίκο της αλυσίδας.

♣Εννιά σπαθί

Το ΚΚΕ πάντως ακούει τι λέει ο κόσμος και φέτος μοίραζε και ερωτηματολόγιο με «6+1 ερωτήσεις για τη ζωή που έχουμε και τη ζωή που θέλουμε», που ήταν βασικά μια έμμεση κάρτα γνωριμίας για ενήλικους επισκέπτες. Ξεκινούσε με αθώες ερωτήσεις για την ακρίβεια, κλιμάκωνε με τους νατοϊκούς εξοπλισμούς και κορύφωνε σαν εταιρεία δημοσκόπησης με το (προλεκάλτ αποχρώσεων) ερώτημα: «ποια φράση είναι πιο κοντά σε αυτό που σκέφτεσαι».

Α. Χρειάζεται αλλαγή κυβέρνησης άμεσα.
Β. Χρειάζεται να αλλάξει συνολικά ποιος έχει τα κλειδιά της οικονομίας και την εξουσία στα χέρια του.
Γ. Δεν ξέρω αν υπάρχει εναλλακτική.
Δ. Θέλω να μάθω περισσότερα για την πρόταση του ΚΚΕ.

Και όπως θα έλεγε ένας σφος, με πείρα από εξετάσεις για δίπλωμα, το σωστό είναι πάντα η μεγαλύτερη απάντηση -δηλαδή το Β.

Το καλύτερο όμως ήταν αυτό το «+1» στο τέλος. Τι θα ήθελες να ρωτήσεις εσύ το ΚΚΕ;

Εε... Χμμ... Πότε θα ωριμάσουν οι συνθήκες; Πότε θα βγει ο νέος τόμος του Δοκιμίου; Πότε θα αποκατασταθεί ο Κάππος; Μου δίνετε μια-δυο αναρτήσεις καιρό να το σκεφτώ, γιατί με πιάσατε εξαπίνης; (Σου δίνουμε. Επόμενη ερώτηση).

♣Δέκα σπαθί

Ο Γκαλεάνο έλεγε πως ζει σαν ζητιάνος του ποδοσφαίρου, που εκλιπαρεί για λίγο καλό θέαμα και μια περίτεχνη ενέργεια. Κι εσύ νιώθεις ζητιάνος του Φεστιβάλ, για λίγο ηλεκτρικό ήχο και κάποιες γνώριμες νότες του μακρινού παρελθόντος, που δεν κατάλαβες πότε πέρασε.

Δεν περίμενες πως θα δεις ξανά τον Λάκη -έστω μαζί με τον Φάμελλο, που συγκινεί λιγότερο κόσμο και από τον αδελφό του. Ποτέ δεν περίμενες να συγκινηθείς τόσο με τη «Σταρ του Σινεμά». Νιώθεις ευλογία που πρόλαβε να βγει πριν φάει cancel, μαζί την Ευλαμπία και τον Γιοκαρίνη -που είπε στο τέλος: «λευτεριά απ’ τους καριόληδες». Και όταν πέφτουν οι πρώτες νότες από τον «Νοσταλγό του Ροκ εν Ρολ», γυρνάς στα Φεστιβάλ της νιότης σου, ένα τέταρτο του αιώνα πίσω, σε αθώες εποχές, όταν δεν υπήρχε ΣΥΡΙΖΑ (ούτε τώρα υπάρχει), δεν υπήρχε ακόμα φράξια, ούτε πολιτική ορθότητα. Δεν ήταν «ευτυχισμένα χρόνια», ούτε καν καλύτερα, αλλά είχες περισσότερες επιλογές και δεν ένιωθες καλλιτεχνικό απολίθωμα -μόνο πολιτικό λιγάκι. Τώρα οι καλύτεροί σου στίχοι-ήχοι δεν υπάρχουν, οι καλλιτέχνες που σου άρεσαν δε ζουν ή δεν μπορούν να έρθουν -ή βγάζουν όλοι μαζί μια ώρα πρόγραμμα με το ζόρι. Και μπορεί βασικά να είσαι νοσταλγός του μέλλοντός μας ή και του Φεστιβάλ, πριν καν τελειώσει, αλλά θες να πας στον υπεύθυνο σφο του καλλιτεχνικού προγράμματος, να του απλώσεις χέρι και να του πεις παρακαλετά.

Φιλαράκι, μήπως έχεις μια ροκ συναυλία, για να βγάλω το τετραήμερο;

♣Υγ:

-Τι κάνουμε;
Να εδώ, νοσταλγούμε τα νιάτα μας, τότε που δεν υπήρχε φράξ...
-Όχι, στο μπάσκετ τι κάνουμε.
Α, ναι. Κερδίζετε είκοσι πόντους.
-Εμείς; Και οι άλλοι;
Το ίδιο είναι. Ο αθλητισμός ενώνει -είναι σαν το Φεστιβάλ.

♣Βαλές σπαθί

Ο Μαραβέγιας είχε λιγότερο κόσμο και από τον αντιφασιστικό Τροχό της Τύχης στη μαθητική σκηνή και δεν είμαι σίγουρος ότι έχει βαθύ περιεχόμενο, αλλά δίνει πάντα περιεχόμενο, ακόμα και αν είσαι περαστικός. Βλέπει στο κοινό μια κοπέλα να φορά μπλουζάκι «η Τζαμάικα των Βαλκανίων», ρωτά να μάθει τι είναι, του εξηγούν (δίσκος, Σφαλμάνης-Ραϊμπό κτλ) και αυτός δεν έχει πιάσει ούτε λίγο το νόημα και την ειρωνεία, αλλά χαίρεται γιατί και η δική του μπάντα είναι κάτι σαν «Τζαμάικα των Βαλκανίων» και αρχίζει να τραγουδά κάτι ελαφροχαρούμενο.

Όνειρο ζωής στο επόμενο Φεστιβάλ μια συνεργασία επί σκηνής Σφαλμάνη και Raibo με την μπάντα του Μαραβέγια και τι στον κόσμο. Θα καεί το πελεκούδι!

Μα αν κάψουμε πολύ αυτόν τον πλούτο των δασών
θα χάσουμε όλο το τουριστικό μας προϊόν
Οπότε ας τα καίμε... με μια προσοχή
η Τζαμάικα των Βαλκανίων πρέπει να ’χει και εξοχή

Και στο καπάκι

Φοβάμαι στα ανοιχτά με τα καμένα μου φτερά
Φανάρια στο πορτοκαλί...

Κόκκινο γκλίτερ από έναν κατακόκκινο καλλιτέχνη...

♣Ντάμα σπαθί

Είχε φανταστεί ποτέ στη ζωή του να παίζει για τόσο κόσμο ο Κότσιρας; Περίμενες να δεις τα χάλκινα να παίζουν τραγούδια στη (γνωστή) γλώσσα τους; Και ότι θα έβλεπες εδώ εκείνον τον σαχλό Γιου-Τιούμπερ (αυτός δεν ήταν;) που πάει σε γυράδικα; Γιατί, περίμενες να δεις ποτέ εδώ τη Νικολακοπούλου;

Δυνατά-δυνατά, γίνανε όλα δυνατά στο Φεστιβάλ!

Ούτε τον Κωνσταντίνο Βήτα περίμενα να δω ποτέ σε Φεστιβάλ της ΚΝΕ. Αλλά αυτό είναι γέφυρα για την επόμενη μέρα-χρώμα.

♣Ρήγας σπαθί

Στις Τρεις Γέφυρες, τέρμα Λιοσίων, η ΕΛ.ΑΣ. (όχι του Αλέξη) είχε στήσει κλασικά άτυπο μπλόκο στη στάση των λεωφορείων, με τους μπάτσους-πορτιέρηδες να επιβιβάζονται, να κόβουν φάτσες και να δίνουν έγκριση στον οδηγό να συνεχίσει (ή και όχι). Χωρίς πολιτικά, κουκούλες και λοιπά προσχήματα (α ναι, έχουν τέτοιο την παραβατικότητα στα δυτικά). Κρίμα μόνο που δεν είχα πάρει -να τους χαρίσω- το μπλουζάκι από τους Παραγουανούς, που ρωτούσε σοβαρά.

Σε έχει βοηθήσει ποτέ η αστυνομία;

Μπαλαντέρ

Σε ρόλο Τζόκερ-γελωτοποιού θα βάλω το διχασμένο μου εγώ, που σκέφτεται με όρους μιμιδίων.

Εγώ: Βγάλε λεφτά, να έχουμε μετρητά για σουβλάκια και τη Διεθνούπολη.
Πάλι εγώ: άσε μη βγάζεις, γιατί θα τα φάμε όλα και θα μείνουμε ταπί πάλι.

-.-.-

Ηθικό δίδαγμα: προσοχή τα σπαθιά σας, γιατί μικραίνουν -είτε είναι μπαλόνια, είτε όχι.

Υστερόγραφο φεστιβαλικό -και ας μην είναι δικό μας, παρά μόνο με τη λίγο πιο ευρεία έννοια. Έξι μήνες μετά...

Η ώρα εκείνη δε θα αργήσει

52 Φεστιβάλ και ένα τετραήμερο θυμίζουν συνειρμικά τα 52 φύλλα και τα 4 χρώματα της τράπουλας. Που είναι άκρως ιντριγκαδόρικος συνειρμός για (χαρτόμουτρα και) τους μπάμιες που το κοιτάνε αφ' υψηλού αλλά και ο μόνος τρόπος να χωρέσει βιαστικά και κωδικοποιημένα κάποιες φεστιβαλικές εντυπώσεις η κε του μπλοκ.

Πρώτο χρώμα: Μπαστούνια -τα βρήκαμε έτσι, λόγω ψυχρασίας.

♠Άσσος μπαστούνι

Οι Ιρλανδοί είχαν ουίσκι, 5 ευρώ το σφηνάκι -και άμα πιεις πολλά μπορεί να πιστέψεις όντως ότι η χώρα σου είναι η Κούβα της Ευρώπης. Αρκεί να μη σου πουν για το παλιό σύνθημα «εδώ υπάρχει ΠΑΜΕ, δεν είναι Ιρλανδία», που με τον καιρό εγκαταλείφθηκε διεθνιστικά.

Αλλά στο θέμα μας. Οι Ιρλανδοί είχαν ουίσκι -νεολαία από τη Σκωτία δεν έχουμε φέρει από όσο θυμάμαι-, οι Μεξικάνοι τεκίλα, οι Βραζιλιάνοι κασάσα, ο ελληνοκουβανικός είχε τα δικά του κοκτέιλ (80% ρούμι, 20% alma libre) και οι Ρώσοι μπορεί να είχαν φέρει κρυφά καμιά βότκα, πχ Σταλίτσναγια, που σημαίνει πρωτευουσιάνα (η άχρηστη γνώση που ποτέ δεν ήξερες ότι χρειάζεσαι). Κι όταν ήμουν μικρός στη ΛΔ του Βορρά, είχα πειστεί ότι όλες οι χώρες έχουν κάποια συμπρωτεύουσα και πως της Σοβιετίας ήταν το Λένινγκραντ. (Ο δικός μου παιδικός κόσμος δεν γκρεμίστηκε ακριβώς το ’91, αλλά όταν κατάλαβα τι παίζει τελικά με τον «θεσμό» της συμπρωτεύουσας).

Κι ίσως όλοι αυτοί μπορούσαν να παίξουν κάποιο drinking game (παιχνίδι για πότες) και να πίνουν κάθε φορά που ακούγεται πχ το Bella Ciao ή κάποιος νεολαίος παραβιάζει κάποια νομοτέλεια -πχ οι Πορτογάλοι που συμμετείχαν πρόθυμα σε «αριστερή κυβέρνηση».

♠Δύο μπαστούνι

Ο καιρός ήταν κάπως σαν εκείνο το προεκλογικό μας σποτάκι, «Έρχεται θύελλα», αλλά από την ανάποδη. Το πρωί μας τα έκανε μούσκεμα, μετά βγήκε ήλιος και γαλάζια κασκέτα, ανοίξαμε την αλυσίδα και έγινε ένας από εμάς -μέχρι να πέσει το σκοτάδι και η υγρασία του δάσους.

Η mariori που πήγε από νωρίς λέει ότι στη λαϊκή σκηνή ήταν εμφανής η παρέμβαση κάποιου μηχανήματος, που σάρωσε τα λασπόνερα -τέτοια είχε μόνο στον χώρο του αερόστατου, για τους μικρούς πιονέρους που ήθελαν να γίνουν γουρουνάκια, όπως στη «Φάρμα των Ζώων». Λίγοι γνωρίζουν, βέβαια, πως το ΚΚΕ κατέχει κρυφά τη σοβιετική τεχνογνωσία για να βομβαρδίζει τεχνητά τα σύννεφα στον αττικό ουρανό, ώστε να ξεφορτώνονται τα βαρίδια και το υγρό περιεχόμενό τους πρόωρα, και να μας αφήνουν αρκετό χρόνο να στεγνώσουμε, για τις πιο υγρές μας ονειρώξεις -που είναι φεστιβαλικές, μέχρι να εκκινήσουν οι πιο ενδιαφέρουσες διαδικασίες.

♠Τρία μπαστούνι

Πριν από κάμποσα χρόνια (σαν χτες μου φαίνεται), ένας Κατσιμίχας (δεν ανήκω στους λίγους και εκλεκτούς που καταφέρνουν να τους ξεχωρίζουν) σχολίαζε ειρωνικά (νομίζω) τα απλοϊκά τραγούδια του Χατζηγιάννη -που έχει πει και τραγούδια του Λάκη, αλλά γενικά είναι για πάρτι της ΔΑΠ και μέχρι εκεί. Ότι ευτυχώς που υπάρχουν τέτοια, για να ακούει κάτι ανάλαφρο και η μικρή του κόρη. Η οποία προφανώς μεγάλωσε -αν είναι η ίδια δηλαδή-, δε νομίζω να ακούει ακόμα Χατζηγιάννη (παραμένει ένοχη απόλαυση των μικράτων της) και έγινε τραγουδίστρια (το μήλο, η μηλιά και καμένοι συνειρμοί με τις ώριμες συνθήκες και την αστική τακτική του ώριμου φρούτου). Με το δικό της κοινό, το δικό της αναγνωρίσιμο στιλ και μια εντελώς μίνιμαλ σκηνική παρουσία, χωρίς ξεσπάσματα και βασικά χωρίς κίνηση. Κι ενώ το σχολιάζεις ψιθυριστά, δίνει και αυτή συστάσεις-εξηγήσεις σε όσους την έβλεπαν πρώτη φορά (καλή ώρα), του στιλ: δε χορεύω, δεν κινούμαι, όσοι με ξέρουν το ξέρουν, πάμε παρακάτω.

Το πρόβλημα είναι πως αν είσαι πετσί και κόκαλο (καλή ώρα η Μαριάννα) και δεν κινείσαι, σύντομα θα το δαγκώσεις στο Τρίτση και το επόμενο σχόλιό σου στο μικρόφωνο θα είναι για το ψοφόκρυο που κάνει. Νομοτέλεια τέλεια-τέλεια (δεν το λέει ο Χατζηγιάννης, αλλά μπορεί να άκουγε και τέτοια μικρή. Αν είχε γεννηθεί δηλαδή...)

(Δε) Μου αρέσει στα κρυφά και ο Μαζωνάκης...

♠Τέσσερα μπαστούνι

Ξέρεις τι είναι να σε πιάνει τρέμουλο, Σεπτέμβρη μήνα, και να μην είναι από οργή για την αδικία, όπως λέει ο Τσε για τους συντρόφους του; Οι μέρες μικραίνουν, οι (νύχτωσε) νύχτες (νύχτωσε) καταλαμβάνουν το 24ωρο και τη διάθεσή μας, και όταν φεύγεις απ’ το Φεστιβάλ με 15 βαθμούς στο θερμόμετρο (που θα έπεφτε και άλλο), ξέρεις πως οι καλοχειμωνάκηδες μετράνε αντίστροφα για τη δική τους εκδίκηση.

Τα καλοκαίρια μας μικρά, τα Φεστιβάλ επίσης. Και μπορεί να μη ζούμε σε ηρωικούς καιρούς αλλά οι σφοι της περιφρούρησης που διανυκτέρευσαν στον χώρο με μια ζακέτα είναι μικροί ήρωες, άπαρτα βουνά (ή έστω λόφοι) της σοσιαλιστικής εργασίας (ή έστω περιφρούρησης). Αν και ο Χαρίλαος έλεγε ότι ήρωας δεν είναι αυτός που έχει άγνοια κινδύνου αλλά αυτοί που τον νιώθουν και τον νικάνε και... Τέλος πάντων ήρωες.

♠Πέντε μπαστούνι

Ένας επισκέπτης φορούσε μπλουζάκι «η καρέκλα είναι πρέζα», που παραπέμπει συνειρμικά στον Μητσοτάκη -αυτόν που τραγουδάει, για όσους χρειάζονται τη διευκρίνιση. Δε θα τολμούσε να το φοράει όμως αν είχε έρθει ο Βασίλης και ήμασταν όλοι στη γύρα, από τραπέζι σε τραπέζι: φιλαράκι, μήπως σου περισσεύει καμιά καρέκλα; Το Σάββατο θα μας λείψει αυτή η απλωσιά και οι αναξιοποίητες ντάνες με τις στοιβαγμένες καρέκλες.

♠Έξι μπαστούνι

Πρώτη σύντομη διαλογή.

Το αναμνηστικό μπλουζάκι για τα 80χρόνια του ΔΣΕ. Μπροστά σηματάκι και πισώπλατα (δίπλα από το στιλέτο του Τίτο) ένα τρομερό σχέδιο που απεικονίζεται στην αρχή.

Το μπλουζάκι «Νο Πασαράν», στο στέκι Παύλος Φύσσας, που δεν ξέρεις σε τι χρώμα το (πρωτο)θέλεις, μαύρο ή κόκκινο. Αλλά αυτά είναι ψευτοδιλήμματα...

Το μπλουζάκι με τον Λένιν και τη σκούπα, να σαρώνει αστούς, λάσπες και λοιπά αποβράσματα. (Άραγε ήταν ο σφος ο πιο «κλατς» επαναστάτης στα χρονικά;)

Και αυτό στους Γάλλους, με τον Στάλιν και το σύνθημα: οι ηγέτες φεύγουν, μα οι λαοί μένουν -ό,τι πιο κοντινό στους ζευγάδες του Χαρίλαου. Και δεν υπάρχει λόγος να μην έχουμε μπλουζάκι του Φλωράκη (έχουμε όμως τα κιάλια του που θα τα δούμε σε άλλη ανάρτηση).

Αυτά μεταξύ πολλών άλλων, που μπορεί να ήταν και καλύτερα.

♠Επτά μπαστούνι

Σοκολάτα από τους Βενεζουελάνους (να πάνε κάτω τα φαρμάκια), ρολογάκι τσέπης από τους Μεξικανούς (βλέπε στον επίλογο), διάφορα διεθνιστικά τζίντζαλα-μίντζαλα (ή μήπως τζάντζαλα-μάντζαλα;) για ιθαγενείς που αντιστέκονται στους κονκισταδόρες, αφίσες, μπλουζάκια κτλ. Αλλά η πιο εξωτική παρουσία ήταν οι Ισραηλινοί σφοι, που θα έπρεπε να είναι προστατευόμενο είδος στη χώρα τους και θα ’ταν σίγουρα ενδιαφέρον να πιάσεις πολιτική κουβέντα μαζί τους. Πχ γιατί δεν κάθισαν δίπλα σε κάποια από τις τρεις Παλαιστινιακές αποστολές και τι απαντάνε στην κριτική που τους ασκείται. Αλλά αυτά είναι θέματα για καλά διαβασμένους -και δε συμπεριλαμβάνω τον εαυτό μου σε αυτούς. Μια καλή αρχή πάντως (όπως θα θυμούνται οι τακτικοί αναγνώστες), πέρα από το βιβλίο του Γκίκα, είναι και το «μια μέρα στη ζωή του Αμπέντ Σαλαμα».

♠Οκτώ μπαστούνι

Ο Βραζιλιάνος ήξερε κάποια στοιχεία ελληνικών, ενθουσιάστηκε που τα μέλη της νεολαίας λέγονται «Κνίτες-Κνίτισσες» -κι όχι απλώς μέλη της νεολαίας- και παραλίγο να πετύχει μόνος του το «συντρόφισσα» -που το είπε με «ταυ» στο τέλος, επηρεασμένος ίσως από κάποια αρχαία αττική διάλεκτο. Αλλά τα κνίτικα είναι βασικά διεθνής γλώσσα, σχεδόν lingua franca για τα δεδομένα του σύγχρονου κομμουνιστικού κινήματος. Και θα ήταν «ευχής έργο» να... πάψουν να είναι, με την έννοια ότι θέλουμε να δυναμώσει το ΚΚ στις μεγάλες χώρες -όπως κάποτε οι μπολσεβίκοι εύχονταν να σπάσει η απομόνωση της δικής τους επανάστασης και να... πάψουν να είναι παγκόσμια πρωτοπορία. Αλλά ίσως αργεί αυτή η μέρα -η ώρα πάλι όχι.

♠Εννιά μπαστούνι

Η εσωτερική πληροφόρηση της κε του μπλοκ έλεγε ότι αν θες να ενθουσιαστεί ο Αργεντίνος σφος αρκεί να του πεις δυο λέξεις. Προλεταριακός διεθνισμός; Μαρξισμός - λενινισμός; Διαλεκτικός υλισμός; Ναι, αλλά βασικά όχι. Τσόρι Ντομίνγκες, είναι η σωστή απάντηση.

Παρόλα αυτά, η ποδοσφαιροκουβέντα προέκυψε με τον σφο από τις ισπανικές κολεκτίβες, που είχε ακούσει μόλις τους δικούς του στην κεντρική σκηνή (La banda de la juventud), αλλά δεν ήξερε την ελληνική εκδοχή του Gallo Rojo (Γαρούφαλό μου) και ποιος ήταν ο Μπελογιάννης -και δεν του είπα γιατί δεν έρχεται πλέον η Βιτάλη στο Φεστιβάλ.

Υποστηρίζει τη Ρεάλ. Αναγνωρίζει το κινηματικό πλεονέκτημα της Ράγιο Βαγιεκάνο -και ας είναι λίγο αναρχοφασαίοι οι Μπουκανέρος. Ξέρει ότι η Ρεάλ και η Ατλέτικο συμμετείχαν στην εθνικιστική πρωτοβουλία «αλληλεγγύης στη Θέουτα» -αλλά σημειώνει ότι η Μπάρτσα απείχε γιατί έχει μπίζνες με ισραηλινά μονοπώλια. Αυτοσαρκάζεται για τον «δικτάτορα» Μπαπέ -που όμως κράτησε αξιοπρεπή στάση για τη Θέουτα και τους μετανάστες. Και λέει ότι η Ρεάλ είχε έναν κομμουνιστή πρόεδρο, που ο Φλορεντίνο Πέρεθ δε θέλει να τον θυμόμαστε -και δε θυμόταν όντως το όνομά του, αλλά θα το γκουγκλάραμε μετά.

Hala KKE και Visca el Barça, έχω να πω εγώ.

♠Δέκα μπαστούνι

Οι 200 της Καισαριανής. Οι δύο ανέκδοτες φωτογραφίες. Οι χιλιάδες στο Ίλιον που συγκεντρώθηκαν να τις δουν. Η ιστορία ότι έγινε απτή ανάγκη να συνομιλήσουν μαζί της μέσα από αυτό το συγκλονιστικό υλικό.

Κάποιοι ίσως πουν ότι δεν είναι τόσο δυνατές όσο οι υπόλοιπες, γιατί δείχνουν τους ήρωες νεκρούς, ηττημένους. Στην πράξη απλώς συμπληρώνουν το αρχικό σώμα. Θανάτω θάνατον πατήσαντες. Θάνατος να γίνω αθάνατος.

Κι αν το λαϊκό προσκύνημα ξεκίνησε μαζικό από την Τετάρτη, φαντάσου τι θα γίνει το Σάββατο.

♠Βαλές μπαστούνι

Φάντης μπαστούνι ο «κινηματικός ινφλουένσερ» με την κάμερα παρά πόδα. Ξανά παρών, μετά την κηδεία του Χαλβατζή, ειδικός στα αυτοviral (κατά το αυτοβιογραφία) και τις δημοσι(ογραφικ)ες σχέσεις. Λες να έπεσε το Κόμμα στη Βαρου-φάκα και να άνοιξε δίαυλο μαζί του; Ευτυχώς όχι, έχουν όλοι σώας τας Ελληνο-φρένας τους, και αυτός ήρθε απλά για τη Μάγδα -τώρα που τα έφερε έτσι η Ζωή και ξέμειναν χωρίς Μαρία.

♠Ντάμα μπαστούνι

Η Μάγδα. Η Μάγδα όλων μας. Που νιώθει την ιστορική συνέχεια με τους 200, ενάντια στον φασισμό. Που λέει ότι για μας μένει όρθια, επειδή την κρατάμε. Ότι οι Ναζί ήταν πάντα ασήμαντα ανθρωπάκια που ποντάρουν στον φόβο μας. Και ότι δεν πρέπει να αφήσουμε τα παιδιά στα χέρια τους.

Η Μάγδα που δεν ήθελε ούτε το όνομα του Κασίδα να πει, γιατί σήμερα όλοι οι Ναζί είναι εκτός φυλακής, πλην του αυτουργού -άντε να είναι μέσα και η Ζαρούλια, που άργησε να προφυλακιστεί. Που ξέρει πως τον φασισμό δεν τον νικάει μια δικαστική απόφαση. Και για αυτό είναι έτοιμη να συνεχίσει ως το τέλος. Και για αυτό έχει αγκαλιάσει (όχι προσεγγίσει απλώς) το κόμμα και τη νεολαία του.

Σεβασμός και βαθιά υπόκλιση.

♠Ρήγας Μπαστούνι

Θα μπορούσε να είναι το χατσαπούρι -και αρχή και φινάλε. Ή το πιροσκί με τυρί, που είναι πάντα και μόνο άσπρο, όπως το βάθος του Ουρανού είναι πάντα κόκκινο. Αλλά ας κρατήσουμε κάτι να τρώμε και τις επόμενες μέρες.

Θα μπορούσε να είναι και η Μαρία Παπαγεωργίου. Κάνω την αυτοκριτική μου που δεν πήγα, αλλά μηδένα προ Θηβαίου μακάριζε...

Μπαλαντέρ

Η ώρα εκείνη δε θα αργήσει. Αν περιμένεις πώς και πώς να κοκκινίσει η πλάση, νιώθεις τον ιστορικό χρόνο να κυλά πηχτός δίπλα σου κι είσαι έτοιμος να δείξεις με νόημα τον καρπό σου, στα χνάρια του Λίλαρντ, του Ντάνι Όλμο και εκείνου του (εκ του αποτελέσματος) ατυχούς σποτ με τον μπασκετικό Ολυμπιακό. 

It’s Revolution Time...

Κι αν δεν έχεις χειρός, δεν πειράζει. Έχουν οι Μεξικάνοι ρολογάκι τσέπης, 15 ευρώ μόνο, γιατί για ένα ρετρό στιλ ζούμε ρε αδερφέ-σύντροφε, κι ας είμαστε η νιότη του κόσμου.

Και όσα δε φέρνει η ώρα, τα φέρνει ο ΔΣΕ 

Οι νομοτέλειες του Φεστιβάλ

Η νομοτέλεια είναι ένα φάσμα δυνατοτήτων γύρω από μια βασική αντίθεση. Στο Φεστιβάλ μπορεί να περάσεις ωραία ή πολύ ωραία, ίσως αξέχαστα, ακόμα και συμβατικά κάποιες φορές -γιατί ήταν ψηλά ο πήχης από τις προηγούμενες. Το μόνο βέβαιο είναι ότι θα σε σημαδέψει και θα σου μείνει αξέχαστο.

Ξέρεις πως αν παραβιάσεις κάποιες νομοτέλειες, θα υποστείς τις συνέπειες. Αν ξεκινήσεις νωρίς, θα φτάσεις Τρίτση νωρίς, θα βρεις και πάρκινγκ κοντά και δε θα έχει ουρές.
Μα αν ξεκινήσεις αργά, θα κολλήσεις στην κίνηση -που κανείς δεν ξέρει γιατί την λένε έτσι, αφού τίποτα δεν κινείται- θα παρκάρεις σε κάτι στενά προς το Καματερό και ίσως προλάβεις να πιεις μια μπύρα, τραγουδώντας κάποιο μινόρε της αυγής.

Απόψε λέω να μην κοιμηθούμε, να πάμε κατευθείαν για δουλειά. Απόψε θα ζηλέψει η Αννούλα το πάρτι που θα κάνουμε εμείς. Κι όποιος τολμά να βάλει συναυλία απέναντι στο Φεστιβάλ, είναι καταδικασμένος να σ-Βίσση. Μα τα χειρότερα λογοπαίγνιά μας δεν τα έχουμε γράψει ακόμα.

Τα δροσερά αστεία στο stand up δε βοηθούν με το κρύο. Και οι Κακοφωνίξ σε διάφορες σκηνές φέρνουν με μαθηματική ακρίβεια (και βαθιά πίστη στον υλισμό) σύννεφα και βροχή, όπως ο ιμπεριαλισμός τον πόλεμο. Αν βρέξει μες στη μέρα, δε μας ενοχλεί, άσε που θα διώξει και τους περίεργους -είναι σαν το πότισμα του χόρτου στη Βαρκελώνη για να τσουλάει η μπάλα. Αρκεί να μη γίνουν όλα λάσπη.

Των συντρόφων τα παιδιά πριν πεινάσουν, αγοράζουν κουπόνια από τις ταβέρνες. Αλλιώς βρίσκουν κάτι ουρές, σαν τα εγκαίνια των Μακ Ντόναλντς στη Μόσχα, αλλά αντί για μπέργκερ της κακιάς ώρας, βρίσκεις το παραδοσιακό, κνίτικο σουβλάκι (σταθερή αξία από το 1975) και γνήσιο γεωργιανό χατσαπούρι.

Στην κοινωνία του μέλλοντος, οι ποινές θα έχουν σωφρονιστικό χαρακτήρα. Οι αντεπαναστάτες θα συμμετέχουν στην οικοδόμησή της ή στη διοργάνωση του Φεστιβάλ, με εποικοδομητικές τιμωρίες. Να ψάχνουν με γυμνά χέρια μια γκαζόζα σε ένα βαρέλι πάγο, να ψήνουν χατσαπούρι για 100 άτομα που περιμένουν ή να υπολογίζουν τις τιμές με άβακα, κοκ. Μικρές συντροφικές χρεώσεις που φέρνουν την ευτυχία...

Δε χρειάζεσαι τη μαμά (πατρίδα) να σου πει «ζακέτα να πάρεις» (και την εξουσία εσύ πρέπει). Ή κλειστό υπόδημα -όχι πολύ σκούρο για να μη σκονίζεται, όχι πολύ άσπρο για να μη λασπώνεται. Αλλιώς θα πάρεις καλτσάκια Μαρξ (10 ευρώ) από τους Πορτογάλους και θα κάνεις τον γερμανό τουρίστα. Μα πόσος διεθνισμός...

Ό,τι βρεις στη Διεθνούπολη, το παίρνεις αμέσως χωρίς να το σκεφτείς -την άλλη μέρα είναι ζήτημα θα το ξαναβρείς. Άσε στην άκρη ένα μικρό κομπόδεμα για διεθνιστικά μπιχλιμπίδια, κοκτέιλ στον κουβανικό, μπλουζάκια που δε χρειάζεσαι και δε θα βάλεις στη δουλειά, αναμνηστικά ΚΝΕ, Παύλου Φύσσα, τις προσφορές της Σύγχρονης Εποχής, σουβλάκια, εισιτήρια. Πάει ο μισθός, δε βγαίνει ο μήνας σ/φε -αλλά ευτυχώς τελειώνει, γιατί κοστίζει πολύ το παιδί μέσα σου.

Τα παιδιά είναι ευτυχία, αρκεί να βρει κάποιον να τα αφήσεις, για να τα κυνηγάει -στον Παιδότοπο, το Αερόστατο, καμιά φορά και επί σκηνής. Τα έφηβα γεράκια μαζεύονται στη νεανική σκηνή, για λόγους ευφημισμού και νοσταλγίας. Ο έφηβος Βασίλης θα λείπει φέτος, αν και θα μπορούσε να έρθει, εσταυρωμένος Ελ Σιντ, να ανοιγοκλείνει το στόμα. Κανείς δε θα καταλάβαινε τη διαφορά -και σίγουρα όχι οι φανατικοί οπαδοί του, που δε θέλουν στη ζωή να κυβερνήσουν (αλλά σε ρωτάνε γιατί δε θέλει το ΚΚΕ) και ζούνε για να τον βλέπουν -και ας μην ακούγεται πια.

Τους άλλους θα τους βρεις κάπου στον δρόμο-χώρο. Παλιούς σφους, πρώην σφους, πολιτικούς αντιπάλους, μελλοντικούς συνεργάτες. Γείτονες, συμμαθητές, συναδέλφους, ραντεβού από το Τίντερ, τον κάθε απίθανο που δεν περίμενες να δεις, σχεδόν όλους εκτός από αυτούς που ψάχνεις. Κι αν δεν έχεις σαφές ραντεβού ασφαλείας -πχ στον Μπελογιάννη ή το ταμπλό του Λένιν- ίσως δυσκολευτείς να βρεις σήμα στο κινητό και τους δικούς σου.

Η mariori πάλι θα ήθελε να βρει τη σφισσα που είπε στο βιντεάκι της ΚΝΕ ότι ανυπομονεί για τη συναυλία του Κότσιρα, να της πάρει αυτόγραφο και να δει τι πήγε στραβά στη ζωή της. Και τον άλλο συντροφάκο που αγαπά τη μουσική και ανυπομονεί για την ομιλία του Κουτσούμπα, για να του δώσει αυτοκολλητάκι. Εκτός και αν την βρουν αυτοί πρώτοι για (παρ)εξηγήσεις.

Και τι ψηφίζουν όλοι αυτοί; ΚΚΕ γενικά αλλά όχι απαραίτητα. Πολλοί έρχονται να δουν με έξι ευρώ κάτι που έξω θα ήταν απλησίαστο -Τσουβέλα ή τις συναυλίες. Κάποιοι θα το εκτιμήσουν, άλλοι θα το ξεχάσουν, το θέμα είναι να τους ξαναβρούμε μετά και όχι μόνο κάθε Σεπτέμβρη, σαν δυο ξένοι.

Τουλάχιστον στου Τρίτση δε θα χρειαστείς διερμηνέα. Οι σφοι από το εξωτερικό μιλάνε αγγλικά (ακόμα και οι Ιταλοί) ή κάτι που τους μοιάζει -την κομμουνιστική εσπεράντο. Τα σουβλάκια είναι σουβλάκια -αυτή είναι η γραμμή και είναι ντροπή και ντρέπομαι για όσους δεν την κρατάνε- και τα σύκα-σκάφη, όχι πουρουφάν. Αλλά συνήθως τα κεμπάπ και τα λουκάνικα είναι καλύτερα και με λιγότερη ζήτηση-αναμονή.

Γίνε ο καρεκλοκένταυρος που ποτέ (;) δεν ήσουν. Άρον την καρέκλα σου και περπάτα μαζί της σε κάθε σκηνή. Αν τη χάσεις, θα το μετανιώσεις, μα θα είναι αργά να την ξαναβρείς. Όπως έλεγε ο σφος Λένιν, μια σκηνή πριν νωρίς, μια καρέκλα μετά κτλ. Κι αν δεν είχαμε οπλιστεί με το «υλισμός και εμπειριοκριτικισμός» του Βλαδίμηρου, ίσως σκεφτόσουν ότι ζούμε στο όνειρο κάποιου, που παίζει μουσικές καρέκλες και μας βάζει να τρωγόμαστε μεταξύ μας.

Μπλουζάκια ΚΝΕ, CCCP και ΚΘ. Λειρί του Κόκκορα με Κουτσουμπίνια, του Λένιν-Στάλιν (σαν ένα πρόσωπο, ενιαίο και αδιαίρετο) Γκαγκάριν και Φιντέλ από τη Διεθνούπολη, Κόκκινο Αερόστατο, Κουνούμαλα, κάποτε έβλεπες και της Κατιούσα. Μα τα καλύτερα τα φτιάχνει το Cotton στο Ναύπλιο που το ξέρουν λίγοι.

Αν δεν έχεις ψήσει σουβλάκια, είναι σα να μην έχεις στήσει Φεστιβάλ. Αν δεν έχεις στήσει, δεν το απολαμβάνεις πραγματικά -και ας έχεις χάσει τις μισές συναυλίες που ήθελες. Αν δεν γκρινιάξεις για κάτι, είναι σα να μην πήγες ποτέ. Κι αν δεν πας όλες τις μέρες, ακριβώς το ίδιο.

Η βασική φεστιβαλική νομοτέλεια, ακολουθώντας τη φόρμουλα του Βλαδίμηρου που ορίζει τον κομμουνισμό ως το άθροισμα-συνδυασμό του εξηλεκτρισμού και της σοβιετικής εξουσίας, διαμορφώνεται ως εξής: σύντροφοι (Κ)ΟΒ + καλός καιρός = δεκάδες χιλιάδες κόσμου, κάθε μέρα. Κι αν αυτό δεν απασχολεί τους εφοπλιστές και τα κανάλια τους, τον κακό τους τον καιρό.

Αλλά πάντα υπάρχουν δευτερεύουσες αντιθέσεις και νομοτέλειες.

Πάντα υπάρχει κάτι καινούριο που θες να το μυρίσεις -από τον Κωνσταντίνο Β’ ως τον Μπουρνάζο στην καλλιτεχνική συζήτηση. Πάντα θα είναι κάποιος που θα σε ξενίζει και θα σου ξινίζει, μέχρι να γίνει viral γκρίνιας από όσους δεν ήρθαν και να εξηγείς πόσο γαμάτος ήταν. Πάντα θα λείπει κάποιος (από τον Ζάρα ως τους Υπεραστικούς) που θα αναρωτιέσαι -μήπως δεν τους άρεσαν τα σουβλάκια; Πάντα θα λείπει κάποιος που θα ήθελες αλλά θα σου μείνει απωθημένο (Θανάσης για πολλούς της γενιάς μου). Πάντα κάποιος θα πει μια μουσμουλιά και δε θα τον ξαναδούμε (από τη Βιτάλη ως την Τζόρτζια -που πήγε με την ελληνίδα Μελόνι- ή τη Γλυκερία). Πάντα θα υπάρχει κάποιο όνομα που κάποτε θα γίνει ακόμα πιο μεγάλο και λίγοι θα θυμούνται πως ξεκίνησε από το Φεστιβάλ (Μαρίνα Σάττι). 

Πάντα θα σκέφτεσαι ότι εσύ θα έκανες (ακόμα) καλύτερο πρόγραμμα και ποιος σφος κάνει την επιλογή, για να του πεις δυο λογάκια-συμβουλές. Πάντα θα αναρωτιέσαι αν το Τρίτση έχει κλείσει τον κύκλο του και αν υπάρχουν άλλοι χώροι να μας χωράνε. Μα δεν υπάρχουν στάδια...

Κάποιο Φεστιβάλ ήταν το τελευταίο, αλλά δεν το γνωρίζαμε. Το τελευταίο για μια παρέα που διαλύθηκε, για έναν καλλιτέχνη που δεν είναι πια μαζί μας ή πέρασε απέναντι, το τελευταίο που ήσουν μέλος ή είχες καλή φεστιβαλική διάθεση (τραβάτε με και ας κλαίω). Το τελευταίο που πήγαν να σου δώσουν κάρτα γνωριμίας και ένιωσες πάλι νέος ή το τελευταίο που έγραψες ανταπόκριση. Ήταν το τελευταίο αλλά εσύ δεν το γνώριζες, και τώρα ρουφάς κάθε φεστιβαλική στιγμή, γιατί ποτέ δεν ξέρεις.

Νιώθεις συχνά πως για το Φεστιβάλ έχουν γραφτεί τα πάντα -μα τίποτα δε φτάνει να το περιγράψει. Ακόμα και τα παραπάνω η κε του μπλοκ τα έχει λίγο-πολύ ξαναγράψει σε άλλα κείμενα, με άλλες διατυπώσεις, σαν κάτι μισά επεισόδια σε σειρές που κάνουν αναδρομή σε παλιές σκηνές. Θυμάσαι τότε που...;
Και αν μπεις εδώ, σφε αναγνώστη, θα βρεις πολλά εξ αυτών κωδικοποιημένα. Και θα συμπληρώσεις όσα είναι καινούρια, για να φτάσουμε τις 52 νομοτέλειες. Γιατί η κε του μπλοκ δεν είχε αρκετό χρόνο να το κάνει -και είναι εξαιρετικά αμφίβολο αν θα τον βρει φέτος για άμεσες ανταποκρίσεις.

Αυτοί που φεύγουν

Ο Λένιν; Καλά αυτός έφυγε νωρίς -αν και τον έλεγαν ήδη «γέρο», πριν τον Οχτώβρη. Αλλά αν είχε ζήσει λίγα χρόνια ακόμα, θα βλέπατε εσείς.

Ο Χρόνης; Έζησε αρκετά για να αλλάξει μυαλά και ιδέες. Μόνος του, χωρίς ξύλο. Αλλαξοπίστησε, ρε, τι σου ζητάνε;

Ο Άρης είχε δίκιο βουνό και πήρε τα βουνά για να το βρει, μα δεν τον άκουσαν εγκαίρως και τον αποκατέστησαν αναδρομικά, μετά από χρόνια. Φαντάζεσαι όμως να είχε ζήσει στα χρόνια του ΔΣΕ;

Ο σφος με το μουστάκι είχε λέει έγνοια πως τα άλλα μέλη του ΠΓ ήταν «τυφλά γατάκια» και ποιος ξέρει τι θα έκαναν αν τους άφηνε μόνους τους. Και τελικά έκαναν αποσταλινοποίηση, γιατί έγιναν λέει εγκλήματα κατά την οικοδόμηση, που ήταν σκληρή, ενώ «εμείς» πιστεύαμε πως θα ’ταν ειρηνική, σα να σε γλείφουν μικρά γατάκια με τη γλώσσα τους. Μα αν ζούσε λίγα χρόνια ακόμα...

Ο σοσιαλισμός που γνωρίσαμε έζησε χοντρικά όσο ένας άνθρωπος, αν και του έδιναν προσδόκιμο μερικές μέρες ζωής -άντε βδομάδες. Αυτός κι αν έφυγε πρόωρα, πάνω στο άνθος της οικοδόμησης, γιατί του έδιναν για χρόνια λάθος φάρμακα-γιατρικό -όπως η «κβαντική αγορά», με κριτήρια κέρδους. Κι άφησε πίσω ένα τεράστιο κύμα νοσταλγίας, που δεν είναι πάντα αυθόρμητο αντανακλαστικό και μπορεί να εκτραπεί σε άλλου είδους σαράντα κύματα.

Και γιατί όχι; Εδώ νοσταλγούν κάποιοι τον «καπιταλισμό που γνωρίσαμε» στη Μεταπολίτευση και συνυπήρχε πολεμικά με τον υπαρκτό, σε μια παγκόσμια δυαδική ισορροπία, με παροχές και «κοινωνικό κράτος», πριν αποφασίσουν πως δεν υπάρχει εναλλακτική -ΤΙΝΑ (παρά μόνο AfD), δεν υπάρχει κοινωνία και τάξεις -παρά μόνο άτομα. Και όμως, το μόνο άτμητο σε τούτον τον ντουνιά δεν είναι η μονάδα (το άτομο) αλλά το (κοινωνικό) σύνολο, που επηρεάζει παντοιοτρόπως κάθε οργανικό μέρος του.

Τώρα θέλουν πίσω έναν καλύτερο καπιταλισμό, αλλά χωρίς Σοβιετία, σοβιέτ χωρίς μπολσεβίκους, κεϊνσιανισμό και «παλιό ΠΑΣΟΚ» χωρίς κομμουνιστές. Μόνο που καμία ουτοπία δεν είναι εφικτή - ρεαλιστική, χωρίς τον κομμουνισμό -και δεν εννοώ τη δική μας κόκκινη «ουτοπία», που πλανάται πάνω από τη γηραιά ήπειρο και τον γέρικο κόσμο που σαπίζει.

Ο Ερνέστο έφυγε νωρίς, με το όπλο στο χέρι, και τον έκαναν «ποπ είδωλο», σε αντίθεση με τον Φιντέλ, που τον μίσησαν γιατί πέθανε μόνος του σε βαθιά γεράματα, αφού ξέφυγε από 634 απόπειρες δολοφονίας. Και πάει (κ)λέγοντας...

Στον αντίποδα, η Μάργκαρετ πέθανε υπέργηρη στα 103, γιατί ήταν καλοζωισμένη, σε καλό περιβάλλον γεμάτο πρωθυπουργούς, και πρόθυμη να συμμαχήσει με του διαβόλου το κέρατο για να διασφαλίσει το παντεσπάνι της. Οι δικοί μας σύντροφοι εκείνης της (δρακο)γενιάς έλιωσαν τα νιάτα τους στη βιοπάλη, τη φυματίωση, σε ξερονήσια, φυλακές και εκτελεστικά αποσπάσματα. Μα όσοι (Μακρονησιώτες) επέζησαν ήταν χαλκέντεροι, ατσαλωμένοι από τη δοκιμασία. Τι να σου πει ο θάνατος αν έχει περάσει από θανατονήσια;

Ο Σπύρος πάλεψε με τον καρκίνο και τον έριχνε κάτω, στα μαρμαρένια αλώνια, για 16 χρόνια αλλά έφυγε πρόωρα, όπως φεύγουν όλοι όσοι δεν πρόλαβαν να ζήσουν (σ)την κοινωνία για την οποία πάλεψαν. Κι όσοι δεν ένιωσαν ποτέ τον αναστεναγμό του, τον αγώνα του, το μεγαλείο του, συγκινούνται τώρα που έφυγε για να... την πουν στους συντρόφους του. Κι αν πάρεις τοις μετρητοίς τα αφηγήματά τους, ο σύντροφος ήταν ενάντια στα «δεξιά λάθη» αλλά και την «υπερ-αριστερή στροφή» του κόμματος, γι’ αυτό αποκλείστηκε από την ηγεσία, που τον έβαλε όμως βουλευτή -για να μάθει. Όταν λες ό,τι θες και ό,τι να ’ναι, δε σε νοιάζει να βγαίνει νόημα. Κι αν όλα αυτά παίζουν μπουνιές μεταξύ τους, είναι διαλεκτική -ενότητα και πάλη των ίδιων και των αντιθέτων τους.

Κι άντε να βρούμε σήμερα άλλον τέτοιον σύντροφο. 

Η νεότερη γενιά δεν πέρασε κακουχίες και πολέμους. Μόνο κρίσεις, μνημόνια, πανδημίες, καιρούς δύσκολους πλην αντι-ηρωικούς. Μετράει χαμένα χρόνια ή δεκαετίες και όχι απλώς μια άνοιξη, πάσχει από α-πολιτική κατάθλιψη και την επάρατη νόσο της αδιαφορίας, που δε (συγ)κινείται με τίποτα, περιμένει την Αθηνά να ξελασπώσει μόνη της, και την αλλαγή του κόσμου να ξεπηδήσει αυθόρμητα, από το κεφάλι του Δία.

Οι καλύτεροι δεν πιστεύουν πια σε τίποτα και οι χειρότεροι είναι διψασμένοι για νίκες -έλεγαν οι «Απόντες» του Γραμματικού. Οι καλύτεροι φεύγουν πρώτοι -λέει. Μα τότε μένουν πίσω οι χειρότεροι, ιδίως αν είναι σύντροφοι. Μέχρι να πεθάνουν και αυτοί, οπότε βελτιώνονται αυτομάτως και ίσως τους αγαπήσουν όσοι τους αγνοούσαν ή τους έβριζαν ως τότε.

Οι πιο ευαίσθητοι σαλτάρουν, ψυχολογικά ή βιολογικά, την κάνουν με τρόπο. Αφήνουν πίσω τους ψοφίμια, που επιβιώνουν χωρίς να ζουν, προσαρμόζονται στη σαπίλα που θα ήθελαν να αλλάξουν -πριν να τους φέρει αυτή στα μέτρα της. Οι καλύτεροι «θυσιάζονται», καίγονται πρώτοι για να γίνουν τα σκοτάδια λάμψη, γιατί δεν ήθελαν μια σκυφτή ζωούλα, είχαν ιδανικά, που κάνουν μια ζωή ανθρώπινη.

Το μέλλον έχει πολλή ξηρασία. Για να αντέξεις πρέπει να γίνεις σκληρόπετσος, ενίοτε μοναχικός, που βγάζει αγκάθια σε όποιον πλησιάζει. Όσοι καταφέρουν να διασχίσουν αυτήν την έρημο, θα φτάσουν απέναντι αλλά ίσως νιώσουν στεγνοί από τους χυμούς της ζωής. Κανείς όμως δεν μπορεί μακροπρόθεσμα να (την) παλέψει μόνος του, σαν κάκτος, σε μια άθλια καπιταλιστική Δύση, που κυνηγά και εξοντώνει τους ερυθρόδερμους.

Παρά τα αβάσταχτα στερεότυπα (για τους σκληρούς και άψυχους γραφειοκράτες-στελέχη), ο κομμουνιστής είναι πάνω απ’ όλα άνθρωπος. Τίποτα ανθρώπινο δεν του είναι ξένο, μα τίποτα δεν είναι πιο ανθρώπινο από τη δράση-σκέψη ενός κομμουνιστή που έχει τη ζωή (και τον άνθρωπο) πάρα πολύ αγαπήσει και θυσιάζεται για να αρχίσει η πραγματική ιστορία του είδους μας, πέρα από το βασίλειο της εκμεταλλευτικής προϊστορίας μας, όπου κυβερνάν τους ζωντανούς άψυχες δυνάμεις (κέρδος, κεφάλαιο = νεκρή εργασία, κτλ). Άλλο διαλεκτικός υλισμός και άλλο χυδαίος...

Δεν υπάρχει τίποτα πιο τρυφερό από την καρδιά ενός κομμουνιστή. Τίποτα πιο σκληρό από την ατσάλινη θέληση και την πέτρινη συνέπειά του -που δε διαβρώνεται. Τίποτα πιο αβέβαιο από την αναποφασιστικότητα ενός μικροαστού που αμφιταλαντεύεται. Ρίο μάρε και (προ)ιστορίες, αλλά τις πιο τρυφερές μας θάλασσες, δεν τις έχουμε κολυμπήσει ακόμα.

Αυτοί που φεύγουν αφήνουν δυσαναπλήρωτο κενό, μα στη θεωρία ουδείς αναντικατάστατος. Κάποτε έβγαιναν δυο και τρεις νέοι σύντροφοι, στη θέση όσων έφευγαν και μας ενέπνεαν με το παράδειγμά τους. Ένα στο χώμα, χιλιάδες μες στο κόμμα.

Σήμερα απορούμε αν θα βρούμε άλλους τέτοιους σπάνιους συντρόφους, που μας πλούτισαν με τη ζωή τους και μας αφήνουν φτωχότερους φεύγοντας. Μα αυτό που λείπει πραγματικά και σπανίζει είναι η πίστη και η αισιοδοξία τους, η ελπίδα (που δυσφημίστηκε ανεπανόρθωτα και κακοφόρμισε, σαν την «αλλαγή»). 

Αυτό που λείπει είναι το μαζικό κίνημα που γεννά την ελπίδα, τους ήρωες της νέας εποχής, τις μικρές και μεγάλες νίκες, την ίδια την ιστορία. Σπάει τα δεσμά, την άτιμη την αλυσίδα, τον αδύναμο κρίκο, τη μοιρολατρική μοίρα όσων δεν έχουν στον ήλιο τέτοια, τον φαύλο κύκλο της ανίας, μια επιβίωσης χωρίς νόημα.

Τότε θα τραγουδάμε μαζί πως άλλος ήλιος (θα) έχει βγει. Όχι πράσινος, λαοπλάνος, μα κατακόκκινος.

Κόκκινος ήλιος, γαλάζιο το κασκέτο μου...