Να υπηρετούμε το λαό

Περιμένοντας το απογευματινό πανηγύρι στο Σύνταγμα (το γέλιο είναι πολύτιμο σε τόσο δύσκολους καιρούς), η κε του μπλοκ χρωστάει μια αποτίμηση από τα δύο πρώτα μέρη για την πολιτιστική επανάσταση στην Κίνα και θα την επιχειρήσει σε δύο δόσεις. Μία για αυτό καθαυτό το θέμα και μία για κάποιες ενδιαφέρουσες προεκτάσεις του και παρεμφερείς πτυχές που συνδέονται άμεσα με αυτό. Ενώ παράλληλα εκκρεμεί μια αναφορά στην αντίληψη του μ-λ χώρου για το σοσιαλισμό κι ορισμένα προβληματικά σημεία που παρουσιάζει κατά τη γνώμη μου.

Αντιλαμβάνομαι πάντως ότι ο μ-λ χώρος (κι οι οργανώσεις που τον συναπαρτίζουν) δεν έχει ακριβώς ενιαία ή μάλλον ταυτόσημη αντίληψη σε όλα τα ζητήματα, κατά συνέπεια ενδέχεται να προβώ σε κάποιες άδικες γενικεύσεις, καθώς δεν έχω εντρυφήσει στις επιμέρους διαφοροποιήσεις που τυχόν υπάρχουν. Επιχειρώ ωστόσο μια όσο το δυνατόν καλόπιστη κι αντικειμενική κριτική προσέγγιση, με βάση μια μαοϊκή πηγή (που αν μη τι άλλο δεν μπορεί να κατηγορηθεί για αντικινέζικη προπαγάνδα): το βιβλιαράκι του Τσιριγώτη (από το ΜΛ-ΚΚΕ) "έφοδος", που κυκλοφόρησε φέτος και αποτελεί μια χρήσιμη, συνοπτική επισκόπηση της ιστορίας της Π.Ε. και των πολιτικών, θεωρητικών αναφορών της.

Προφανώς η μπροσούρα αυτή δεν αποτελεί πανάκεια. Έχω σημειώσει μάλιστα (και δε νομίζω να το μπερδεύω με κάτι άλλο, όσο ανάκατες κι αν είναι οι σημειώσεις μου) πως σε ένα σημείο αναφέρεται σε "σοσιαλιστικό τρόπο παραγωγής", που αν δεν πρόκειται για αβλεψία της στιγμής, νομίζω ότι είναι χοντρό θεωρητικό λάθος, που αποκόπτει το μεταβατικό σοσιαλιστικό στάδιο από τον κομμουνιστικό τρόπο παραγωγής (και δεν μπορεί να δικαιολογηθεί από το γεγονός ότι η κομμουνιστική κοινωνία στην αρχική της εμφάνιση φέρει έντονα τα σημάδια της καπιταλιστικής, από τα σπλάχνα της οποίας ξεπήδησε).

(*μεταγενέστερη διόρθωση: το λάθος είναι δικό μου κι οφείλεται σε ένα μπέρδεμα στις σημειώσεις μου. Ο όρος αυτός απαντάται στο βιβλίο του Μπιτσάκη για το σοσιαλισμό [ένα φάντασμα πλανιέται] κι όχι στο βιβλιαράκι του Τσιριγώτη)

Σε κάθε περίπτωση, βρίσκω πολύ πιο γόνιμο κι ευχάριστο (ακόμα κι από τη σκοπιά του απλού αναγνώστη) να διαβάζω ελληνικά κείμενα και αναλύσεις για την Π.Ε. παρά δικές της, πρωτότυπες επεξεργασίες και κείμενα, που είναι μάλλον απλοϊκά και διαπνέονται από έντονη προσωπολατρία, σχεδόν θρησκευτικού τύπου.

Στο τέλος του βιβλίου υπάρχει ένα παράρτημα με μια εγκύκλιο και μια απόφαση της ΚΕ του ΚΚΚ, με πολυάριθμες αναφορές στον πρόεδρο της ΚΕ (!) Μάο, ή το σύντροφο Μάο, που "ξεκίνησε και καθοδηγεί προσωπικά την πολιτιστική επανάσταση" (!) και γενικά μας διδάσκει ένα σωρό πράγματα, που μπορεί να φαίνονται κοινότοπα κι αυτονόητα, αλλά αποκτούν μια ξεχωριστή σοφία από τα δικά του χείλη, στα πλαίσια της "σκέψης Μάο Τσε Τουνγκ", που δεν προϋπήρχε και καθιερώθηκε ακριβώς στα χρόνια της Π.Ε.

Επίσης υπάρχουν αρκετές απλοϊκές φράσεις, που μπορεί να είναι χαρακτηριστικό της κινέζικης γλώσσας (και των μεταφράσεων στα ελληνικά) ή συνειδητή επιλογή του κομμουνιστικού κόμματος, για να εκλαϊκεύσει το λόγο του και να απευθυνθεί πλατιά στις αγροτικές μάζες. Αυτό αποτυπώνεται και στον τίτλο διάφορων ντοκουμέντων, επεξεργασιών, συνθημάτων: το σχήμα των "τριών σε ένα" (που δεν είναι σαμπουάν, αλλά επιτροπή), οι δέκα σημαντικές σχέσεις, "να κυβερνά η πολιτική ή να κυβερνά η τεχνική", "να υπηρετούμε το λαό" (που ήταν και το όνομα ενός παλιού μ-λ εκδοτικού κι η αφορμή για τον τίτλο του κειμένου) "και την επανάσταση ή "να υπηρετούμε τους αντιδραστικούς και την αντεπανάσταση", κοκ.

Ακόμα κι όταν εκφράζουν κάποιες σημαντικές ιδέες, πχ το σχήμα της διπλής συμμετοχής (συμμετοχή των διευθυντικών στελεχών στην παραγωγή και των εργατών στη διεύθυνση) είναι τόσο απλοϊκά που θυμίζουν συνειρμικά τις οργουελικές εντολές απ' τη φάρμα των ζώων: τέσσερα πόδια καλό, δύο πόδια κακό. Αναρωτιέται λοιπόν κανείς αν το περιεχόμενο αυτών των συνθημάτων είναι το ίδιο απλοϊκό με τη μορφή τους, κι επομένως αποτυγχάνει να συλλάβει τη σύνθετη πραγματικότητα και τις αντιφάσεις της, για να οδηγήσει στην επίλυσή τους. Αντιθέτως, μοιάζει να οδηγεί σε επιφανειακή αντιμετώπισή τους και να δικαιολογεί τις υπερβολές, όπως το σύνθημα "κάτω οι ειδικοί" και τη μαζική αποστολή ακαδημαϊκών σε ορυζώνες, για να στρώσουν χαρακτήρα και ταξική συνείδηση (μια βουλησιαρχική λογική, που πλησιάζει την αφέλεια κάποιων αναρχικών προσεγγίσεων). Κι αυτά παρουσιάζονται ως θεωρητική ανάπτυξη του μαρξισμού και η τελευταία λέξη του για τη σοσιαλιστική οικοδόμηση...

Υπάρχει ο αντίλογος πως η πολιτιστική επανάσταση δεν ήθελε να υποβιβάσει τους διανοούμενους, αλλά να εξυψώσει τους αγρότες και τους εργάτες στο επίπεδο των πρώτων, με άλλα λόγια δεν ήθελε να στείλει τους πανεπιστημιακούς στους ορυζώνες, αλλά τους ορυζώνες στο πανεπιστήμιο, και αυτή τη λογική εξέφρασαν και τα εργατικά πανεπιστήμια στη Σανγκάη. Από την άλλη όμως, διαβάζουμε στην απόφαση της ΚΕ του ΚΚΚ, στο κεφάλαιο για την εκπαίδευση πως "η διάρκεια της φοίτησης πρέπει να ελαττωθεί. Το πρόγραμμα σπουδών πρέπει να μειωθεί και να βελτιωθεί. Το εκπαιδευτικό υλικό πρέπει να αλλάξει ριζικά, ορισμένο μέρος πριν απ' όλα πρέπει να απλοποιηθεί...". Η υπερβολή ως προς τον ταξικό χαρακτήρα της γνώσης (που είναι κομβικής σημασίας ζήτημα) μπορεί να φτάσει στο σημείο της εγκληματικής απαξίωσης του επιστημονικού κεκτημένου, που θεωρείται ταξικό, άρα κι άχρηστο, σε πλήρη αντίθεση με την υπόδειξη του Λένιν για την αφομοίωση όλου του πνευματικού πλούτου των ταξικών κοινωνιών και την περαιτέρω, δημιουργική του ανάπτυξη.

Αντιλαμβάνομαι πως αυτό το κριτήριο, αν και δίνει το μέτρο για τη σοβαρότητα και το στρατηγικό ορίζοντα του εγχειρήματος, δεν επαρκεί για μια συνολική αποτίμησή του, η οποία πάντως υπερβαίνει τις δικές μου δυνατότητες κι απαιτεί πιο συστηματική μελέτη των γεγονότων και των ντοκουμέντων. Τα οποία, εφόσον ευσταθούν (και δεν αμφισβητούνται) τα αποσπάσματα που παραθέτει ο quinto σε προηγούμενη συζήτηση, μπορούν να οδηγήσουν σε εντυπωσιακά συμπεράσματα για την αξιοπιστία και την "αντιρεβιζιονιστική συνέπεια" της μαοϊκής Κίνας. Όπως από την άλλη, μπορεί να βρει κανείς εξίσου ενδιαφέροντα ντοκουμέντα και για την χοτζική Αλβανία (μερικά από τα οποία παρατίθενται και στο βιβλιαράκι του Τσιριγώτη).

Επίσης θα ήταν άδικο να μην αναγνωρίσουμε ότι η Π.Ε. χαρακτηρίζεται από τον ενθουσιασμό και τη μαζική συμμετοχή των μαζών, ενώ ξεσηκώνει μέχρι τις μέρες μας τις αντιδράσεις του σημερινού ΚΚ και της κινέζικης αστικής τάξης. Αυτό ωστόσο δεν απαντά στην εκδοχή που δίνει πχ ο Άναυδος στο δικό του κείμενο, ότι δηλ η Π.Ε. έγινε ή χρησιμοποιήθηκε για την εκκαθάριση των εσωκομματικών αντιπάλων του Μάο.

Κλείνω αυτό το πρώτο μέρος (που αφήνει βέβαια πολλά πράγματα ανοιχτά και δεν κλείνει απολύτως τίποτα) με ένα ενδιαφέρον απόσπασμα, που βρήκα και στο βιβλίο του Τσιριγώτη:

Από αυτό το κλίμα του λυσσαλέου αντιμαοϊσμού δεν ξεφεύγει ούτε ο Ν. Ζαχαριάδης. Ο τελευταίος, αφού καθαιρέθηκε από γενικός γραμματέας του ΚΚΕ στην 6η Ολομέλεια (;956) και εξορίστηκε αργότερα στο Σοργκού της Σιβηρίας, γράφει ανάμεσα σε άλλα το 1967: 

"Ο Μάο Τσε Τουνγκ με τη θεωρία του δεν έδωσε και δε δίνει μαρξιστική-λενινιστική απάντηση στα προβλήματα της εποχής μας γιατί ξεκινά κι εκφράζεται σε μικροαστική-σωβινιστική μεγαλοκινέζικη βάση. Η εσωτερική γραμμή του Μάο, τα τρία κήτη: το μεγάλο άλμα-λαϊκή κομμούνα-γενική γραμμή, αποτέλεσαν ανεδαφική, εξωπραγματική προσπάθεια να πιάσει πουλιά στον αέρα, να πραγματοποιήσει το "κομμουνιστικό όνειρο" χωρίς στήριγμα στις αντικειμενικές δυνατότητες και έκφρασε μικροαστική αδυναμία μπροστά στις δυσκολίες, ανικανότητα για επιστημονική σκέψη και πράξη. Αυτό έριξε την κινέζικη επανάσταση πίσω και είχε διαλυτική επίδραση στο ΚΚ Κίνας. Μέσα στις γραμμές του παγκόσμιου κομμουνιστικού κινήματος ο μαουτσετουνγκισμός είχε και έχει αποσυνθετική επιρροή. Ένα παράδειγμα από τα πολλά, η τραγική ήττα μας στην Ινδονησία. Και στο Βιετνάμ αντικειμενικά παίζει το παιχνίδι των αμερικάνων. Υπολογίζοντας την κρίση που η θεωρία και η πράξη του Μάο προκάλεσε στο παγκόσμιο κομμουνιστικό και προοδευτικό κίνημα ο αμερικάνικος ιμπεριαλισμός, όπου βασίζεται σ' όλον τον κόσμο ο μαουτσετουνγκισμός, αποτελεί αντιθεωρία στο μαρξ-λενινισμό, οι κουκουέδες δεν μπορούν να έχουν καμία σχέση μαζί του". 

Η τοποθέτηση του Ζαχαριάδη προκαλεί την οργισμένη αντίδραση των εξόριστων πολιτικών προσφύγων, που έχουν συγκροτήσει πολιτικές οργανώσεις αντιπαράθεσης με το ρεβιζιονισμό στην προσφυγιά, οι οποίοι γράφουν: 

Ο Νίκος Ζαχαριάδης με τις επινοήσεις, συκοφαντίες και βρισιές ενάντια στον Μάο Τσε Τουνγκ και το ΚΚ Κίνας δεν κάνει τίποτα το καινούριο παρά αυτά που κάνει ο κάθε αποστάτης του μαρξισμού-λενινισμού όταν, για να βολέψει τον εαυτό του, δίνει εξετάσεις υποταγής στο χρουτσωφικό ρεβιζιονισμό.

Ώστε αποστάτης λοιπόν...

Παρόλα αυτά, η Π.Ε. ασχολήθηκε (είτε στρεβλά είτε σωστά, είτε και τα δυο μαζί σε ένα βαθμό) με πολύ σοβαρά ζητήματα, που θα συναντήσει μπροστά της η σοσιαλιστική οικοδόμηση του μέλλοντος και με αυτή την έννοια θα ακολουθήσει εν καιρώ ένα ακόμα κείμενο, με σχετικούς προβληματισμούς

Ο Ζαχαριάδης για το Μαοϊσμό

Η κε του μπλοκ συνεχίζει το αφιέρωμα στο νίκο ζαχαριάδη, με την αναδημοσίευση μιας ακόμα επιστολής από τα τελευταία κείμενα του κομμουνιστή ηγέτη, όπως τη βρήκε στο βιβλιαράκι «το κρυφό αρχείο της εξορίας» -από τις εκδόσεις παπαζήση. Στην επιστολή αυτή ο ζαχαριάδης καταπιάνεται με την αποτίμηση του μαοϊκού ρεύματος και κάνει μερικές πολύ καίριες επισημάνσεις –με τις οποίες δε συμφωνεί απαραίτητα ο πυρήνας των υποστηρικτών του στην τασκένδη.

Σ. Τσότσο, Ζήνδρο και Δροχαμήλιο, γεια χαρά

Πήρα το γράμμα σας. Τα ονόματά σας εκτός του σ. Τσότσου δεν τα έβγαλα καλά. Μ’ αφτό δεν έχει και τόσο σημασία. Το ερώτημά σας είναι ένα, μα μεγάλο, και η απάντηση σ’ αφτό με γράμμα είναι δύσκολη αν όχι αδύνατη. Να ρωτάς είναι πάτα πιο εύκολο απ’ ό,τι να απαντάς.

Εδώ χρειάζεται προφορική, ψύχραιμη και ντοκουμενταρισμένη συζήτηση και όχι μια μα πολλές. Ένα από τα κακά που έφερε στο κόμμα μας η αντιλενινιστική επέμβαση του 1956 είναι και το ότι βούλωσε ο στόμα του ΚΚΕ σε στιγμές που μας χρειαζόταν μεγάλη, βαθειά συζήτηση. καταλαβαίνω, διαισθάνομαι ότι δεν συμφωνάτε με τις απόψεις που διατύπωσα στις «σκέψεις και προτάσεις» και παρά το ότι είναι δύσκολο να καταλήξουμε σε συμπεράσματα με αλληλογραφία, που κι αφτή βρίσκεται υπό έλεγχο και δεν είναι σίγουρη, θα προσπαθήσω όσο μπορώ πάντως σύντομα να σας απαντήσω παρά το ότι δεν έχω στη διάθεσή μου τα απαραίτητα ντοκουμέντα.

Το ερώτημά σας είναι τούτω δω: Γιατί το Κ.Κ. Κίνας δεν έχει μαρξιστική-λενινιστική γραμμή σωστή; Απ’ την πρώτη στιγμή προβάλλει μια ουσιαστική δυσκολία: Ποια γραμμή του ΚΚΚ αφορά το ερώτημά σας; Από το 1956, όταν συνήλθε το 8^ο συνέδριο του Κ.Κ. Κίνας έχουμε τρεις γενικές γραμμές. Η πρώτη είναι η γραμμή που ψήφισε το 8^ο συνέδριο και που αποτελούσε συνέχιση και προέχταση της γραμμής του ΚΚΚ από τη νίκη της κινέζικης επανάστασης και δω. Η δεύτερη είναι η γραμμή του μεγάλου πηδήματος και της λαϊκής κομμούνας, που εγκαταλείφθηκε ύστερα από την αποτυχία της. Εδώ προκύπτει ένα κενό για κάμποσα χρόνια. Στο διάστημα αφτό εγώ τουλάχιστον, δεν ξέρω την πολιτική γραμμή του ΚΚΚ.

Στα τελευταία δυο χρόνια προβλήθηκε η Τρίτη γραμμή της εκπολιτιστικής επανάστασης.

Η πρώτη γραμμή ήταν βασικά σωστή και εξασφάλιζε στη Λ.Δ. της Κίνας σοβαρές νίκες στον πολιτικό, οικονομικό και διεθνή τομέα. Η δεύτερη ήταν απόλυτα λαθεμένη και το απόδειξε με την κατάρρευσή της. Οι οικονομικοί νόμοι της κοινωνικής ανάπτυξης είναι αντικειμενικοί και έχουν την κακή συνήθεια να μην ανέχονται βία κι εξαναγκασμό και από αφτόν τον «μεγαλοφυή ηγέτη».

Στα 1921 ο Λένιν είδε ότι με την παλιά οικονομική πολιτική που ξέφυγε από τις τοτινές ρούσικες δυνατότητες δεν γίνεται τίποτε και πρότεινε την ΝΕΠ, που εξασφάλισε την παραπέρα πορεία της επανάστασης. Ο Λένιν διόρθωσε ένα κακό. Ο Μάο, με το μεγάλο πήδημα, πήγε απ’ το καλό στο κακό. Αγνόησε την οικονομική πραγματικότητα και αφτή τον εκδικήθηκε.

Απ’ ό,τι καταλαβαίνω το ερώτημά σας δεν μπορεί να φορά ούτε την πρώτη ούτε τη δεύτερη γραμμή του ΚΚΚ. Ώστε μας μένει η τρίτη. Σ΄ αφτή θα σταθώ. Ποια τα κύρια γνωρίσματά της;

1. Προβάλλεται η κατηγορία ότι το ΚΚΣΕ προδίνει την επανάσταση και παλινορθώνει τον καπιταλισμό στην ΕΣΣΔ. Αντικειμενικά δοσμένα για να στηριχθεί μια τέτια κατηγορία δεν υπάρχουν. Στα 1917-18 οι αναρχικοί λέγαν ότι ο Λένιν και οι μπολσεβίκοι πρόδωσαν την επανάσταση, οι αντίπαλοι του Λένιν λέγαν ότι η συνθήκη του Μπρεστ-Λιτόβσκ ήταν προδοσία. Το ίδιο λέγαν και για την ΝΕΠ. Αργότερα, στο 1927 και μετά τα ίδια λέγαν και για τους μπολσεβίκους και οι τροτσκιστές. Τέτιες κατηγορίες από διάφορες πλεβρές δεν έλειπαν ποτέ. Η ζωή τις ανέτρεψε όλες. Στην ανάλυση και εχτίμηση της διεθνούς κατάστασης  πρέπει να ξεκινάμε από τούτα τα αντικειμενικά δεδομένα:

α) Γεγονός που κυριαρχεί στον 20ό αιώνα είναι η Οχτωβριανή επανάσταση και η δημιουργία της ΕΣΣΔ.

β) Η ΕΣΣΔ παραμένει το επίκεντρο της κοινωνικής προόδου και μεταβολής της κοινωνίας.

γ) Απ’ αφτού απορρέει ότι η ΕΣΣΔ είναι και παραμένει ο κύριος στόχος του παγκόσμιου καπιταλισμού και οι ΕΠΑ ενάντιά της στρέφουν τα κύρια πυρά της πολιτικής τους των οικονομικών μέτρων του ψυχολογικού πολέμου που αποβλέπει στο να διαβρώσει την ηθική υπεροχή της ΕΣΣΔ.

δ) Η ΕΣΣΔ είναι η κύρια, η αποφαιστική δύναμη που σ’ όλους τους τομείς: πολιτικό, οικονομικό, στρατιωτικό, επιστημονικό, τεχνικό, ιδεολογικό, εκπολιτιστικό, αντιπαλέβει αποτελεσματικά τις ΕΠΑ. Αν δεν υπήρχε ΕΣΣΔ δεν θα υπήρχε ανάμεσα στ’ άλλα και η Λ.Δ. της Κίνας. Η παγκόσμια εξέλιξη θάταν αλλιώτικη, πάντως όχι τέτια όπως την καθόρισε η νίκη της Οχτωβριανής επανάστασης και η δημιουργία της ΕΣΣΔ.

Η Σοβιετική Ένωση κάνει σήμερα αδύνατη την παγκόσμια κυριαρχία των ΕΠΑ και όχι η Λ.Δ. Κίνας. Όποιος δεν το βλέπει αφτό αναγκαστικά πέφτει έξω στην πολιτική και την επαναστατική δράση.

2. Η έγνοια για τη βελτίωση της ζωής των σοβιετικών ανθρώπων χαρακτηρίζεται σαν αντεπαναστατική. Οι σοβιετικοί άνθρωπο σ’ αφτό απαντούν: Τότε γιατί κάναμε την επανάσταση; Ο Λένιν τόνιζε: Τον καπιταλισμό θα τον νικήσουμε οριστικά όταν στην πράξη στον οικονομικό τομέα αποδείξουμε την ανωτερότητά μας. Δηλαδή, όταν οι εργάτες οι μάζες της Ευρώπης, Αμερικής, όλη της γης δουν με τα μάτια τους ότι οι σοβιετικοί άνθρωπο ζουν καλύτερα. Ο καπιταλισμός, οι αμερικάνοι, αφτό ακριβώς φοβούνται περισσότερο από κάθε άλλο και αφτό προσπαθούν να το αποτρέψουνε με όλα τα μέσα.

3. Η σημερινή «εκπολιτιστική επανάσταση» αποτελεί άρνηση, αντίποδο του ΚΚΚ όλης της προηγούμενης ιστορίας του, σε τελευταία ανάλυση άρνηση της κινεζικής επανάστασης.

4. Αν το ΚΚΚ δεχότανε τη συνεργασία στη βοήθεια του Βιετνάμ, τότε χωρίς πα γενικό πόλεμο, θα καταφέρναμε ενάντια στις ΕΠΑ αποφασιστική ήττα με τεράστια παγκόσμια απήχηση και αποτελέσματα.

5. Η πολιτική του Μάο απέναντι σε άλλες χώρες όπως π.χ. Ινδίες, Μπίρμα (Βιρμανία), κλπ, δείχνει μεγαλοκινέζικο εθνικισμό.

6. Η γραμμή του στην Ινδονησία που έφερε τη συντριβή του ΚΚ Ινδονησίας δείχνει τυχοδιωκτισμό.

7. Τη διάσπαση στο παγκόσμιο κομμουνιστικό κίνημα που προκάλεσε ο Μάο, οι αμερικάνοι τη ζητούσαν στον ουρανό και τη βρήκαν στη γη. Τίποτε άλλο μετά το 1917 δεν μπορούσε να τους βοηθήσει τόσο.

8. Η προσωπολατρία προς το Μάο που πάει να αποδείξει ότι είναι άνθρωπος που τα μπορεί όλα, αποτελεί άρνηση της θεωρίας μας. Γενικά η φιλοσοφία του Μάο που αρνιέται τα αντικειμενικά κριτήρια στον καθορισμό της οικονομικής πολιτικής και της πολιτικής γενικά στηρίζεται στον ιδεαλισμό και αποτελεί αντίποδο του διαλεχτικού υλισμού.

Οι κουκουέδες στην τοποθέτησή τους πρέπει να αποκλείσουν τις υποκειμενικές χτιμήσεις (ζημιά που έκανε στο ΚΚΕ το ΚΚΣΕ) και να στηρίζονται στα αντικειμενικά κριτήρια. Σήμερα που η κατάσταση στην Ελλάδα είναι τόσο βαρειά που και οι διορισμένοι ξαναβαράν διάλυση (διαγραφή Παρτσαλίδη και σία), αφτό είναι ζωτική προϋπόθεση για να ξαναφτιάξουμε το ΚΚΕ (κουκουέ). Για το λαό, για τις παραδόσεις μας.

Ο Μαοϊσμός είναι απόλυτα ξένος και σ’ αφτόν βρίσκουν καταφύγιο τόσο αφτοί που υποκύπτουν στον υποκειμενισμό όσο και οι εχθροί του ΚΚΕ (αρχειοτροτσκιστές κτλ). Ο υποκειμενισμός στην πολιτική: πλέρια θολούρα και θάνατος, χαμός. Στην κατάσταση που βρισκόμαστε εμείς χρειάζεται ξεχωριστό πολιτικό θάρρος για να το αποφύγουμε και να γλυτώσουμε από τα μάγια του. η κατάσταση σ’ όλο τον κόσμο οξύνεται και στην Ευρώπη πρέπει να περιμένουμε καινούριες αμερικάνικες προβοκάτσεις: Όσο κοντοζυγώνει το 1969 που τελειώνει η ισχύς του Συμφώνου ΝΑΤΟ, τόσο δυναμώνουν στις γραμμές του οι κεντρόφυγες δυνάμεις. Στην Ελλάδα, οι ΕΠΑ σ’ αφτό αντέδρασαν με το πραξικόπημα της χούντας, για να ξαναμάσουν τα πρόβατα στο τσουγγάρι, δεν αποκλείεται να οργανώσουν προβοκάτσιες για να «δείξουν» ότι η απειλή είναι από την ΕΣΣΔ. Πάντα πρέπει νάμαστε έτοιμοι για όλα: Σ’ αφτό μας καλεί και η διεθνής κατάσταση στην Ελλάδα και η χρεωκοπία της κλίκας των διορισμένων. «Πρέπει νάμαστε έτοιμοι»  σημαίνει: ιδεολογικά λαμπικαρισμένη θέση και κουκουέδικη ατσαλένια συσπείρωση και μαζική δουλειά.

Καταλαβαίνω ότι μ’ όσα γράφω πιο πάνω ίσως να μην σας πείσω. Ο καθένας κάνει αφτό που μπορεί, ας συνεχίσουμε τότε τη συζήτηση.

Το γράμμα αφτό να το δώσετε και στους άλλους κουκουέδες.

Καλή πατρίδα, καλή λεφτεριά

Νίκος 20-2-68

.-.

Επί του πιεστηρίου –όπως λένε στον κόσμο των μμε- έσκασε η είδηση και για την πώληση του ραδιοτηλεοπτικού 902. Αλλά αυτά έχουμε καιρό να τα σκεφτούμε και να τα συζητήσουμε εν καιρώ, με νηφάλια και καθαρή σκέψη. Το ιστολόγιο θα παραμείνει ανενεργό τις επόμενες μέρες και θα επαναλειτουργήσει σε καμιά βδομάδα περίπου. Καλό καλοκαίρι και μην ανησυχείτε αν αργήσουν να εγκριθούν τα σχόλιά σας.

Κίνα – Επανάσταση και αντεπανάσταση

Άναυδος – Ιούνης 2013

Μπορεί να μην προλάβαμε την επίσκεψη σαμαρά στην κίνα, για να έχει και μια νότα επικαιρότητας το σημερινό κείμενο, αλλά διατηρεί την ξεχωριστή σημασία του. Η κε του μπλοκ φιλοξενεί στο ιστορικό κυριακάτικο ένθετο μία ακόμα πολύ καλή δουλειά του άναυδου, με την αποτίμηση των πεπραγμένων της κινέζικης επανάστασης κατά τον περασμένο αιώνα. Μπορεί να ξεφεύγει λίγο σε έκταση, αλλά αξίζει πραγματικά τον κόπο και την υπομονή σας, να τη διαβάσετε ως το τέλος.

1.      Πρόλογος

Η βελούδινη καπιταλιστική παλινόρθωση στην Κίνα αποτελεί ακόμη και σήμερα ένα ιστορικό αίνιγμα. Πως και γιατί σε αντίθεση με τις υπόλοιπες πρώην σοσιαλιστικές χώρες, όπου η καπιταλιστική αντεπανάσταση είτε διέλυσε είτε έθεσε στην παρανομία τα κομμουνιστικά και εργατικά κόμματα, στην Κίνα η καπιταλιστική παλινόρθωση αλλά και η μετέπειτα διαχείριση του καπιταλισμού γίνεται από το ίδιο το Κομμουνιστικό Κόμμα της Κίνας (ΚΚΚ);

Στο παρόν κείμενο, και χωρίς να ισχυριζόμαστε ότι η εκδοχή που παρουσιάζουμε  είναι απαλλαγμένη από λάθη και ελλείψεις, θα προσπαθήσουμε να λύσουμε τον παραπάνω γρίφο. Πολύ συνοπτικά η θέση που θα αναπτύξουμε παρακάτω ισχυρίζεται ότι στην Κίνα παρά την αρχική προσπάθεια ο σοσιαλισμός δεν οικοδομήθηκε, οι σχέσεις παραγωγής δεν άλλαξαν ριζικά  και το ΚΚΚ δεν ήταν ποτέ ένα προλεταριακό κόμμα νέου τύπου.

2.      Η Κινέζικη Επανάσταση

Την 1^η Οκτωβρίου του 1949 από την Πύλη της Ουράνιας Γαλήνης στην καρδιά του Πεκίνου ο Μάο Τσετούγκ ανακήρυξε την ίδρυση της Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας (ΛΔΚ). Πρόεδρος της κυβέρνησης τέθηκε ο Μάο ενώ πρωθυπουργός ο Τσου Ενλάι. Η πρώτη χώρα που αναγνώρισε τη νέα κυβέρνηση ήταν η ΕΣΣΔ την επόμενη μόλις μέρα. Η ίδρυση της ΛΔΚ σφράγισε  το τέλος του εμφύλιου πολέμου που ξεκίνησε αμέσως μετά από την ήττα της Ιαπωνίας στον Β’ΠΠ και την παράδοση της στρατιάς του Κβαγκτούγκ στον Κόκκινο Στρατό τον Αύγουστο του 1945. Στον εμφύλιο αυτό βρέθηκαν αντιμέτωποι από την μία μεριά το Κουομιτάγκ (ΚΜΤ) και ο ηγέτης του Τσαγκ Καισέκ, που είχε τη στήριξη των ΗΠΑ σε άνδρες και υλικό, και από την άλλη η συμμαχία του ΚΚΚ που είχε τη στήριξη της ΕΣΣΔ.

Το νέο καθεστώς ονομάστηκε ‘Νέα Δημοκρατία’ και βασιζόταν στη συμμαχία  τεσσάρων τάξεων –   εργάτες, αγρότες,  μικροαστοί και εθνική αστική τάξη. Τα τέσσερα αστέρια της κινέζικης σημαίας, ένα για κάθε τάξη, συμβολίζουν ακριβώς τη συμμαχία αυτή. Η συμμαχία είχε επικεφαλής το ΚΚΚ, που τη χρονιά εκείνη είχε περίπου 4,5 εκατομμύρια μέλη, εκ των οποίων το 80% περίπου ήταν αγρότες. Πρόεδρος του ΚΚΚ ήταν από το 1943 ο ίδιος ο Μάο ο οποίος σημείωνε ότι η διαφορά της ‘Νέας Δημοκρατίας’  από τη σοσιαλιστική επανάσταση είναι ότι η πρώτη δεν καταστρέφει τις μερίδες εκείνες του κεφαλαίου που συμμετέχουν στον αντι-ιμπεριαλιστικό αντι-φεουδαρχικό αγώνα[1].

Η κινέζικη επανάσταση δεν ήταν μια σοσιαλιστική επανάσταση αλλά μια αστικοδημοκρατική επανάσταση με εθνικο-απελευθερωτικά χαρακτηριστικά. Στρεφόταν ενάντια στον Ιαπωνικό ιμπεριαλισμό αλλά και στους φεουδάρχες και τη γραφειοκρατική αστική τάξη που συσπειρωνόταν πίσω από το ΚΜΤ. Στη συμμαχία που ήρθε στην εξουσία κυριαρχούσαν τα αγροτικά στρώματα. Είναι ενδεικτικό ότι στις πόλεις που ελευθέρωνε ο Λαϊκός Απελευθερωτικός Στρατός (ΛΑΣ) η διοίκηση δεν δινόταν στις παράνομες οργανώσεις  του ΚΚΚ αλλά σε στελέχη του ΛΑΣ από τις αγροτικές περιοχές. Στην Λαϊκή Πολιτική Συμβουλευτική Διάσκεψη συμμετείχαν όλα τα δημοκρατικά κόμματα των μικροαστικών στρωμάτων και της διανόησης. Στην αρχική κυβέρνηση 11 από τους 24 υπουργούς προέρχονταν από τα κόμματα αυτά[2]. Η θέση του Μάο ήταν ότι η γρήγορη μετάβαση στον σοσιαλισμό δεν συμβαδίζει με τις συνθήκες της Κίνας. Στο κοινό πρόγραμμα δινόταν μια στενή ερμηνεία του εχθρού: ιμπεριαλισμός, φεουδαρχία και γραφειοκρατικός καπιταλισμός, δηλ επιχειρήσεις που ανήκαν στους υποστηρικτές του ΚΜΤ και που κατασχέθηκαν άμεσα. Στον αγροτικό τομέα ο εχθρός περιορίστηκε στους γαιοκτήμονες, 3-5% του πληθυσμού, ενώ οι πλούσιοι αγρότες δεν βρίσκονταν στη λίστα των εχθρών.

3.      Ο Κινέζικος δρόμος για τον σοσιαλισμό.

3.1. Το ΚΚΚ

Το ΚΚΚ ιδρύθηκε το 1921 στη Σαγκάη. Στο τέλος του 1926 τα δύο τρίτα των μελών ήταν εργάτες αλλά μετά τις σφαγές του ΚΜΤ το 1927, όπου δολοφονήθηκαν πάνω από 50.000 εργάτες κι εξοντώθηκε μεγάλο μέρος της κομματικής βάσης, το ποσοστό αυτό έπεσε στο 10% το 1928, στο 2% το 1930 και ακόμη χαμηλότερα τα επόμενα χρόνια. Το ΚΚΚ υποχρεώθηκε  να αποσυρθεί από τις πόλεις και να καταφύγει στις πιο καθυστερημένες οικονομικά αγροτικές περιοχές της Κίνας. Σαν αποτέλεσμα το 1949 το ΚΚΚ ήταν ένα κόμμα που η βάση του ήταν αγροτική (80% των 4,5, εκ. μελών), το υπόλοιπο 20% αποτελούταν από μικροαστούς και διανοούμενους (18%) ενώ οι εργάτες αποτελούσαν κάτι λιγότερο από το 2%[3].

Η διεφθαρμένη και δωσιλογική πολιτική του ΚΜΤ, σε συνδυασμό με την για πάνω από 100 χρόνια ταπείνωση των κινέζων από τους ξένους ιμπεριαλιστές (πόλεμος του οπίου, εξέγερση των Μποξερς κλπ) είχαν ριζοσπαστικοποιήσει  την αναδυόμενη αστική τάξη και τα μεσαία στρώματα. Τα εκτός ΚΜΤ αστικά και μικροαστικά κόμματα αδυνατούσαν να εκφράσουν αυτή τη ριζοσπαστικοποίηση με αποτέλεσμα τα πιο ενεργά στοιχεία των τάξεων αυτών να ενταχθούν στο κατά βάση αγροτικό ΚΚΚ. Έτσι στην ουσία το ΚΚΚ αποτελούσε το ενιαίο μέτωπο των αντι-ιμπεριαλιστικών δυνάμεων στη Κίνα. Οι τάξεις αυτές είχαν φυσικά τους εκπροσώπους τους ή την επιρροή τους στην ηγεσία του ΚΚΚ. Ετσι ο Μάο Τσετουγκ  εκπροσωπούσε κατά βάση τα αγροτικά στρώματα, ο Λιου Σιαοκί και ο Τσου Ενλάι κατά βάση την εθνική αστική τάξη ενώ ο Κάο Καγκ το προλεταριάτο. Στην ηγεσία συμμετείχαν και οι στρατηγοί του ΛΑΣ Τσου Τεχ και Πενγκ Tεχουάι που στις κρίσιμες στιγμές της ταξικής πάλης μετά το 1949 έριξαν το βάρος τους αντίστοιχα στην πλευρά του Μάο ο πρώτος και στην πλευρά του Λιου ο δεύτερος. Όσο προχωρούσε η βιομηχανική ανάπτυξη της Κίνας το ποσοστό των αγροτών μειώθηκε σε 66% (1961) ενώ το ποσοστό των εργατών ανέβηκε στο 15% όσο και των διανοούμενων[4]. Το 1981 οι αγρότες αποτελούσαν το 45.5% των κομματικών μελών αν και αποτελούσαν το 75% του εργατικού δυναμικού ενώ το 1987 το ποσοστό έπεσε στο 39.5%[5].

Ενδεικτικό για τον χαρακτήρα του ΚΚΚ ήταν η προσθήκη στο 7^ο συνέδριο του (1945) της σκέψης του Μάο σαν καθοδηγητική ιδεολογία του κόμματος μαζί με τον μαρξισμό-λενινισμό! Στο 8^ο συνέδριο η σκέψη του Μάο αποσύρθηκε από το καταστατικό του ΚΚΚ  εξαιτίας της αλλαγής των εσωκομματικών συσχετισμών για να επανέλθει στο 9^ο συνέδριο και να παραμείνει έκτοτε μέχρι και σήμερα.

Σφυρί καλεί δρεπάνι

Σχολιασμός επικαιρότητας

Η νέα ελλάδα του σαμαρά είναι σαν το νέο πανιώνιο του μπέου και τις ποδοσφαιρικές ανώνυμες εταιρίες (παε), που όταν χρεοκοπούν αναβαπτίζονται, για να γλιτώσουν από τα χρέη τους με το πρόθεμα «νέο». Όπως δηλ οι νεοναζί, με τους οποίους θέλει να συνεργαστεί ο πολύδωρας. Αλλά δεν τολμάνε να βγουν στη νέα σμύρνη του νέου πανιώνιου, για να μην τους πάρουν χαμπάρι οι πάνθηρες και τους κάνουν τ’ αλατιού. Που πέρσι είχαν στην ομάδα προπονητή τον ελέ, που είναι σαν πρωταγωνιστής του παπακαλιάτη, και παραπέμπει ευθέως στην άλλη ελε, του καμμένου και του λαπαβίτσα, που διαγράφει το απεχθές χρέος. Αλλά η διαφορά είναι ότι δε σβήνουν αυτομάτως τα χρέη αν υποβιβαστείς σε τριτοκοσμική χώρα, όπως γίνεται στο ποδόσφαιρο.

Η νέα ελλάδα του σαμαρά λοιπόν είναι φτιαγμένη με παλιά υλικά από τον καιρό του καραμανλικού κράτους της αντιπαροχής. Και πήρε το όνομά της από το παλιό εκδοτικό των πολιτικών προσφύγων του δσε στην υπερορία, στη δεκαετία του 50’, πιθανότατα για να προκαλέσει τους απαραίτητους συνειρμούς με το μετεμφυλιακό κλίμα της εποχής και το νέο πολιτικό στιλ που φιλοδοξεί να εφαρμόσει ο αντώνης. Με υπουργούς σαν το βορίδη (πριν) και τον άδωνη (τώρα), βγαλμένους θαρρείς από εκείνα τα χρόνια, και με τον ίδιο κεντρικό ΙΔΕΑ ως προς το τι χρειάζεται ο τόπος σήμερα. Που τους λείπει μόνο το άσπρο κοστούμι του παγωτατζή –που ήταν η μόδα της εποχής και την τιμούσε ο καραμανλής ο πρεσβύτερος- και το τρίκυκλο.

Αν και στα δικά τους χρόνια ήταν της μόδας το τσεκούρι, για να προτρέξουμε λίγο στο ρου της ιστορίας και να πάμε στη δεκαετία με τις βάτες. Τότε που πέθανε ο τοσίτσας της νδ, έχοντας αναθρέψει γενιές νεοναζί με το βιβλίο του για τον εμφύλιο «φωτιά και τσεκούρι» κι αφήνοντας πολύτιμη παρακαταθήκη στους κενταύρους, τους ρέιντζερς και τις λοιπές δημοκρατικές δυνάμεις, σαν την επεν του βορίδη. Που δεν ξέρω για τη φωτιά, αλλά τσεκούρι είχε σίγουρα κι υπάρχουν και φωτογραφικά ντοκουμέντα που μας το υπενθυμίζουν. Ενώ μοίραζαν και φυλλάδια με το σχετικό σύνθημα: «φωτιά και τσεκούρι στους προσκυνημένους», πράσινους και βένετους (νδ-πασοκ).

Κι ο άδωνις έχεις το τσεκούρι του

Τώρα όμως έχουν αλλάξει οι καιροί κι ο βορίδης του εθνικού μετώπου κάνει εισοδισμό στο ενιαίο κυβερνητικό μέτωπο των προσκυνημένων, για να το διαβρώσει από μέσα και να το καταπολεμήσει με ένα σατανικό σχέδιο συμμαχίας ακόμα και με το διαβολικό πασόκ που με τον ανδρέα έριξε την χώρα στην ακολασία και την καταστροφή. Ευτυχώς όμως παραμένει το δόγμα «νόμος και τάξη» ως προμετωπίδα της δυομισικομματικής κυβέρνησης, που στρέφεται κατά πάντων, κηρύσσοντάς μας ανοιχτά τον πόλεμο. Κι έχεις την αίσθηση πως ζεις μέσα σε ταινία του δαλιανίδη και θα δεις πχ τους 35 συλληφθέντες συντρόφους του παμε να τους κουρεύουν με την ψιλή και να τους κυκλοφορούν στους δρόμους, κρατώντας πινακίδες, για να τους διαπομπεύσουν: είμαι τέντι μπόης, είμαι συνδικαλιστής, απεργός, είμαι δημόσιος υπάλληλος, είμαι κουκουές.

Ο βορίδης λοιπόν έχει άποψη για τα αίτια της κρίσης και μας λέει: είναι ο ανδρέας παπανδρέου, ανόητε. Αλλά ο άδωνης σπεύδει να διευκρινίσει πως το πρόβλημα είναι οι (όποιες) κατακτήσεις των πρώτων χρόνων της αλλαγής και πως ούτε ο ίδιος ο παπανδρέου δεν ακολούθησε αυτή την πολιτική, όταν επανήλθε στην κυβέρνηση –κι η αλήθεια είναι πως το είχε επισημάνει εγκαίρως στην κριτική του ο παναγιωτακόπουλος, ως φωνή της πασοκικής συνείδησης.

Το πρόβλημα συνεπώς «είναι η δεκαετία του ογδόντα ηλίθιε». Και ο χυδαίος αντικομμουνισμός έχει σα βασικό του όχημα τη βρώμικη προπαγάνδα για το βρώμικο 89’, που εμείς το ξεβρομίσαμε, κατά της χρυσής δεκαετίας και του πάρτι της μεταπολίτευσης, για να μεγαλώσει τις συλλογικές μας ενοχές για τις «σπάταλες κατακτήσεις που είχαμε». Αλλά την ίδια στιγμή προβλέπει και ως «εναλλακτική» και μια καρικατούρα επιστροφής στα 80’ς, που την ενσωματώνει μεταμοντέρνα, προβάλλοντας τον αλέξη ως το επόμενο παιδί της αλλαγής.

Έρχεται κι ο κινέζος παράγοντας της κόσκο με βαρυσήμαντες δηλώσεις, να μας πει πως η ελλάδα βρίσκεται σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι, όπου πρέπει να πάρει δύσκολες αποφάσεις για μεταρρυθμίσεις, όπως η λδ της κίνας, πριν από 30 χρόνια. Κι αν ο λαός μας συνεχίσει να εμπνέεται και να παλεύει κάτω από ξένες σημαίες, σαν τους.. αγανακτισμένους της τιεν αν μεν, που είχαν το άγαλμα της ελευθερίας στα χέρια τους, σε τρεις δεκαετίες περίπου η κινεζοποίηση των μισθών και της εργατικής τάξης θα είναι καθολική και τα 350 ευρώ που τόσο προκλητικά προτείνει σήμερα η τρόικα, θα φαίνονται μισθός πολυτελείας, όπως σε εμάς σήμερα φαίνεται προνομιούχος η γενιά των 700 ευρώ. Αλλά αν ο τσίπρας αντιστοιχεί στον δεξιό κομμουνιστή ντενγκ σιάο πινγκ, τότε ο λαφαζάνης είναι μάλλον κάτι σαν την χήρα του μαο και το ζήτημα είναι τι ρόλο ακριβώς παίζει ο αρθρογράφος του μαο, σπαρίλας.

Μα αν ο μισός μου μισθός βρίσκεται γιατρέ εδώ πέρα, ο άλλος μισός στην κόσκο βρίσκεται. Κι ύστερα γιατρέ, στην κάθε αυγή με τα χαράματα, πάντα με γκαλμπρέιθ και βαρουφάκη συγκλονίζομαι –ή συνετίζομαι.. ή μάλλον όχι, αυνανίζομαι. Γιατί εξηγούν πολύ πειστικά τους λόγους που δεν πρέπει να φοβούνται οι ηπα μια πιθανή κυβέρνηση σύριζα. Και δεν ξέρω για σένα γιατρέ, αλλά εμένα με έπεισαν απολύτως κι άρχισα να φοβάμαι για δικό μας λογαριασμό. Φοβού τους δαναούς και τσίπρα φέροντες.
Ο ομπάμα, το γιν και το γιαν, σκεφτήκαν και βρήκαν πως φταίει η πιονγκ γιανγκ

Με αυτά που λες θυμήθηκα και μια παλιά γελοιογραφία του στάθη για την κυβέρνηση του κινέζου σημίτη, που αντί για ελιές στο κούτελο είχε αριθμούς κι ένας παραδίπλα έλεγε: περνάει ο καθένας και γράφει πάνω του μια πιθανή ημερομηνία λήξης. Κάπως έτσι είναι και με την τωρινή κυβέρνηση, που άρχισε να φαγώνεται πριν καν κλείσει εβδομάδα με την καινούρια της μορφή. Μια κυβέρνηση υπό προθεσμία, που όσο παραμένει γίνεται επικίνδυνη, σαν τα ληγμένα χημικά που πετάνε οι ματάδες στους διαδηλωτές. Αλλά δεν πρόκειται να πέσει σαν ώριμο φρούτο, επειδή ο τσίπρας στην πλατεία συντάγματος φώναζε συλλαβιστά: τε-λει-ώ-σα-τε, λες και μιλούσε κινέζικα. Δεν πέφτουν αν δεν τους ρίξουμε, όπως έλεγε ένα πρόσφατο πρωτοσέλιδο του πριν.

Το οποίο είχε το ρεπορτάζ για την ερτ και την ανακοίνωση της ανταρσύα, για να ‘ρθουν οι εργαζόμενοι στο τιμόνι, αλλά όχι στη (λαϊκή) εξουσία. Άσπρος γάτος, μαύρος γάτος, το θέμα είναι να πιάνει ποντίκια και να ‘χουμε εργατικό έλεγχο, όπως θα έλεγε και ο ντενγκ. Τώρα σε αστική ή σε εργατική-λαϊκή εξουσία, αυτά είναι ψιλά γράμματα και δευτερεύοντα (εκ της δευτέρας παρουσίας του σοσιαλισμού).
Στο τελευταίο του φύλλο μάλιστα ο μαυροειδής αναλαμβάνει την πολεμική κατά του παμε, που δεν έκανε πολιτική συμμαχία για τις καρέκλες και προγραμματικό προεδρείο στο εκα με τις δυνάμεις της ανταρσύα (που μας σέρνει τα μύρια όσα) και με τους εργοδοτικούς του σκλαβενίτη και της αυτόνομης παρέμβασης. Ενότητα και κοινή δράση να υπάρχει και τα άλλα τα βρίσκουμε.

Αλλά ας επιστρέψουμε στο αρχικό θέμα της ανάρτησης, γιατί το 13’ είναι μια χρονιά συνεδριακού οργασμού, καθώς όλοι σχεδόν έχουν πραγματοποιήσει ή προγραμματίσει για φέτος το δικό τους συνέδριο –μέχρι και το ναρ πχ, που τηρούσε ως τώρα τον άγραφο εθιμικό κανόνα για «συνέδριο ανά οκταετία» αλλά φέτος μπορεί να κάνει την έκπληξη και να το βάλει στα επτά! Και μόνο το εεκ του σάββα μιχαήλ πραγματοποιεί σε ετήσια βάση τακτικό συνέδριο, στα χνάρια των καλύτερων παραδόσεων των μπολσεβίκων του λένιν. Αλλά αυτά τα αποσιωπά η κυρίαρχη προπαγάνδα, γιατί δεν τη συμφέρουν.

Στο συνέδριο της νδ λοιπόν συζήτησαν για το αν ο ταπ είναι καλός αγωγός της καπιταλιστικής ανάπτυξης και της κερδοφορίας του κεφαλαίου. Και ο σαμαράς ζορίστηκε και αδιαθέτησε, ενώ ανέπτυσσε το όραμά του για τη νέα ελλάδα του μέλλοντος. Φαντάσου δηλ να το λουζόταν στην πράξη, σαν εμάς, πώς θα.. δροσιζόταν.

Η νδ λοιπόν δεν πρωτοτύπησε με το λεκτικό δάνειο για η νέα ελλάδα. Ακόμα και το όνομά της από εμάς το πήρε. Από τις επεξεργασίες του 9ου συνεδρίου του κκε για το στάδιο της νέας δημοκρατίας, που θα διαδεχόταν το χουντικό καθεστώς μετά την πτώση του –κι όντως επιβεβαιώθηκαν από την ζωή, με τρόπο που δε φανταζόμασταν. Κι ύστερα λέμε για το πασοκ που κατάκλεψε τα δικά μας συνθήματα και λεηλάτησε την εκλογική βάση της αριστεράς. Το επόμενο βήμα θα είναι να μιλήσει ο σαμαράς και για το κόμμα νέου τύπου που θέλει να επανιδρύσει..

Ευτυχώς σε αυτό τον κόσμο με τόσες ραγδαίες ανατροπές, υπάρχουν και μερικές σταθερές που μας βοηθάνε να κρατάμε τον μπούσουλα. Όπως οι γραφικές αφίσες του παναγιωτακόπουλου με τον ανδρέα, κάθε χρόνο τέτοιο καιρό. Και τώρα που έφυγε η αριστερή παρέμβαση από το πασόκ, τι θα κάνουμε εμείς; Ήταν κι αυτή μια κάποια λύση για τη διασκέδασή μας…

Το μέλλον μας δεν είναι ο αντικαπιταλισμός

Η συνέχεια του ντιμπέιτ από το προηγούμενο.
Έξω από το βελλίδειο ήταν σύντροφοι που είχαν φτάσει πολλή ώρα πριν το θεοδόση και πουλούσαν κυριακάτικο ρίζο. Έστω κι ένα φύλλο να έδιναν θα ήταν επιτυχία σε αυτό το κοινό. Όλοι ήρθαν μπετοναρισμένοι κι οι ανυποψίαστοι υποστήριζαν ψωμιάδη. Εμένα με είδαν μπετόν αρμέ, δε με ήξεραν για δικό τους οπότε άστον να φύγει, έτσι κι αλλιώς τον διάβασε στο ίντερνετ.

Κερδίσαμε αμαχητί τη μάχη της εξέδρας αλλά χάσαμε τον πόλεμο του χειροκροτήματος, γιατί ο θεοδόσης έμοιαζε αγουροξυπνημένος και μόνο χλιαρά πράγματα ενέπνεε (το και εδώ δε δείχνει αιτία, συνδετικό είναι). Κάτι υπέρ του κοινωνικού συνόλου έλεγε και προς όφελος των πολλών. Αργός και λιγομίλητος, απ’ αυτούς που περιμένεις να πουν λίγα και καλά, αλλά τελικά λέει λίγα και λίγα. Ε και μες σε αυτά λέει και λίγα καλά. Δεν πειράζει, η επαφή με κόσμο θα του κάνει καλό. Την άλλη φορά θα τα λέει λίγο καλύτερα.
Ενώ ο ψωμιάδης είχε μαζί του τη συμπαθή τάξη των παππούδων και τη μη συμπαθή τάξη των μπράβων του που ήταν αυθόρμητα ενθουσιώδεις.

Εμείς με τον κάσπερ (γνώρισε επιτέλους τη γραμματέα του, -εσύ είσαι λοιπόν ο περιβόητος κάσπερ; -ε τι σύντροφος φάντασμα θα ήτανε αλλιώς; μεγάλες στιγμές) καθίσαμε πίσω από τους σεκίτες που έκαναν κερκίδα στον δικό τους απ’ τα κάτω κι αριστερά. Αλλά αριστερά όπως καθόμαστε, γιατί όπως βλέπουμε από πάνω ήταν δεξιά κι ακόμα δεν έχω καταλάβει ποιο είναι το σωστό –μάλλον το όπως βλέπουμε, γιατί και στη βουλή έτσι καθόμαστε. Όπως έλεγε εξάλλου κι ο χαρίλαος αριστερά της αριστεράς είναι η δεξιά και δεν εννοούσε τη νδ στης βουλής τα έδρανα. Αλλά αυτό που με ανησυχεί είναι ότι κι εμείς εκεί καθόμασταν, αριστερά απ’ τους συντρόφους.
Κι ήρθε μετά κι ένας ναρίτης, σε ώρα εαακ, μισή ώρα πριν τελειώσει δηλ, για συμπαράσταση στη σύμμαχο συνιστώσα. Κι είναι κρίμα που δεν ήμουν στο προηγούμενο με τους δημάρχους που ήταν δικός τους ο υποψήφιος να έχω ένα μέτρο σύγκρισης, πόσοι πήγανε και τι ώρα.

Ανακεφαλαίωση. Ποιους υποψήφιους είχαμε απέναντί μας;
Το μασκοφόρο εκδικητή ψωμιάδη. Που είπε μπράβο στο ραγκούση και τον παπανδρέου για τον καλλικράτη κι ύστερα μας μίλησε για τις πέντε αλήθειες και τα οκτώ ψέματα για τη λίμνη κορώνεια, προσεγγίζοντας επίπεδα σκέψης μάο τσε τουνγκ.

Τον κοτζαμπάση μπόλαρη που σε κάθε δεύτερη πρόταση έλεγε ότι πιστεύει στις δυνατότητες αυτού του θεσμού. Πιστεύω εις ένα θεσμό πατέρα παντοκράτορα. Άμα δε σας φτουρήσει να του αλλάξτε φύλο και να τον κάνετε καλλικράτεια. Και μετά νέα καλλικράτεια μέχρι να πετύχει.
Κι εμείς πιστέψαμε στους αντιθεσμούς, αλλά δεν κάναμε έτσι.

Το βελόπουλο που δεν ήθελε να ψηφίσει το μνημόνιο αλλά υπέκυψε στο δημοκρατικό συγκεντρωτισμό της κοινοβουλευτικής του ομάδας. Και τον έπιασε ο πόνος για τους ινδιάνους της αμερικής όπου πλάκωσαν οι μετανάστες και τώρα αυτοί είναι τζιπ τσερόκι κι αεροπλάνα απάτσι. Κι εμείς οι βοϊδοκέφαλοι θα γίνουμε αμάξια και θα τα ονομάσουν προς τιμήν μας βουκεφάλες. Αλλά αν χάσουμε το όνομα μακεδονία θα τα πούνε ζάσταβα και εμείς δε θα φαινόμαστε πουθενά.

Κι είπε για τη λαθρομετανάστευση και για τις επιχειρήσεις που κλείνουν και μεταναστεύουν γιατί οι δίπλα χώρες έχουν μικρότερη φορολογία κι ότι αυτή η χώρα δεν χωράει να θρέψει κι άλλους, αυτή η αίθουσα δεν χωράει τρεις χιλιάδες κι αυτά τα δέντρα δε βολεύονται με λιγότερο ουρανό. Κι έγιναν όλα ένα κουβάρι μες στο μυαλό μου κι ήμουν κατά της λαθρομετανάστευσης των επιχειρήσεων, γιατί πόσους μετανάστες να αντέξουν πια τα βαλκάνια, πρέπει να ενωθούν όλες και να τις κάνουμε επιτέλους κοινωνική περιουσία.

Κι ήταν κι ο κουράκης που είπε αρνούμαστε το χρέος γιατί δεν το δημιουργήσαμε εμείς.
Κι αν δεν έβαφε τα μαλλιά του μπορεί να τον περνούσες για σύντροφο. Έλεγε όμως συνέχεια πολίτες και καρφωνόταν.
Δε μπορώ άλλους πολίτες και κέντρα εξυπηρέτησης. Αφεντικά και μισθωτοί δούλοι πολίτες γίναμε ούλοι, ούλοι μαζί σε μια αταξική κοινωνία απολιτίκ πολιτών που δεν ψηφίζουν λέει κόμματα, αλλά πρόσωπα. Κι αν είναι έτσι, γιατί δηλ να μη βγάλουν την καϊλή που έχει πιο ωραίο πρόσωπο απ’ τους άλλους;

Ασημίνα και ξερό τυρί. Μιλάει σα γιαγιάκα και παλεύει για γάλα και κουλουράκια. Λέει βαρετά παραμυθάκια για συμμετοχική δημοκρατία που αν τα μελοποιήσει θα κάνει καριέρα κατά της αϋπνίας με νανουρίσματα που ναρκώνουν ταξικές συνειδήσεις. Κι αποκάλυψε και το ψευτο-δικομματικό παιχνίδι που πρέπει να είναι κάτι σαν το ψευτοκουκουέ της οακκε. Και ύστερα (του κόσμου) μας είπε, από τότε που θυμάμαι τον εαυτό μου στην πολιτική…
Οπότε δύο τινά. Ή ότι γέρασε κι άρχισε να ξεχνάει τα πιο παλιά. Ή τα έχει τετρακόσια αλλά ήταν στην πολιτική από τριών χρονών και δε θυμάται τα πρώτα της βήματα στο νηπιαγωγείο.

Ο χο-τσι-μινχ της οικολογίας τρεμό που στα δυόμισι χρόνια θα αφήσει τη θέση του στον επόμενο-επόμενη απ’ το συνδυασμό του κι είπε ότι πρέπει να καταναλώνουμε λιγότερο, γιατί προφανώς το εισόδημα και το βιοτικό επίπεδο του έλληνα εργάτη έχει ανέβει κατακόρυφα τελευταία κι έχουμε σκάσει να καταναλώνουμε. Και πρέπει να ενωθεί πάση θυσία με την ασημίνα να λένε μαζί για πράσινα άλογα και δούρειους ίππους που μας προσφέρουν οι ευκαιρίες της εε.

Κι ο κούτρας που άκουγε και χαμογελούσε στους δικούς του, ιδίως όταν είπε ο κουράκης για άρνηση του χρέους. Οπότε έπρεπε να κάνει ρελάνς απ’ τα κάτω κι αριστερά κι άρχισε να λέει τα δικά του για αντικαπιταλιστικές κρατικοποιήσεις κι ό,τι άλλο κατέβαζε η κούτρα του. Κι όλα αυτά θα μας φέρουν πιο κοντά στο στόχο πάλης (ποιος λέτε να είναι;) δηλ τον αντικαπιταλισμό!! Αυτό είναι. Το μέλλον μας δεν είναι ο καπιταλισμός, είναι ο νέος κόσμος, ο αντικαπιταλισμός. Που όπως είπε κι ένας σύντροφος θα τον κάνει η αντι-αστική τάξη. Αντί, αντί και τρισαντί.

Αλλά το καλύτερο το φυλούσε για μετά που τον ρώτησαν για τους συσχετισμούς και τον χάρτη των εκλογών κι αυτός είπε, δε μας νοιάζει αν την επόμενη μέρα ο χάρτης θα είναι μπλε ή κόκκινος. Κόλλησε για ένα δεύτερο, το διόρθωσε, αλλά γλώσσα λανθάνουσα τα αληθή λέγει. Μας ενδιαφέρει ίσως να είναι πράσινος και να ψηφίσουμε τη δεύτερη κυριακή χωρίς αυταπάτες. Κι είναι κι αυτή η μπουνιά της πασπ που είναι ακριβώς σαν τη δικιά τους και πολύ με ιντριγκάρει για κανά σύνθημα.
Σεκ-πασόκ, κολεγιά, μια φωνή και μια γροθιά.

Κι ύστερα πήγε να ρεφάρει ξανά ο κουράκης κι είπε ότι εμείς δεν είμαστε με τα κινήματα, εμείς είμαστε στα κινήματα. Κι εκεί κανονικά λέει ο κάσπερ έπρεπε να τον κόψει ο θεοδόσης και να του πει εμείς είμαστε τα κινήματα -πληθυντικός μεγαλοπρέπειας. Γιατί ένα είναι το κόμμα, ένα και το κίνημα και βασικά ταυτίζονται. Αυτό δεν το ‘πε ο κάσπερ εγώ το ‘βαλα.

Κι ήταν κι ο θεοδόσης. Του έκαναν μία ερώτηση για την τυποεκδοτική και το μικρόφωνο του έκανε σαμποτάζ και παθητική αντίσταση, αλλά του το άνοιξε ο βελόπουλος. Η προβοκάτσια που περιμέναμε.
Και δεν ήταν η μόνη. Κάτι έλεγε ο ψωμιάδης στο κατα(π)ληκτικό δίλεπτο, ότι αυτός δεν ήρθε να αλλάξει την πολιτική των άλλων και μόνο το κόμμα έχει σταθερή πολιτική. -Ναι αλλά εναντίον σας, τον έκοψε ο θεοδόσης. -Είπα εγώ; Μα για καλό το είπα, έλεγε ο ψωμιάδης, αλλά δεν του πέρασε. Δεν αφήνουμε ούτε κουνούπι. Και γενικώς όσους μας πίνουν το αίμα.

Έστησαν και στην ανταρσύα μία. Μην ψηφίζετε εμένα, λέει ο βελόπουλος. Ψηφίστε μικρότερα κόμματα, ψηφίστε τρεμόπουλο, ψηφίστε ανταρσύα. Και βασικά την ανταρσύα πρώτη την είπε.
Κι εγώ γελούσα κι έλεγα μέσα μου, ευτυχώς δεν το ‘πε για μας, χαμός θα γινόταν. Όπως και το δεκέμβρη με τα συχαρίκια του καρατζαφέρη. Ενώ τώρα...

Και μετά εσπευσμένο τέλος για να προλάβουμε λέει τη διακαναλική. Που αν κάναμε εμείς καμιά τέτοια θα τη λέγανε σοβιετικού τύπου και δε συμμαζεύεται. Και την δείξανε σε όλα τα κανάλια γιατί αλλιώς κανείς δε θα την έβλεπε. Πόση ώρα να αντέξεις άλλωστε τα υπέροχα ελληνικά του τζέφρυ; Άντε να γελάσεις μια με το πιστόλι στο λαιμό, άλλη μία με το χτυπάμε τη διαφάνεια (και την περεστρόικα μη σου πω) αλλά κι η αντοχή έχει τα όριά της.

Μάο-μάο και κινοφιλία

Μακριά από το σπιτικό φαγητό, σε μια πόλη που απλώς τρώει για να ζει και δεν ξέρει ότι το φαΐ είναι ζωή κι όχι επιβίωση, όλοι μου λεν πως αντικειμενικά κι ανεξάρτητα από τη θέλησή μου έχω ρέψει. Το οποίο όμως έχει κι αντίστροφη ανάγνωση δείχνοντας πόσο κακό μπορεί να κάνει μια υπερπροστατευτική μαμά-πατρίδα στα σοβιετικά της τέκνα.

Τα ερωτήματα ωστόσο παραμένουν. Το έρεψα είναι αόριστος του ρέπω; Προς τι άραγε; Τον αριστερό οπορτουνισμό; Ή μήπως προέρχεται από το ρεύω; Το οποίο είναι άραγε ελληνική λέξη; Ενεργητική του ρεύομαι πχ;

Ως προς την πνευματική τροφή, στην αρραβωνιαστικιά του αχιλλέα η άλκη ζέη διηγείται μια στιχομυθία από τα ρομαντικά χρόνια της σεξουαλικής απελευθέρωσης, όπου προσπαθούσαν να θυμηθούν πώς έλεγαν το κάνω έρωτα στα χρόνια της κατοχής, όπου ακόμα και το πλαγιάζω θεωρούνταν σόκιν.
Σήμερα ο κόσμος σπάει το κεφάλι του να θυμηθεί πώς έλεγε παλιότερα το πηδιόμαστε κι η επόμενη γενιά θα το ξεχάσει κι αυτό. Γάμησέ τα. Δεν κάνουμε έρωτα λέω εγώ…

Θα μου πεις, ρηχά υπαρξιακά που τονίζουν εγωιστικά την αυτοαναφορικότητα. Ας τα αφήσουμε κατά μέρους για να πιάσουμε αυτό που πραγματικά απασχολεί τον κόσμο στις μέρες μας. Υπάρχουν εμπορευματικές σχέσεις στο σοσιαλισμό; Ο μάο ήταν γνήσιος σταλινικός, ή έγινε για τις ανάγκες του σχίσματος με τον χρουτσώφ και τους σοβιετικούς; Έχει να προσφέρει κάτι γόνιμο στο σήμερα το μαοϊκό ρεύμα;

Στα ερωτήματα αυτά θα μας βοηθήσει να απαντήσουμε το βιβλίο του μάο πάνω στα οικονομικά προβλήματα του σοσιαλισμού στην εσσδ από τις ιστορικές εκδόσεις. Έργο που γράφτηκε πριν μισό αιώνα, στην περίοδο του μεγάλου άλματος, μέχρι και τις παρυφές του σινοσοβιετικού σχίσματος, με κριτικές επισημάνσεις για το ομώνυμο έργο του στάλιν.

Μια πρώτη παρατήρηση είναι για τον τίτλο που είναι κάπως παραπλανητικός. Το βιβλίο αφιερώνει πολύ λίγες σελίδες στο έργο του στάλιν και στο μεγαλύτερο μέρος του ασχολείται με τα σοβιετικά εγχειρίδια πολιτικής οικονομίας και την ανασκευή των σημείων που θεωρεί ότι δεν ταιριάζουν στην κινέζικη πραγματικότητα.
Οι περισσότερες σημειώσεις είναι πρόχειρες, σαν αυτές που κρατάμε στο περιθώριο της σελίδας. Ακόμα κι οι σημειώσεις του λένιν πάνω στο βιβλίο του μπουχάριν για την οικονομία της μεταβατικής περιόδου έχουν πιο επίσημο χαρακτήρα μπροσούρας.

Το ενδιαφέρον είναι ότι σε αυτή τη βάση αναδεικνύονται οι διαφορές κινέζων και σοβιετικών που οδήγησαν στο μετέπειτα σχίσμα. Αυτό που δεν είναι και τόσο ενδιαφέρον είναι ότι όπου δε συμφωνεί με τις απόλυτες νομοτέλειες των σοβιετικών τις αντικαθιστά με δικές του φετφά και γενικεύσεις.

Το δεύτερο σημαντικό στοιχείο είναι η άποψη του μάο για τον στάλιν. Όσοι έχουν υπόψη τους ντόπιους μάο-μάο (χαϊδευτικό του μι-λάμδα χώρου) και κρίνουν εξ ιδίων τους αλλότριους, λίγο-πολύ τους ταυτίζουν. Άντε να είχαν εθνικές ιδιαιτερότητες (ο στάλιν πχ δεν έχει σχιστά μάτια, αλλά έχει βαριά γεωργιανή προφορά και μουστάκι. Ενώ οι κινέζοι συνήθως ξυρίζονται κι έχουν λεπτές, παιδικές φωνές).
Στο βιβλίο του σαμαρά μάλιστα (1917-53, η ιστορία διδάσκει και εμπνέει) υπάρχει ειδικό κεφάλαιο που δείχνει ότι πολιτιστική επανάσταση έγινε και στη σοβιετία επί στάλιν. Μιλάμε για την ίδια περίοδο που γίνεται η κολεκτιβοποίηση κι αυτοκτονεί ο μαγιακόφσκι!

Το βιβλίο πάντως είναι πολύ καλό. Εκεί μπορεί να μάθει κανείς πχ σχετικά με την προσωπολατρία που είναι κι επίκαιρη –λόγω της ημέρας και της εορταστικής επετείου της μυστικής έκθεσης- ότι πρώτα δόθηκε το όνομα του τρότσκι σε μια πόλη της ρωσίας και μετά έγιναν τα βαφτίσια του στάλινγκραντ (πρώην και νυν βόλγογκραντ).
Αλλά το πιο σημαντικό είναι ότι η αρχική χρηστική αξία του βιβλίου ήταν εισηγητικό υλικό σε συνδιάσκεψη του κκε μ-λ, το –κάθε άλλο παρά σωτήριο- έτος 1992.

Ωστόσο η πραγματικότητα είναι αρκετά διαφορετική. Όπως θα ‘λεγε κι ο προοδευτικός καλλιτέχνης τζον λένον (το ο με γιώτα) life is what happens while you’re busy making five years plans.
Ας το δούμε με τα λόγια του ίδιου του μάο.

Ο στάλιν ήταν ένας σύντροφος που είχε λίγο πατριαρχικό ύφος, είχε σπουδάσει σε ιερατική σχολή, δεν είχε καταλάβει σε βάθος τη διαλεκτική (το κτ με χι) και καθόλου τον υλισμό.
Αλλά αν εξαιρέσουμε ότι ήταν πατερούλης, παπαδοπαίδι και ιδεαλιστής, ήταν σύντροφος διαμάντι.
Τα ίδια περίπου έλεγε κι ο τρότσκι που αναφερόταν στο στάλιν με το μειωτικό χαρακτηρισμό ασιάτης. Αλλά ο μάο είναι στην κυριολεξία τέτοιος και δε μπορεί να το διατυπώσει έτσι.

Λίγο πιο κάτω κάνει διορθωτική δήλωση.
Δε μπορούμε να πούμε πως ο στάλιν δεν ήταν διαλεκτικός, ήταν μονάχα εν μέρει. Είχε μύθους, ήταν μονόπλευρος, αλλά με τη μέθοδό του οικοδόμησαν σοσιαλισμό, νίκησαν τους εχθρούς, έφτασαν τα πενήντα εκατομμύρια τόνους χάλυβα κι αυτό τον χρόνο θα φτάσουν τα πενήντα πέντε, έχουν τρεις δορυφόρους στον ουρανό. Το τελευταίο προφανώς εν είδει εφόδου ή ως σημειολογία για την επουράνια έφοδο της εργατικής τάξης.
Πέρα από αυτό η εμμονή στον χάλυβα (ατσάλι) είναι τέτοια που ξεπερνά και τη λατρεία για τον ατσάλινο (στάλιν). Πρέπει να παράγονταν σε τέτοιες ποσότητες που έχω την υποψία πως μοίραζαν ό,τι περίσσευε στους μαθητές στα σχολεία, όπως έκαναν σε εμάς με τα πορτοκάλια.
Όχι άλλο χάλυβα…!

Ας δούμε όμως τη συνέχεια.
Είναι μια μέθοδος (κι αυτή, νιώθεται, που θα έλεγε κι ο καβάφης). Δε μπορούμε να βρούμε μια άλλη; Εμείς στην ταξική πάλη υιοθετήσαμε τη μέθοδο του λένιν, όχι του στάλιν. Ο στάλιν είχε πει για την οικονομία ότι οι μεταρρυθμίσεις γίνονται από τα πάνω προς τα κάτω. Ο στάλιν δεν οδηγούσε την ταξική πάλη από τα κάτω προς τα πάνω.
Κρατήστε το δίπολο πάνω-κάτω, θα μας χρειαστεί παρακάτω.

Από την αρχή μέχρι το τέλος του βιβλίου ο στάλιν δε μιλάει ποτέ για το εποικοδόμημα. Δεν παίρνει υπόψη του τον άνθρωπο. Βλέπει το πράγμα μα όχι τον άνθρωπο.
Κι ακόμα. Από συνολική άποψη ο στάλιν δεν έπαιρνε υπόψη το ρόλο του ανθρώπινου παράγοντα. Μιλάει μόνο για παραγωγικές σχέσεις όχι για εποικοδόμημα. Ο στάλιν δε μιλάει για εποικοδόμημα, μιλάει μονάχα για οικονομία, όχι για πολιτική.

Η γνωστή ρετσινιά περί οικονομισμού. Συνήθως δένει με το επιχείρημα ότι ο σύντροφος με το μουστάκι έδινε προτεραιότητα στις παραγωγικές δυνάμεις κι αγνοούσε τις παραγωγικές σχέσεις. Τώρα μπαίνει σε άλλη βάση. Μιλάει μόνο για παραγωγικές δυνάμεις κι όχι για το εποικοδόμημα. Έβλεπε το πράγμα, αλλά όχι τον άνθρωπο, την οικονομία κι όχι την πολιτική που αποκτά προτεραιότητα στη σοσιαλιστική οικοδόμηση.

Επιστρέφουμε στην κριτική ματιά του στάλιν και στο δίπολο πάνω-κάτω που στα γραπτά του μάο αναφέρεται ως αμοιβαίες σχέσεις.
Αποσπάστηκε από την πραγματικότητα και δεν έλυσε το πρόβλημα των αμοιβαίων σχέσεων, που είναι αρκετά άκαμπτες. Στο παρελθόν οι σχέσεις ανάμεσα στη σοβιετική ένωση και σε μας ήταν σχέσεις ανάμεσα σε πατέρα και γιο (το ι με υι), ανάμεσα σε γάτο και ποντικό, οι ιδέες ήταν λίγο απολιθωμένες, τώρα είναι λίγο καλύτερες.

Καταρχάς δεν καταλαβαίνω τι κακό έχουν οι απολιθωμένες ιδέες, αλλά το αντιπαρέρχομαι. Κατά δεύτερον η εκλαΐκευση των αμοιβαίων σχέσεων με το παράδειγμα γάτα-ποντίκι, πέρα από ορισμός του καλτ, προσεγγίζει τις απλοϊκές προσεγγίσεις των αναρχικών περί ιεραρχίας. Κάθε χώρος έχει τη δική του ορολογία για να εκφράσει τέτοιου είδους σχέσεις. Διευθυντές και χειρώνακτες, γάτες και ποντίκια, οι πάνω και οι κάτω, αφεντικά και δούλοι (στο κόμμα μπήκαμε ούλοι), αλλά ποτέ καπιταλιστές κι άλλα τέτοια οικονομίστικα.

Σε αυτή τη βάση μπορεί να ερμηνευτεί κι η προέλευση κάποιων συνθημάτων του χώρου, όπως το κλασικό: φόλα στα αφεντικά (που είναι οι γάτες). Στην ίδια βάση μπορεί να δοθεί εξήγηση για τα εξωνημένα τρωκτικά της εργατικής αριστοκρατίας που είναι αποστάτες της συνομοταξίας τους και για τους οπορτουνιστές που λυγίζουν κι εγκαταλείπουν πρώτοι σαν τα ποντίκια το καράβι στις δύσκολες στιγμές. Σε κάθε περίπτωση τα ποντίκια μπορούν να νικήσουν τη γάτα μόνο στο σκραμπλ και σε συνθήκες πολιτιστικής επανάστασης αλά μάο. Μέχρι να έρθει ο ντενγκ και να πει ότι δε μας νοιάζει αν ο γάτος είναι μαύρος ή άσπρος (και κατά άλλους κίτρινη) το σημαντικό είναι να πιάνει ποντίκια. Δηλ τους από κάτω.

Στην ίδια λογική το βασικό σύνθημα του κομματικού συνεδρίου της αντεπίθεσης θα ήταν το σκίζουμε τη γάτα. Παραμένει ωστόσο λεπτό κι επίμαχο το ζήτημα των συμμαχιών, καθώς η κάστα των αιλουροειδών είναι ανομοιογενής και παρουσιάζει στο εσωτερικό της αντιθέσεις που πρέπει να αξιοποιήσουμε προσεγγίζοντας την εθνική αστική τάξη και τις γάτες που τάσσονται ενάντια στα μονοπώλια της ουίσκας.
Επιπλέον πολλοί σύντροφοι εκφράζουν τη διαφωνία τους και με το σύμφωνο του τζέρρυ με το σκύλο της αυλής ενάντια στον τομ, συγκρίνοντας την κυνοφιλία με την προδοτική συμμαχία με τον νίξον.

Η μαοϊκή τέχνη της εκλαΐκευσης υπερβαίνει δημιουργικά το δημιουργικό μαρξισμό και τα σοβιετικά κείμενα της παλαιάς διαθήκης και δημιουργεί ένα όμορφο κλειστό σοσιαλιστικό σύστημα θρησκευτικών εντολών (ο αριθμός ποικίλλει) που είναι ευκολομνημόνευτες κι από τον τελευταίο ασιάτη. Είναι δύσκολο πχ να μην σου χαραχτούν στην καρδιά και στο νου τα τρία κακά στιλ και οι πέντε ανεπιθύμητοι τρόποι από τους οποίους πρέπει να απαλλαγούμε αποφασιστικά.
Τα τρία κακά στιλ είναι το γραφειοκρατικό, το υποκειμενικό και το δογματικό. Ενώ οι πέντε ανεπιθύμητοι τρόποι είναι: αλαζονεία, υπερηφάνεια (λεπτές οι διαφορές), αυτοϊκανοποίηση (αυτό δεν το κόβω και πολύ εύκολο να το κόψουμε), νωθρότητα και απάθεια. Λίγο-πολύ περιγράφει τον μπρέζνιεφ της εποχής του κι ας μην έχει γίνει ηγέτης ακόμα.

Παράλληλα υπάρχει κι η εκστρατεία ενάντια στα πέντε αντί και την αστική τάξη, που έγινε τη διετία 51-52 κι είχε στο στόχαστρο: τις ελλείψεις, την απάτη, τη φοροδιαφυγή, την υπεξαίρεση κρατικής περιουσίας και των κρατικών οικονομικών μυστικών. Εγώ θα έβαζα κι άλλο ένα αντί για τους αντιθεσμούς.

Κι ύστερα μας φταίει ο μηχανιστικός μαρξισμός του στάλιν. Μπροστά στις μαοϊκές φόρμουλες, ο σύντροφος με το μουστάκι είναι χεγκελιανός διαλεκτικός.
Όπως θα έλεγε κι ο τρότσκι, το στιλ είναι ο άνθρωπος κι αυτό του μάο είναι καθαρά ασιατικό, καρπός των ιδιαίτερων συνθηκών της κινέζικης επανάστασης και του κομφούκιου. Ας φρίξει μόνο όποιος επιτρέπει στον εαυτό του να σκέφτεται εξωιστορικά.

Έστω και με τον τρόπο του όμως ο μάο θίγει ένα πολύ σημαντικό ζήτημα που στην ουσία του έχει να κάνει με τη σχέση πολιτικής-οικονομίας στο σοσιαλισμό, ή με άλλα λόγια αντικειμενικού κι υποκειμενικού παράγοντα. Οι κινέζοι δίνουν βαρύτητα στο τελευταίο και προσπαθούν να λύσουν με αρκετή δόση βουλησιαρχίας το ζήτημα με μια γενικευμένη καχυποψία εναντίον της ειδικής πλευράς των στελεχών απέναντι στην οποία προτάσσουν την κόκκινη πλευρά της βάσης και σε τελική ανάλυση τους ερυθροφρουρούς και τη μεγάλη πολιτιστική επανάσταση.

Το βουλησιαρχικό στοιχείο φαίνεται να είναι κι αυτό που ενθουσίασε στον καιρό του ένα ετερόκλητο μίγμα αριστεριστών, τροτσκιστών κι ευρωκομμουνιστών που παράλληλα ήταν φανατικοί πολέμιοι του σοβιετικού μοντέλου και της βίαιας κολεκτιβοποίησης, με την οποία βασικά διαφωνούσε κι ο ίδιος ο μάο. Κάτι που θα δούμε σε επόμενο κείμενο γιατί αυτό ήδη άρχισε να ξεφεύγει σε έκταση.

Θα κλείσουμε με την άποψη του μάο για τον σύντροφο νικήτα σε αντιπαράθεση με το στάλιν ως προς το θέμα των πολιτικών εκτελέσεων.
Οφείλουμε να εφαρμόζουμε το βουδιστικό παράγγελμα (sic) να μην σκοτώνουμε. Μπορούμε να σκοτώνουμε κάποιον μόνο όταν είναι απαραίτητο για να κατευνάσουμε τη λαϊκή αγανάκτηση. Στη σοβιετική ένωση σκότωσαν κάπως πολλούς, δεν πρέπει να κάνουμε τα λάθη του στάλιν και δεν κάνουμε τα λάθη του χρουτσώφ: ο τελευταίος είναι πιο ευγενικός, περιορίζεται να διώχνει από την κεντρική επιτροπή.
Ο διαλεκτικός κεντρισμός είναι το μονοπάτι προς τη σοφία και το ζεν. Σε κάθε περίπτωση η ευγένεια ήταν βασικό χαρακτηριστικό του νικήτα. Όποιος έχει δει το βιντεάκι που χτυπάει το παπούτσι του στα έδρανα του οηε το ξέρει από πρώτο χέρι.

Και συμπληρώνει:
Ακόμα κι οι αντεπαναστάτες δεν πρέπει να σκοτώνονται σε μεγάλο αριθμό, για να σκοτώσουμε ένα άτομο πρέπει να το κάνουμε προσεκτικά (το κτ με χι). Όταν ένα μέλος της κεντρικής επιτροπής έχει κάνει λάθη, δεν έχει καμία σχέση με το πρόβλημα να εκτελεστεί ή όχι.
Είναι φορές που μας βάζουν τα γυαλιά οι κινέζοι και νιώθω τόσο ασιάτης…

Παράλληλα ο μάο χαρακτήριζε την διακήρυξη της μόσχας που υπέγραψε το 57 μαζί με τους σοβιετικούς ρεβιζιονιστές κι άλλα κομμουνιστικά κόμματα νέο κομμουνιστικό μανιφέστο που βγήκε εκατό χρόνια περίπου μετά το αυθεντικό. Του πήρε μόλις λίγα χρόνια για να αλλάξει ριζικά γνώμη. Μπορεί όμως να φανεί χρήσιμο στη σοβαρή συνιστώσα που έχει αντίστοιχη φιλοδοξία εν όψει του συνεδρίου της.
Η συνέχεια στο δεύτερο μέρος...

Αντί επιλόγου μια ηθικοπλαστική αφίσα λόγω της ημέρας.

Δεν υπάρχει κάστρο άπαρτος για τους μπολσεβίκους

Οι ρεβιζιονιστές δεν έχουμε πατρίδα και κομματικό πατριωτισμό.
Η οπορτουνιστική διεθνής προβάλλει ως ανάγκη των καιρών.
Οπορτουνιστές όλων των χώρων ενωθείτε.

Ένα ταλέντο γεννιέται

Ο βενιαμίν είναι ο μικρός σύντροφος, που όταν του έγινε πρόταση για βιογραφικό στη νκα από το μήτσο από το φυσικό, αυτός έβαλε θέμα δημοκρατικού συγκεντρωτισμού.
Ας δούμε τι διεργασίες γίνονται μες στο μυαλό ενός παιδιού με τόσο διαφορετικές προσλαμβάνουσες, μέσα από ένα δικό του κείμενο.

Είναι μερικοί άνθρωποι που στην προηγούμενη ζωή τους πρέπει να ήταν γυμνοσάλιαγκες και στην επόμενη θα γίνουν δαπίτες.

Ζουν ανάμεσά μας και συνεχώς αυξάνονται -αυτό είναι το ανησυχητικό. Αρχίζουν να κυριαρχούν και στην αριστερά.
Τους βλέπεις τώρα στην αρχή της (κομματικής) καριέρας τους και σκέφτεσαι: μακάριοι οι πτωχοί τω πνεύματι. Ό, τι ακριβώς θα πουν κι οι διανοούμενοι του συν μπροστά στο μελλοντικό τους πινοσέτ, άδωνι.

Αυτοί όμως σε λίγα χρόνια θα πατάνε επί πτωμάτων κι εσύ σκέφτεσαι τι θέση πρέπει να πάρεις. Να μπεις κι εσύ στον χορό να τους ξεπεράσεις, ή να (προσπαθήσεις να) τους το χαλάσεις;

Κάποιοι επιλέγουν να κάνουν το δεύτερο μέσω του πρώτου και στο τέλος καταλήγουν νουρέγεφ της οσφυοκαμψίας.
Άλλοι επιλέγουν το δεύτερο και γίνονται άλλο ένα όνομα στους τοίχους του πανεπιστημίου. Αιχμάλωτοι του κράτους, χωρίς ελπίδα αποφυλάκισης, αν το κόμμα δεν ανεβάσει 8,7 εκατοστιαίες μονάδες το ποσοστό του και χειραφετήσει την ανθρωπότητα.

Μέχρι τότε θα ζούμε καθημερινά την όπερα της πεντάρας, αλλά το κακό είναι που θα μας νοιάζει όλο και λιγότερο, εμάς που χορεύουμε καλά.

Τι τραβάμε κι εμείς οι χορεύτριες...
Μας χορεύουν όλες μαζί στο ταψί κι εμείς νομίζουμε ότι οι κινήσεις είναι δική μας επιλογή. Κι έχεις απ' την άλλη τους άκαπνους να τραγουδάνε έξω απ' τον χορό και να κάνουν κριτική αφ' υψηλού στις αδυναμίες σου.

Η σπόντα του βενιαμίν για το κόμμα έχει βαθύτερο νόημα.
Με αύξηση 8,7 ποσοστιαίων μονάδων το κόμμα προσεγγίζει τον ιστορικό στόχο του 17% που θα σιγούρευε την ήττα της δεξιάς το 81 και θα μας έβαζε στη δεύτερη κατανομή.
Το λένε τα βουνά, το τραγουδούν τα ρέματα
δεκαεπτά τοις εκατό, δεν είναι ψέματα.
Πέρα απ' την ειρωνική διάθεση, το σχόλιο του βενιαμίν είναι μάλλον μια τρυφερή νοσταλγία για τις γλυκές αυταπάτες εκείνης της εποχής.

Ας δούμε σε αυτό το σημείο τι εμπνεύστηκε ο βενιαμίν από τη μεγάλη πορεία του μαο και την πορεία του χαλβατζή (που έγραψε στα θρυλικά 80'ς το ομώνυμο βιβλίο για τη νεολαία).

Κάνει ανάλυση για τους αναρχοαυτόνομους, αλλά δεν αναφέρει το τσιτάτο του λένιν που λέει ότι η αναρχία είναι το αντίβαρο στο ρεφορμισμό (βασικά λέει ότι ο αριστερισμός είναι το αντίτιμο για τη δεξιά πορεία του κόμματος, αλλά το συγχωρούμε ποιητική αδεία).

Ο χαλβατζής καταφέρνει να γράψει τριακόσιες σελίδες χωρίς να αναφέρει τη λέξη επανάσταση, ή εξέγερση. Σαν εκφωνητής ποδοσφαιρικού αγώνα που δεν φωνάζει γκολ.

Αυτή η επισήμανση μας εισάγει στην πάγια τακτική του εξωκοινοβουλευτικού κινήματος να μετράει τον ντούρο επαναστάτη με τις φορές που θα χτυπήσει το χέρι στο τραπέζι και θα πει τις λέξεις σύγκρουση κι επανάσταση.
Κάθε βερμπαλισμός και γαλόνι. Οτιδήποτε λιγότερο είναι ρεφορμισμός του κερατά.

Με αυτή την έννοια το ιδρυτικό κείμενο του σπόρτιγκ που με το ζόρι αναφέρει δυο-τρεις φορές τον κομμουνισμό-σοσιαλισμό αποτελεί δεξιά μετατόπιση και πισωγύρισμα απ' το κεκτημένο του μέρα.
Ο σάββας κι ο χαριτάκης έχουν χίλια δίκια να αγανακτούν και να εξεγείρονται. Το δίκιο το έχουν οι εξεγερμένοι.

Ευτυχώς το πρόβλημα λύνεται σχετικά εύκολα.
Λες το ξόρκι με τις μαγικές λέξεις και κάνεις πολλές επαναλήψεις, όπως στις ασκήσεις -επαναστατικής- γυμναστικής.
Στην ελλάδα κάνεις ό,τι δηλώσεις, ή τουλάχιστον το φαντασιώνεσαι ελεύθερα. Οι φαντασιώσεις δεν κοστίζουν τίποτα, ούτε σε αυτόν που τις κάνει, ούτε στο σύστημα.

Το πρόβλημα είναι ότι αντί να τα βάζουμε με τους παίκτες που δεν κάνουν απολύτως τίποτα για να σκοράρουν, τα βάζουμε με τον εκφωνητή που δεν φωνάζει γκολ από μόνος του, ενώ η μπάλα είναι πίσω απ' τη σέντρα κι ο αντίπαλος μας παίζει στο μισό γήπεδο.
Το παιχνίδι είναι αβαβά, στημένο να λήξει με ειρηνική συνύπαρξη, ο χρουτσόφ τα έχει πιάσει από τους δυτικούς κι ο τσώρτσιλ με το πούρο είναι ο αγαπούλας ψωμιάδης.

Οι αναρχικοί εκφωνητές μαζί με τους σεκίτες συναδέλφους τους φαντασιώνονται παντού νίκες, ενώ ο αντίπαλος μας έχει πατήσει κάτω και το σκορ είναι 28δις-μηδέν εις βάρος μας.
Η λατινική αμερική, όπου οι εκφωνητές φωνάζουν (νικολάι) γκο-γκολ για κανά πεντάλεπτο μέχρι να μπει το επόμενο, είναι ο αδύναμος κρίκος του σύγχρονου καπιταλισμού.
Κάθε φάση μυρίζει γκολ κι οι γιάνκηδες είναι κολλημένοι στα σχοινιά.

Το κόμμα τα τελευταία χρόνια πήρε τα πάνω του και κατάφερε να είναι στην πρώτη θέση της κατάταξης της ουέφα για τα κομμουνιστικά κόμματα της ευρώπης. Αλλά στην ελλάδα το δικομματικό κατεστημένο δε μας αφήνει να πάμε πάνω απ' την τρίτη θέση.

Τον περασμένο δεκέμβρη η ομάδα έκανε κοιλιά, αλλά την ξεπέρασε ανώδυνα στα εκλογικά πλέι-οφ.
Το αν σκόραρε εν τέλει το κίνημα το δεκέμβρη μπαίνει ως αίνιγμα της σφίγγας για την αριστερά.
Τελικά ήταν εξέγερση; Μπήκε γκολ; Πέρασε ή όχι η μπάλα τη γραμμή; Μήπως ήταν άουτ με χαρακτηριστικά γκολ;

Ο δεκέμβρης κατέληξε να είναι κάτι σαν γκολ φάντασμα. Πλανάται πάνω από την ευρώπη μαζί με τον κομμουνισμό και το έτερο γκολ-φάντασμα του άγγλου χαρστ στον τελικό του μουντιάλ με τους γερμανούς.
Πόσο τυχαίο είναι ότι ο επόπτης που κατακύρωσε εκείνο το γκολ ήταν σοβιετικός; Ο ταβάριτς μπαχράμοφ συμμάχησε με τους επιγόνους του τσώρτσιλ κι έριξε τους ναζί στο καναβάτσο.

Πιθανότατα το δεκέμβρη η μπάλα πέρασε τη γραμμή, αλλά όχι ολόκληρη. Πέρασε μόνο ένα κομμάτι, αυτό της νεολαίας. Το μεγαλύτερο μέρος με την εργατική τάξη έμεινε απ' έξω κι είναι μάλλον άτοπο να μιλάμε για γκολ.
Στην καλύτερη περίπτωση ήταν το γκολ της τιμής σε μια συντριβή διαρκείας. Κι όσο εμείς συζητάμε αν ήταν κανονικό γκολ, ο αντίπαλος έχει βάλει άλλα πέντε και το έχει μετατρέψει σε γλυκιά ανάμνηση.

Σε κάθε περίπτωση, η τακτική γκολ αυτοί σέντρα εμείς είναι καταθλιπτική κι έχει αγγίξει προ πολλού τα όριά της.
Ο κόσμος βαρέθηκε να γυρίζει συνεχώς το άλλο μάγουλο, του τέλειωσαν τα μάγουλα κι η υπομονή, θέλει να ζήσει μικρές επιμέρους νίκες στο δρόμο προς την επανάσταση που έρχεται.

Να νιώσει τουλάχιστον ότι έπαιξε κι αυτός κι ας είναι η απογοήτευση το τίμημα στο τέλος. Προτιμά να πέσει ηρωικά παίζοντας μια φορά φουλ επίθεση. Δεν αντέχει άλλο κατενάτσιο.

Τα γκολ της τιμής είναι απαραίτητα για την τελική νίκη, αρκεί να μην εκτονωθούμε πανηγυρίζοντας στο ενδιάμεσο και χάσουμε τον τελικό στόχο.
Και το κατενάτσιο είναι μέσα στο παιχνίδι. Οι αντάρτες με τον κλεφτοπόλεμο το ξέρουν καλύτερα από οποιονδήποτε.
Χωρίς υπομονή δεν κέρδισε ποτέ κανείς. Αρκεί να μη γίνεται αυτό άλλοθι για την απραξία μας.