Σάββατο, 22 Ιουλίου 2017

Προβληματίζομαι

Έξω από το χορό πολλά τραγούδια λένε. Αν αρχίζεις και χορεύεις στο ταψί ή συμβατικά, χάνεις την ανάσα σου και μαζί την όρεξη να τραγουδήσεις. Πρέπει λοιπόν να αποκτήσεις καλή φυσική κατάσταση ή αν μιλάμε με πολιτικούς όρους, να γίνεις σφος παντός καιρού, να μη βάζεις κώλο κάτω, χωρίς όμως να χάνεις την ανάσα σου και τη λαλιά σου, να μην προβληματίζεσαι, τι δεν πάει καλά, τι θα μπορούσε να πάει καλύτερα. Και το δικό σου τραγούδι θα έχει μεγαλύτερη αξία, γιατί δεν είναι η ματιά του εξωτερικού παρατηρητή, ο εύκολος αφορισμός, το μακρύ μας και το κοντό μας, αλλά μπορεί να εντοπίσει το πρόβλημα και να εστιάσει στην ουσία.

Αρκεί να μην κουραστείς, να μη γίνεις σαν τους πρώην που ιδιωτεύουν, I 'm never gonna dance again guilty feet I 've got no rythm. Και να μην είσαι από αυτούς που φοβούνται να δράσουν, να χορέψουν, να εκτεθούν. Κι αν δεν ξέρεις το χορό του Ησαΐα, μη φοβάσαι θα στον μάθει ο παπάς...

Επίσης, νηστικό αρκούδι δε χορεύει. Αλλά κινητοποιείται, για να διεκδικήσει το ψωμί του. Ενώ αν παραφάει ούτε να χορέψει μπορεί, γιατί θα τα ξεράσει όλα στην πίστα, ούτε να κινητοποιηθεί σοβαρά, γιατί θα τα ξεράσει όλα στον πρώτο ανακριτή, χαρτί και καλαμάρι. Γενικά όμως, το αν θα βγεις μπροστά να αντιδράσεις και να κινητοποιηθείς, δεν έχει να κάνει (μόνο) με το αν τρως ή αν πεινάς και με το ότι μας χορεύουν στο ταψί οι κρατούντες. Δε διαμορφώνεται αυτομάτως από αυτά η συλλογική συνείδηση.

Δεν ξέρω πόση αξία έχουν τα παρακάτω λοιπόν (τουλάχιστον οι φορές που κατεβαίνω στο δρόμο είναι πολλαπλάσιες από αυτές που ανεβαίνω στην πίστα -αν και τώρα που το σκέφτομαι, τα πολλαπλάσια του μηδέν είναι μηδέν) ως λόγια ενός εξωτερικού παρατηρητή, που πολλά τραγούδια λέει. Αλλά θα απαντούσα σε κάποιον που πιστεύει πως ευθυγραμμιζόμαστε πλήρως με τη γραμμή και έχουμε φωνή μόνο για να την περάσουμε στους άλλους, τα εξής.

Προβληματίζομαι πώς θα μπορούσε η καπιταλιστική κρίση να μετατραπεί σε επαναστατική κρίση. με ποιον τρόπο θα μπορούσε η πρωτοπορία κι ο υποκειμενικός παράγοντας να αξιοποιήσει κάποια ρήγματα και να οξύνει τα πράγματα ως την αντικειμενική εμφάνιση της επαναστατικής κατάστασης. Ποια είναι η σχέση τακτικής-στρατηγικής κι αν η τελευταία ταυτίζεται ή όχι με το στρατηγικό στόχο (που για αυτό χρειάζεται ξεχωριστό κείμενο).

Προβληματίζομαι τι θέση θα έχουν στην κοινωνία του μέλλοντος οι εμπορευματικές σχέσεις. Αν η αυτοματοποίηση μπορεί να εξαλείψει αυτόματα τα κατάλοιπα του παρελθόντος ή χωρίζεται κι αυτή σε κατώτερες κι ανώτερες φάσεις. Προβληματίζομαι αν ο εργάτης κι η νοικοκυρά θα μπορούν όντως να αναλάβουν την απλοποιημένη διεύθυνση μιας ολοένα και πιο σύνθετης, εξελιγμένης παραγωγής. Ποια θα είναι η θέση των ειδικών κι αν θα χρειαστεί να τους πληρώνουμε περισσότερο, αν μπορούμε να κρατήσουμε μόνο το κριτήριο του χρόνου (ποσότητα εργασίας) για την ειδικευμένη εργασία. Και ποια θα είναι η προωθητική δύναμη της εξέλιξης σε μια κοινωνία όπου επιλύονται οι βασικές αντιθέσεις.

Προβληματίζομαι πώς θα διαπαιδαγωγηθεί στις μέρες μας το κίνημα σε ποιο δυναμικές διαδηλώσεις (βλέπε και την μπροσούρα "από τη μαχητική πείρα των μπολσεβίκων"), που δε θα είναι εκτονώσεις, στα όρια της προβοκάτσιας, με όρους κοινωνίας του θεάματος.
Πώς θα πιάσουμε επαφή με περισσότερος μετανάστες-πρόσφυγες κι αν θα μπορούσε ποτέ να γίνει ένα επαναστατικό άλμα με αξιώσεις, χωρίς να συγκινήσει αυτές τις μάζες και να εξασφαλίσει τη δική τους ενεργό συμμετοχή κι υποστήριξη.
Πώς θα αντιμετωπίσουμε το λούμπεν προλεταριάτο την κρίσιμη στιγμή, πώς θα εξουδετερώσουμε τη μαφία και το οργανωμένο έγκλημα.
Προβληματίζομαι ακόμα και για το ζήτημα των έμφυλων σχέσεων και την ανάγκη να βγει μια πιο ολοκληρωμένη επεξεργασία σχετικά.

Σου φαίνονται λίγα όλα αυτά; Ή χωρίς σημασία; Σου φαίνεται πως λιβανίζουμε τη γραμμή και λέμε πως τα κάνουμε όλα σωστά, έχοντας για όλα έτοιμες απαντήσεις; Με/μας προβληματίζουν πολλά και διάφορα, αλλά δεν είναι αυτά που θα ήθελες να ακούσεις.

Όχι, δε με προβληματίζει -με την έννοια που μπαίνει συνήθως- η  εξάρτηση, το ΑΑΔΜ, αν είναι ιμπεριαλιστική η Ελλάδα ή η Ρωσία. Χρειάζεται οπωσδήποτε μια πιο ολοκληρωμένη επεξεργασία και συνεχής μελέτη για το σύγχρονο ιμπεριαλισμό, αλλά δεν καταλαβαίνω να την βοηθάν και να την προωθούν τέτοιου είδους προβληματισμοί (εντός ή εκτός εισαγωγικών).

Όχι, δε με προβληματίζει πως το ΚΚΕ χάνει ιστορικές ευκαιρίες, είναι κόμμα λαθών, όπως το 15', ότι δε συνεργάζεται με κανέναν, δε θέλει να κυβερνήσει, να συγκυβερνήσει, να βγάλει υπουργούς, κοκ. Για την ακρίβεια, θα με προβλημάτιζε περισσότερο το αντίθετο.

Με προβληματίζει πχ πώς θα πιάσουμε το νέο ως μορφή και περιεχόμενο στο Φεστιβάλ για να το κάνουμε καλύτερα. Αλλά δε με προβληματίζει το δέντρο του τάδε σελέμπριτι που θα έρθει ή πχ ο Νταλάρας, που είναι εντελώς Πασόκος, αλλά νομίζω πως θα πάω να τον ακούσω κιόλας, ιδίως αν είναι στο πλαίσιο κάποιου αφιερώματος στο Λοΐζο, γιατί -πώς να το κάνουμε;- έχει πει ιστορικά κι ανεπανάληπτα τραγούδια, αντικειμενικά μιλώντας.

Το πρόβλημα είναι πως αυτά που μας προβληματίζουν δεν ικανοποιούν όσους θεωρούν πρόβλημα το ΚΚΕ και περιμένουν κι από εμάς να πούμε το ίδιο, για να αποδείξουμε πως δεν είμαστε κολλημένοι. Αλλιώς θα είμαστε από κομματόσκυλα έως -κατά φαντασίαν- έμμισθοι και δεν υπάρχει σωτηρία -για εμάς, ούτε για αυτούς. Οπότε το ζήτημα είναι να κερδίσουμε όλους τους άλλους, που μπορεί και να επηρεάζονται από όλα αυτά, αλλά δεν είναι χαμένη υπόθεση.

Παρασκευή, 21 Ιουλίου 2017

Η απόλαυση του κειμένου

Ο μεγαλύτερος κίνδυνος στην κόκκινη μπλογκόσφαιρα (και ευρύτερα) είναι η εσωστρέφεια. Να τα λέμε και να χαιρόμαστε μεταξύ μας, να επιβεβαιώνουμε ο ένας τον άλλον, να ανταλλάσσουμε like, φιλοφρονήσεις, κοκ. Κάποιοι μπορεί να μαζέψουν περισσότερες θετικές γνώμες, μες στο γενικό ισοζύγιο, κι αλίμονο αν δεν έχουν τις απαραίτητες άμυνες, τους μηχανισμούς και μια στοιχειώδη σεμνότητα, για να αποφύγουν να καβαλήσουν το καλάμι, ως περσόνες-παράγοντες. Αυτό από το μικροαστικό χυλό ερμηνεύεται βέβαια ως κομματική ισοπέδωση της προσωπικότητας, όπου όποιο κεφάλι περισσεύει και κοιτάζει ψηλότερα, πρέπει να κόβεται, για να επιστρέψει στην καταθλιπτική ομοιομορφία. Κι είναι αυτός ακριβώς ο περίγυρος, που βοηθάει το Βοναπάρτη που κρύβεις μέσα σου να εκδηλωθεί και να ξεφύγει.
-Τι σπουδαίο μυαλό, γιατί δεν έχει τέτοια το κόμμα σήμερα;

Είναι πολύ σεβαστοί λοιπόν οι ιστογράφοι, δημοσιολόγοι, δημοσιογράφοι (με την κυριολεκτική έννοια, όσων γράφουν δημόσια) κτλ, που αποφεύγουν αυτό το σκόπελο, αποκτούν ευρύτερη απεύθυνση, συσπειρώνουν ένα κοινό, που δεν είναι στενά κομματικό, αλλά σε μια πορεία χρόνου και κειμένων, προσεγγίζουν τις θέσεις μας, σπάνε τείχη και προκαταλήψεις χρόνων, γίνονται αυτό που θα λέγαμε "διαδικτυακές επιρροές". Αλλά είναι ζήτημα αν θα τις συναντήσουμε ποτέ στην πραγματική ζωή. Όχι γιατί είναι διαδικτυακές, εικονικές, δηλαδή χωρίς πραγματική υπόσταση και ζωντανή επαφή -αν ήταν αυτό το πρόβλημα, θα μπορούσε να λυθεί σχετικά εύκολα και το δίκτυο θα ήταν απλώς η αφορμή (γνωριμία) για μια πιο ουσιαστική συνάντηση. Αλλά γιατί πολλές φορές τείνουμε (κι εμείς ακόμα, εν μέρει ίσως) σε ένα "τι καλά που τα λέει ο τάδε", που αν το ξύσεις, δεν έχει κανένα πολιτικό αντίκρισμα, δεν προσφέρει πολλά, δε σημαίνει πως ο "θαυμαστής" έχει κατανοήσει αυτό που λέει πολύ ωραία ο τάδε, ότι τα αφομοίωσε και μπορεί να τα επαναλάβει -ως κτήμα του κι όχι μηχανικά. Τουλάχιστον όχι μέχρι να σταματήσει να θαυμάζει και να αρχίσει να σκέφτεται και να προβληματίζεται -ακόμα κι αν διαφωνήσει, αυτό σημαίνει πως πήρε τροφή για σκέψη και είναι πολύ πιο γόνιμο απ' το παραπάνω είδος συμφωνίας.

Κι αυτό είναι το πρόβλημα κι όταν τα λέμε μεταξύ μας. Όχι ότι είμαστε από την ίδια πλευρά και δεν έχει ενδιαφέρον η συζήτηση, γιατί δε διαφωνούμε. Εξάλλου η κουβέντα μπορεί να είναι πολύ πιο γόνιμη και να έχει νόημα, όταν γίνεται μεταξύ ομονοούντων -κι ας έφριτταν κάποιοι όταν το είχε πει η Αλέκα- που συμφωνούν στα βασικά κι είναι ανοιχτοί στα υπόλοιπα, αρκεί να λέμε κάτι ενδιαφέρον, άξιο λόγου, που να τροφοδοτεί την αναζήτηση, αντί για μια βαρετή συμφωνία και τα μεταξύ μας ζήτω και γεια.

Δεν πιστεύω πως εξαντλείται εύκολα το ζήτημα, αλλά μια βασική προϋπόθεση κατά τη γνώμη μου, ανεξαρτήτως σκοπού κι απεύθυνσης, είναι να γράφεις κάτι που θέλεις, ξεκινώντας από μια δική σου εσωτερική ανάγκη, κι όχι επειδή είναι (υπο)χρέωση και καταφεύγεις σε μια ανέμπνευστη διεκπεραίωση, γιατί όσο αμύητος κι αν είναι ο άλλος, αυτό δε χρειάζεται κατάρτιση για να το καταλάβει και το διαισθάνεται πολύ εύκολα. Όχι γιατί (θεωρείς πως) είσαι ο μεγάλος εκλαϊκευτής-αγκιτάτορας, που θα εξηγήσει κάτι στον κόσμο, ούτε νομίζοντας πως φτιάχνεις κάτι πέρα από καθαρά δικές σου νοητικές ασκήσεις, πχ ένα θεωρητικό εργαστήριο, με αυστηρούς, συστηματικούς κανόνες για όσους κάνουν το λάθος να διαβούν την πόρτα και να συμμετέχουν. Γιατί τότε παίρνεις πολύ σοβαρά το διαδίκτυο και τον εαυτό σου, και ο τοίχος σε περιμένεις στη γωνία, για να πέσεις πάνω του με φόρα.

Ασφαλής αλληλεπιδράς με το κοινό, μπαίνεις σε διάφορα τριπάκια, τυποποιήσεις, ακόμα και τη λογική να γράφεις κάθε μέρα. Θέλω να πως πως δεν υπάρχει καθαρή, εσωτερική ανάγκη, που να την χωρίζουν σινικά τείχη με τον έξω κόσμο. Ασφαλώς όμως πρέπει να υπάρχει ως πυρήνας για αυτή την έκθεση (ιδεών και του εαυτού σου) κάποιος λόγος. Και παράλληλα αυτός ο λόγος είναι πρωτίστως εσωτερικός και ακολούθως μοιράζεται, εξωτερικεύεται κι αλληλεπιδρά, για να διαμορφωθεί σε κάτι ολοκληρωμένο. Κι όσο πιο καλά κρυμμένη είναι η πρόθεσή του, όσο δε δηλώνει φανερά το στόχο του (πχ να διδάξει τους άλλους και να τους διαφωτίσει) τόσο πιθανότερο είναι να τον πετύχει, αντιμετωπίζοντας τον αναγνώστη ως (τουλάχιστον) ισότιμο.

Εν κατακλείδι, μπορείς να γράφεις ό,τι κι όπως θες, για λίγους, για πολλούς, εκλεκτούς, αιρετούς και διορισμένους, για τις μάζες, ή για άμαζες ελίτ που τις απεχθάνονται. Αλλά πρέπει να είναι κάτι αληθινό, κάτι αυθεντικό, για να έχει αξία και να έχει πιθανότητες να προσελκύσει κάποιον άλλο -κι ας μην το πετύχει στην τελική. Εξάλλου το ζητούμενο δεν είναι η προσέγγιση για την προσέγγιση -και τι ωραία που τα λες- αλλά ο τρόπος κι όροι με τους οποίους θα γίνει.

Δεν ξέρω αν όλα αυτά βγάζουν κάποιο νόημα και για όσους τα διαβάζουν -πέρα από τη δική μου σκέψη. Πάντως δεν έφτασαν στο δια ταύτα, και πιθανότατα θα ακολουθήσει κι ένα δεύτερο μέρος -για όσους δε βρήκαν το πρώτο ημίχρονο φλύαρη "σούπα" μες στο κατακαλόκαιρο, χωρίς σημαντικές φάσεις.

Τετάρτη, 19 Ιουλίου 2017

12 σημεία για τον ισπανικό εμφύλιο

Για να μη μείνει πολύ καιρό χωρίς ανανέωση το Σφυροδρέπανο, η κε του μπλοκ αναδημοσιεύει από την Κατιούσα ένα κείμενο που συμπυκνώνει ορισμένα βασικά σημεία, σαν εισαγωγή στον ισπανικό εμφύλιο, 81 χρόνια από την έναρξή του. Καλή ανάγνωση.


-Ο ισπανικός εμφύλιος είχε διεθνές αντίκτυπο και θεωρήθηκε το προοίμιο του Β' Παγκοσμίου Πολέμου. Η ναζιστική Γερμανία είχε την ευκαιρία να δοκιμάσει να εξελίξει μια σειρά όπλα και τεχνικές της πολεμικής της μηχανής, ενώ η ανοχή που επέδειξαν Άγγλοι και Γάλλοι στην ενεργό ανάμειξή της ήταν ουσιαστικά πράσινο φως, για να συνεχίσει την επέκτασή της προς Ανατολάς.

-Η διεθνής πολιτική της "μη επέμβασης" ήταν μια απροκάλυπτη εξαπάτηση, που στήθηκε περισσότερο για να εμποδίσει την ενίσχυση της Σοβιετικής Ένωσης στη δημοκρατικά εκλεγμένη κυβέρνηση του Λαϊκού Μετώπου, αφήνοντας ανενόχλητο το στρατό του Μουσολίνι και τη ναζιστική Γερμανία να αλωνίζουν.
Χαρακτηριστική ήταν η στάση της γαλλικής κυβέρνησης που μολονότι ήταν κι αυτή Λαϊκομετωπική, άφησε ουσιαστικά αβοήθητους τους Ισπανούς ομοϊδεάτες της.

-Η Δημοκρατική Κυβέρνηση έλαβε τη μεγαλύτερη ενίσχυση από τη διεθνιστική βοήθεια της ΕΣΣΔ, αλλά και από τις Διεθνείς Ταξιαρχίες, που ήρθαν να πολεμήσουν εθελοντικά στο πλευρό της Ισπανικής Δημοκρατίας, γράφοντας χρυσές σελίδες ηρωισμού και αυτοθυσίας. Ανάμεσά τους και δεκάδες Έλληνες αγωνιστές (Βαβούδης, Σακαρέλλος, Βιδάλης, κ.ά.), που πολέμησαν στις γραμμές του τάγματος "Γκεόργκι Ντιμιτρόφ" συγκροτώντας το λόχο "Νίκος Ζαχαριάδης" (που αργότερα μετονομάστηκε σε "Ρήγας Φεραίος".

-Η μέρα της επίθεσης δεν επιλέχτηκε τυχαία, αλλά -μεταξύ άλλων- για να ματαιώσει τη Διεθνή Σπαρτακιάδα, με συμμετοχή χιλιάδων αθλητών από όλο τον κόσμο, που θα ξεκινούσε την επόμενη μέρα στη Βαρκελώνη. Όλα αυτά λίγες μόλις μέρες πριν τη ναζιστική φιέστα στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Βερολίνου, και πριν από την επιβολή της δικτατορίας του Μεταξά στην Ελλάδα.

-Οι πραξικοπηματίες είχαν μαζί τους μεγάλο τμήμα των ανώτερων αξιωματικών του στρατού -αφού η κυβέρνηση αμέλησε να εκκαθαρίσει τους φασιστικούς θύλακες- και πίστευαν πως χάρη στον αιφνιδιασμό, θα επικρατήσουν άμεσα και χωρίς σοβαρή αντίσταση. Ωστόσο, παρά την ασυγχώρητη ολιγωρία των κυβερνητικών αρχών και την άρνησή τους ανά περιπτώσεις να εξοπλίσουν τις λαϊκές μάζες, για να αποτρέψουν την κατάληψη κάποιων πόλεων από τον εχθρό, η αντίσταση οργανώθηκε, μαζικοποιήθηκε και κράτησε σχεδόν τρία χρόνια, με χαρακτηριστικό και πιο σπουδαίο επεισόδιο την επιτυχή υπεράσπιση της Μαδρίτης.


-Μία από τις εμβληματικές μορφές του αγώνα ήταν η θρυλική κομμουνίστρια Ντολόρες Ιμπαρούρι ή Πασιονάρια, όπως έμεινε στην ιστορία, για τους φλογερούς λόγους της και το περίφημο σύνθημα "No pasaran" -δε θα περάσουν. Μετά την ήττα των Δημοκρατικών, κατέφυγε στη Σοβιετική Ένωση κι επέστρεψε στην Ισπανία, μόλις μετά από το θάνατο του Φράνκο. Αν και ιστορικό στέλεχος, φέρει σοβαρή ευθύνη για τη ευρωκομμουνιστική μετάλλαξη του ΚΚ στη χώρα της. Έφυγε πλήρης ημερών το Νοέμβρη του 89', τρεις μόλις μέρες μετά την πτώση του τείχους του Βερολίνου -για το συμβολισμό του πράγματος.

-Ο βομβαρδισμός της μικρής κωμόπολης της Γκερνίκα στη χώρα των Βάσκων από τα ναζιστικά αεροπλάνα, ήταν μία από τις πιο χαρακτηριστικές στιγμές του Ισπανικού Εμφυλίου (το πόσο σχετικός είναι ο όρος φαίνεται από το ότι ο βομβαρδισμός έγινε από τους Γερμανούς) που ενέπνευσε στον Πικάσο το ομώνυμο αριστούργημά του.
Ο κυβισμός διαλύει τις μορφές (έμψυχα κι αντικείμενα) για να αναδείξει όλες τις διαστάσεις τους κι είναι ίσως το πιο κατάλληλο ρεύμα-τεχνοτροπία, για να αποδώσει τη φρικιαστική διάσταση του πολέμου και του φασισμού, που διαλύει την ανθρώπινη ζωή.


-Ο ισπανικός εμφύλιος παρουσιάζει μεγάλο ιστορικό ενδιαφέρον, γιατί δοκιμάστηκαν στην πράξη οι στρατηγικές των βασικών πολιτικών δυνάμεων που βρίσκονταν στο προσκήνιο. Πρέπει να σημειωθεί βέβαια πως στην πράξη, οι αναρχικοί πχ ακολούθησαν τελείως διαφορετικά μονοπάτια από τις θεωρητικές ρους αρχές, αναλαμβάνοντας λίγα υπουργεία στην κυβέρνηση. Ενώ και ένα μέρος του κομμουνιστικού κινήματος βλέπει αυτοκριτικά την εμπειρία του ισπανικού εμφυλίου και τους παράγοντες που οδήγησαν στην ήττα.

-Ο εμφύλιος μες στον εμφύλιο, που κορυφώθηκε το Μάη του 37' στη Βαρκελώνη, αλλά υπήρχε με διάφορες μορφές και προς διάφορες κατευθύνσεις καθ' όλη τη διάρκεια του πολέμου, είναι ένα μεγάλο κεφάλαιο που δείχνει ακριβώς αυτές τις αποκλίνουσες στρατηγικές και τις αντιθέσεις στις γραμμές του Δημοκρατικού Στρατοπέδου. Η κυβέρνηση του Λαϊκού Μετώπου ανέδειξε τα όριά της και την αναποτελεσματικότητά της ως προς το βασικό στόχο που έθεσε εξ αρχής: την απόκρουση του φασισμού.

-Από την άλλη, το πραξικόπημα των Φρανκιστών αποδεικνύει πόσο ανεκτική είναι η αστική τάξη στις δημοκρατικές διαδικασίες, όταν αυτές στρέφονται ενάντια στις επιδιώξεις της, και πόσο αποφασισμένη ήταν να μην αποδεχτεί την ύπαρξη μιας κόκκινης (ή ερυθρίζουσας) Ισπανίας στο μαλακό υπογάστριο της Γαλλίας και της Κεντρικής Ευρώπης, ως στήριγμα των Σοβιετικών, εν όψει του Β' παγκοσμίου πολέμου. Οι δυνάμεις που ένιψαν τα χέρια τους στην κολυμβήθρα της "μη επέμβασης", τα έβαψαν με το αίμα των θυμάτων του φασισμού, εγχώριου και διεθνούς.

-Ο ισπανικός εμφύλιος παρουσιάζει μερικές αξιοσημείωτες ομοιότητες με τον αντίστοιχο ελληνικό, ακόμα και ως προς αυτά που ακολούθησαν, ως το 1974-75 (με την πτώση δυο δικτατοριών). Μια βασική διαφορά είναι πως στην Ισπανία το κομμουνιστικό κίνημα δεν κατάφερε να αξιοποιήσει την πλούσια παρακαταθήκη και το βαρύ ιστορικό φορτίο που άφησε αυτή η κορύφωση της ταξικής πάλης, οδηγούμενο στον ευρωκομμουνισμό.

-Στην ιστορία έχουν μείνει πολλά εμβληματικά κομμουνιστικά κι αναρχικά τραγούδια εκείνης της εποχής. Ένα από αυτά είναι και το υπέροχο "gallo rojo" (κόκκινος κόκορας) που αντιπαλεύει το φασισμό (το μαύρο κόκορα).



Se miraron cara a cara
y atacó el negro primero.
El gallo rojo es valiente
pero el negro es traicionero.

Gallo negro, gallo negro,
gallo negro, te lo advierto:
no se rinde un gallo rojo
mas que cuando está ya muerto


Βρέθηκαν πρόσωπο με πρόσωπο
κι επιτέθηκε πρώτος ο μαύρος.
Ο κόκκινος πετεινός είναι γενναίος
αλλά ο μαύρος είναι προδότης.
Μαύρε κόκορα, μαύρε κόκορα,
μαύρε κόκορα, σε προειδοποιώ:
Δεν παραδίδεται ένας κόκκινος κόκορας
Παρά μόνο όταν είναι πια νεκρός.

Το τραγούδι διασκευάστηκε στα Ελληνικά, με στίχους (του Β. Γκούφα) που αναφέρονται αλληγορικά στον ήρωα Νίκο Μπελογιάννη, και τραγουδήθηκε από την (πολύ νεαρή τότε) Ελένη Βιτάλη.

Τρίτη, 18 Ιουλίου 2017

Το κόκκινο αγγούρι

Αλήθειες και ψέματα για το σοσιαλιστικό ρεαλισμό

Τις προάλλες, η κε του μπλοκ βρέθηκε σε μια εκδήλωση των καλλιτεχνών με τη Μηλιαρονικολάκη και το θέμα που αναφέρεται στον υπότιτλο της ανάρτησης (και θύμιζε συνειρμικά μια σειρά μπροσούρες του ΚΣ της ΚΝΕ "αλήθειες και ψέματα στο σοσιαλισμό"). Ενάντια σε ό,τι θα μπορούσε να υποθέσει κανείς, τα νοήματα δεν ήταν βαριά κι ασήκωτα, τουλάχιστον όχι όσο βαρύς κι ασήκωτος ήμουν εγώ για ένα άτυχο έπιπλο στο στέκι της ΚΝΕ (όπου βρισκόταν τα γραφεία του αλήστου μνήμης ΚΜΕ), που άντεξε ένα φίλο που δεν τρώει ψωμί ("ελαφρύ πόδι" όπως θα τον έλεγαν στα Λούκι-Λουκ), όχι όμως κι εμένα.

Το δικό μου έργο τέχνης (όχι ο πίνακας)
Παρακάτω κάνω μια επιλεκτική και πρόχειρη κωδικοποίηση κάποιων σημείων της εκδήλωσης, ενώ σε δεύτερη φάση, ίσως ακολουθήσουν κάποιοι συνειρμοί που συσχετίζουν την τέχνη της πολιτικής με τις τέχνες και τον πολιτισμό -που έχει την ίδια ρίζα με την πολιτική.

Εν αρχή ην η λαϊκότητα. Το καλλιτεχνικό έργο πρέπει να μιλάει τη γλώσσα του λαού. Αλλά ο,τι είναι κατανοητό από τις ευρύτερες μάζες, δεν είναι απαραίτητα και λαϊκό -χώρια που μια αλλοτριωμένη εργατική συνείδηση ενσωματώνει στον ένα ή τον άλλο βαθμό και την αστική κουλτούρα. Στον αντίποδα, υπάρχουν παραδείγματα, όπως οι συμφωνίες του Σοστακόβιτς, που ο σοβιετικός λαός τις καταλάβαινε και τις αγαπούσε, που δείχνουν ότι κάποια πράγματα είναι σχετικά και δεν πρέπει να τα προδικάζουμε (πως δε θα γίνουν αντιληπτά από τις λαϊκές μάζες). Σε κάθε περίπτωση, το βασικό δεν είναι αν ο πήχης θα μπει ψηλά ή πιο χαμηλά. Το βασικό είναι να εξυψώνει κάθε φορά το επίπεδο και την καλλιέργεια του λαού.

Δεύτερο στοιχείο, που απασχόλησε στην πράξη και τους σοβιετικούς, είναι η κομματικότητα στη στρατευμένη τέχνη. Η οποία επιλέγει να στρατευτεί με ταξικό κριτήριο στην επαναστατική υπόθεση, αλλά αυτό δεν μπορεί να επιβληθεί άνωθεν ή να γίνει με τυποποιημένο τρόπο. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα ήταν ένα έργο που θέλοντας να αποδώσει τη μοναδικότητα του Λένιν (ο οποίος δε θύμιζε κανέναν άλλο), αποτύπωσε κάτι που δεν υπήρχε: ένα κόκκινο αγγούρι!

Ένα άλλο ζήτημα είναι αν η τέχνη πρέπει να ακολουθεί πιστά τις αλλαγές και τα ζιγκ-ζαγκ της πολιτικής γραμμής, πχ στην περίοδο των αντιφασιστικών μετώπων, με την οποία, παρεμπιπτόντως, δε συμβιβάστηκε ποτέ ο Μπρεχτ (τον οποίο, παρεμπιπτόντως, ανέφερε συνεχώς η Μηλιαρονικολάκη -ούτε ερωτευμένη να ήταν). Αναφέρθηκε στην αλλαγή στάσης του κόμματος απέναντι στον Παλαμά, που στηλιτευόταν για το μεγαλοϊδεατισμό του, μέχρι που κυκλοφόρησε η γνωστή μπροσούρα του Ζαχαριάδη για τον "αληθινό Παλαμά". Κι έκανε μια κριτική αναφορά στην εισήγηση του Γκόρκι στο 1ο Συνέδριο των σοβιετικών λογοτεχνών, που συνδύαζε το ρεαλισμό με τον επαναστατικό ρομαντισμό, δίνοντας έτσι έμφαση στο επιθυμητό, που υποβαθμίζει τις αντιφάσεις της πραγματικής ζωής.

Πιο κριτική αναφορά έγινε στη θεωρητικοποίηση μιας ορισμένης τάσης που κατέληξε για την τέχνη στη φόρμουλα "εθνική στη μορφή, σοσιαλιστική στο περιεχόμενο" ρέποντας ως ένα βαθμό προς τον εθνικισμό. Καθώς και την αντανάκλαση που είχε η στροφή του 20ού συνεδρίου στην καλλιτεχνική δημιουργία, όπου πολλές φορές δε φαίνεται να υπάρχουν αντιφάσεις. Συνεπώς που είναι ο ρεαλισμός για να υπάρχει και σοσιαλισμός (πόσο μάλλον σοσιαλιστικός ρεαλισμός);

Σημείωσα και συγκράτησα επίσης τα εξής:
-ότι η μορφή είναι ο σκελετός στον οποίο χτίζεται το περιεχόμενο κι όχι κάτι έξω από αυτόν.
-ότι το μεταμοντέρνο αντέγραψε τα χειρότερα στοιχεία του μοντέρνου.
-ότι πρέπει να διαβάσουμε και λογοτεχνικά έργα, εκτός από θεωρητικές, επιστημονικές μελέτες, για να καταλάβουμε σφαιρικά μια εποχή ή πχ τον πλούτο των καταστάσεων που δίνει μια επαναστατική περίοδος.
-ότι ο φουτουρισμός στην Ιταλία συνδέθηκε σε σημαντικό βαθμό με το φασισμό του Μουσολίνι, σε αντίθεση με την πορεία που ακολούθησε στη Σοβιετική Ένωση.

-Ότι ουσία του σοσιαλιστικού ρεαλισμού είναι να πάρει ταξική θέση, να αναδείξει την ουσία της πραγματικότητας και πώς αυτή θα αλλάξει.
-αλλά το καλλιτεχνικό έργο πρέπει να "κρύβει" την πρόθεσή του, να μην τη βγάζει άγαρμπα επί σκηνής (ή επί οθόνης ή στις σελίδες του), αλλά να την αφήνει να διαφαίνεται από το περιεχόμενο.
-τον προβληματισμό σχετικά με την απολυτοποίηση του κανόνα που λέει πως κάθε έργο πρέπει να αναδεικνύει μια αισιόδοξη προοπτική για την αλλαγή του κόσμου, που οδήγησε σε κάποιες ακραίες περιπτώσεις, όπως την κριτική στους Μοιραίους του Βάρναλη, που αποτύπωνε ρεαλιστικά μια υπαρκτή τάση. Δεν μπορεί κάθε έργο να αισιόδοξο, ανεξάρτητα από τη δική μας ιστορική αισιοδοξία πως ο κόσμος μπορεί να αλλάξει και να φτάσει στο σοσιαλιστικό μετασχηματισμό.

-Ότι ο σοσιαλιστικός ρεαλισμός, σε αντίθεση με άλλα καλλιτεχνικά ρεύματα δε συνδέεται με κάποια συγκεκριμένη τεχνοτροπία κι αφήνει πλήρη εκφραστική ελευθερία στον καλλιτέχνη.
Είναι χαρακτηριστικό πως μέχρι τη δεκαετία του 30' στο κομμουνιστικό κίνημα συσπειρωνόταν ένας μεγάλος αριθμός σουρεαλιστών καλλιτεχνών (που σε αφήνει με την απορία πώς θα μπορούσε να 'ναι ένα ρεύμα σοσιαλιστικού σουρεαλισμού). Και ότι ακόμα και πολλές αστικές αναλύσεις διακρίνουν πως ο Χικμέτ έχει πιο μεστά έργα από τη στιγμή που ασπάστηκε το σοσιαλιστικό ρεαλισμό, άσχετα αν δυσκολεύονται να το παραδεχτούν ανοιχτά και προσπαθούν να το κρύψουν πίσω από μπερδεμένες διατυπώσεις.

-Σημειώνω επίσης ως δική μου σκέψη πως ο σοσιαλιστικός ρεαλισμός δεν είναι δόγμα, αλλά μέθοδος για δράση, όπως ακριβώς ο μαρξισμός. Μένει όμως το ερώτημα αν μπορεί να υπάρξει σοσιαλιστικός ρεαλισμός σε μη σοσιαλιστικές συνθήκες (κατά αντιστοιχία της επαναστατικής δράσης-συνείδησης, σε μη επαναστατικές συνθήκες).
Κι αν κάποιος καλλιτέχνης μπορεί να έχει δημιουργία που να είναι σοσιαλιστικός ρεαλισμός, χωρίς να έχει βαθιά κατανόηση του μαρξισμού. Άραγε αρκεί να είναι απλά αριστερός, όπως ήταν πχ ο Μίκης; Και ποια ήταν η σχέση του Ρίτσου με το σοσιαλιστικό ρεαλισμό; (Η Μηλιαρονικολάκη είπε ότι έχει αρκετά έργα, όπως τον Επιτάφιο, που ακολουθούν αυτό το ρεύμα)

-Και τέλος το ερώτημα αν ο σοσιαλιστικός ρεαλισμός είναι κριτική θεωρία κι αν αποτελεί όντως τελικά καλλιτεχνικό ρεύμα ή κάτι ευρύτερο, πχ φιλοσοφική αντίληψη, εφόσον δε συνδέεται με μια συγκεκριμένη τεχνοτροπία. Επ' αυτού η Μηλιαρονικολάκη είπε πως η αισθητική (και όχι ο σ.ρ) είναι φιλοσοφικός κλάδος, και πως πρέπει να κάνουμε διάκριση μεταξύ του ρεύματος -που σχεδόν πάντα συνδέεται με κάποια συγκεκριμένη κοσμοθεώρηση- της τεχνοτροπίας και των τεχνικών μέσων.
Έχω όμως την αίσθηση πως αυτό χρειάζεται περισσότερη ανάλυση.

Κι αν κάτι από τα παραπάνω δε σας κολλάει καλά, η ευθύνη βαραίνει αποκλειστικά εμένα και την πτώση από το λιγόψυχο έπιπλο που βάρυνα εγώ.

Πέμπτη, 13 Ιουλίου 2017

Κατακτήσεις και μητρότητα

(Με αφορμή τη χτεσινή παρουσίαση της μπροσούρας της κετουκε για τις κατακτήσεις της εργατικής τάξης στο σοσιαλισμό)

Οι προλετάριοι δεν έχουνε πατρίδα. Αλλά είχαν τη Σοβιετία σαν μαμά πατρίδα τους. Γιατί έβλεπαν να δίνει σάρκα και οστά στην κοινωνία του μέλλοντος, τροφοδοτώντας παράλληλα τους αγώνες τους και τις κατακτήσεις τους.

Η Σοβιετική Ένωση ήταν η μητέρα των εργατικών κατακτήσεων σε "Ανατολή" και "Δύση", στο σοσιαλισμό, αλλά και στις καπιταλιστικές χώρες, όπου η εργατική τάξη εμπνεόταν από το σοβιετικό σοσιαλισμό κι οι άρχουσες τάξεις αναγκάζονταν σε παραχωρήσεις για ν' αντιμετωπίσουν το αντίπαλο δέος. Δεν είναι τυχαίο πως το πουλόβερ των κατακτήσεων άρχισε να ξηλώνεται όταν ο σοσιαλισμός έχασε την προωθητική του δύναμη κι ακόμα πιο ανοιχτά, ασύδοτα και ραγδαία, μετά από τη νίκη της αντεπανάστασης.

Ο υπαρκτός σοσιαλισμός δεν είχε μερικές κατακτήσεις-παραχωρήσεις για πασπάλισμα, ως άλλοθι κι ανθρώπινο πρόσωπο ή μάλλον προσωπείο, όπως είναι το κοινωνικό κράτος στον καπιταλισμό. Παραφράζοντας ένα γνωστό στίχο, θα λέγαμε πως ο σοσιαλισμός είναι "ανθρωπισμός από την κορφή ως τα νύχια".

Στεκόμαστε πολλές φορές στην καθυστερημένη παραγωγική βάση που κληρονόμησε η Σοβιετική Ρωσία, μετά την Οχτωβριανή Επανάσταση, και το χαμένο έδαφος που καλούνταν να καλύψει στην κούρσα του ανταγωνισμού με τον καπιταλιστικό κόσμο.
Πόσοι αντιλαμβάνονται όμως πως ο σοσιαλισμός είχε επιτεύγματα που ούτε σήμερα δεν μπορεί να φανταστεί, πόσο μάλλον να φτάσει ο καπιταλισμός -κι ούτε πρόκειται να το κάνει ποτέ;
Πόσοι καταλαβαίνουν τι σημαίνει πως στις σοσιαλιστικές χώρες κατοχυρώθηκε πρώτη φορά το δικαίωμα στην εργασία κι εξαλείφθηκε ως φαινόμενο ο εφιάλτης της ανεργίας;
Πόσοι αναγνωρίζουν ότι ο κουβανικός σοσιαλισμός, ακόμα και σήμερα, στην κρίσιμη καμπή που περνάει, προσφέρει αξεπέραστες ιατρικές υπηρεσίες, που δεν μπορεί να απολαύσει ο πληθυσμός των δυτικών χωρών στο σύνολό του;

Μιας και μιλάμε για τη "μαμά πατρίδα" δε γίνεται να μη σταθούμε στη μητρότητα και τη μέριμνα των παιδιών, που είναι ευαίσθητο βαρόμετρο και ασφαλής δείκτης για την ποιότητα και τις βασικές προτεραιότητες ενός κοινωνικού συστήματος. Θα αρκούσε ίσως γι' αυτό μια φράση από το τελευταίο γράμμα του Τσε στο Φιντέλ, όπου σημειώνει πως αφήνει τα παιδιά του στα χέρια του σοσιαλιστικού κράτους και το εμπιστεύεται πως θα τους δώσει όλα όσα χρειάζονται.

Την ίδια στιγμή, ο καπιταλισμός είναι γεμάτος θεωρητικές ευαισθησίες για το (κοινωνικό) φύλο και τις ταυτότητες, αλλά χτυπάει ευθέως τη μητρότητα -και μάλιστα στο όνομα της... ισότητας των δύο φύλων- ενώ την αμφισβητεί συνολικά ως έμπρακτο δικαίωμα. Ας αναλογιστούμε πχ πόσες γυναίκες δυσκολεύονται να βρουν δουλειά σε νεαρή αναπαραγωγική ηλικία, γιατί τα αφεντικά τους θεωρούν ανεπιθύμητη μια πιθανή εγκυμοσύνη τους -κι αν μπορούσαν, θα στείρωναν και τις υπαλλήλους τους. Ή πόσα ζευγάρια διστάζουν να αποφεύγουν να τεκνοποιήσουν γιατί τους πλήττει η αβεβαιότητα και δεν μπορούν να θρέψουν εαυτούς καλά-καλά.
Να αναπαραχθεί κανείς ή να μην αναπαραχθεί; Ιδού η απορία και το υπαρξιακό δίλημμα των καιρών μας...

Δεν υπάρχει πιο απάνθρωπη εκδήλωση της καπιταλιστικής βαρβαρότητας από αυτούς τους περιορισμούς σε βασικά στοιχεία που καθορίζουν την προσωπικότητα (ή ταυτότητα αν το προτιμούν κάποιοι). Τη δουλειά, την οικογένεια... Να μην μπορεί κανείς να αισθανθεί σιγουριά, να κάνει κάποια σχέδια για το μέλλον, ν' ανοίξει σπίτι, οικογένεια, να μη φοβάται σε τι κόσμο θα φέρει τα παιδιά του, να μη νιώθει πως τα ταλαιπωρεί, πως θέλει να τους προσφέρει και να μην μπορεί.

Εν κατακλείδι.
Οι κατακτήσεις της εργατικής τάξης δεν είναι σπορά της τύχης, που μπορεί να εμφανιστεί τυχαία σε οποιαδήποτε χώρα και σύστημα. Στη διακήρυξη της κετουκε για τα 100 χρόνια, υπάρχει μια εύστοχη φράση που λέει ότι η μήτρα των κατακτήσεων είναι η κατάργηση της εκμετάλλευσης ανθρώπου από άνθρωπο. Με το ίδιο ακριβώς σκεπτικό που τα προβλήματα στον καπιταλισμό προκύπτουν ακριβώς από την εκμεταλλευτική του φύση, που είναι η μήτρα της κοινωνικής αδικίας, όσο κι αν επιχειρούν να την καλλωπίσουν. Κι οι όποιες κατακτήσεις της εργατικής τάξης, στον καπιταλιστικό κόσμο, δεν είναι χαρισμένες, και δεν έρχονται ως καρπός της όποιας τεχνολογικής ανάπτυξης (η κατάσταση στο χώρο του τουρισμού, με τα υπερκέρδη και τις μεγάλες ξενοδοχειακές μονάδες, τη στιγμή που ο λαός δεν έχει λεφτά για να πάει καν διακοπές είναι πολύ χαρακτηριστική για την αξία της καπιταλιστικής ανάπτυξης και τα οφέλη που έχουν από αυτήν τα λαϊκά στρώματα). Είναι κερδισμένες με αίμα, θυσία και ταξικό αγώνα.

Αυτό ακριβώς είναι που θέλει να ξεχαστεί η αστική τάξη. Κι αυτό είναι το βασικό που οφείλει να γνωρίζει κανείς περί μητρότητας και κατακτήσεων...

Τρίτη, 11 Ιουλίου 2017

Ο χαρακτήρας της επανάστασης

Όπως και στους ανθρώπους, ο χαρακτήρας της επανάστασης δεν έχει σχέση με την εμφάνιση (που είναι ίσως το πρώτο που τραβάει τις εξεγερμένες μάζες, όχι όμως κι αυτό που θα τις κρατήσει σε μια ερωτική-διαλεκτική σχέση με την πρωτοπορία) και τον τρόπο εκδήλωσής της. Σημασία επίσης έχει το βάθος της, η ουσία, η ικανότητά της να εξελίσσεται και να ανανεώνεται, κι όχι οι εντυπώσεις, οι επεισοδιακές εξελίξεις και τα ταρατατζούμ στην αρχή της, στο μήνα του μέλιτος ή τις δέκα μέρες που συγκλόνισαν τον εσωτερικό μας κόσμο.

Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η κουβανική επανάσταση, που έδιωξε τη δικτατορία του Μπατίστα, χωρίς να διακηρύσσει, ούτε καν να φαντάζεται στην πραγματικότητα, το σοσιαλιστικό της περιεχόμενο που προέκυψε στην πορεία από τα ίδια τα πράγματα και τη δυναμική τους. Αλλιώς, οι ΗΠΑ θα είχαν επέμβει εξ αρχής, όπως επιχείρησαν να κάνουν το 61' στον κόλπο των Χοίρων (που επέσπευσε τη μετεξέλιξη της επανάστασης) κι όπως έκαναν σε διάφορες περιπτώσεις στον πλανήτη, χωρίς να ενδιαφέρονται για προσχήματα. Όπως λέει τρολάροντας ένας φίλος, συνοψίζοντας το λόγο του Κάστρο, όπου διακηρυσσόταν ο σοσιαλιστικός χαρακτήρας της επανάστασης:
-Θυμάστε αυτό που κάναμε δυο χρόνια πριν; Ε, ήταν σοσιαλιστική επανάσταση τελικά -και αρχικά δηλαδή, αλλά δεν το ξέραμε.
Αλλά δεν είναι η Κούβα το θέμα μας...

Ο χαρακτήρας μιας επανάστασης θα ήταν άστατος και αντιφατικός, αν παίρναμε ως σημείο αναφοράς τις αντικρουόμενες ερμηνείες κι αναλύσεις για το ποιόν του. Καθορίζεται αντικειμενικά κι ανεξάρτητα από τη θέληση αυτών που συμμετέχουν -αλλιώς πχ θα μπορούσε να σταθεί η αφελής αναρχική εκτίμηση πως η αταξική κοινωνία θα μπορούσε να προκύψει οποτεδήποτε στην ιστορία, σε οποιοδήποτε στάδιο της ανθρώπινης εξέλιξης, αρκεί να το είχαν συνειδητοποιήσει οι πρόγονοί μας, να το επιδίωκαν και να το εφάρμοζαν στην πράξη. Η επανάσταση όμως έχει άμεση σύνδεση με τις κοινωνικές τάξεις που την πραγματοποιούν και μπορούν να καθορίσουν τη δυναμική της.

Οι επαναστάσεις του 19ου αιώνα είχαν σαφώς αστικό χαρακτήρα, με πρωτοπόρα κοινωνική τάξη την αστική, που εξέφραζε το πνεύμα των καιρών. Έφεραν όμως στο ιστορικό προσκήνιο ως οργανωμένο μαζικό παράγοντα με δική του βούληση το προλεταριάτο, και το τσάκισμά του ήταν βασική προϋπόθεση, από τη σκοπιά των αστών, για να μη ξεφύγουν τα πράγματα από τα ελεγχόμενα πλαίσια σε επικίνδυνες για την ταξική εξουσία ατραπούς. Οι εργατικές μάζες έπαιζαν το ρόλο σκηνικού ή ενός βοηθητικού κομπάρσου για τις επιδιώξεις της τρίτης τάξης, και μόλις τον επιτελούσαν, καταστέλλονταν αγρίως, για να μην αποκτήσουν πρωταγωνιστικές βλέψεις, επειδή τους έδωσαν ένα ρολάκι και πήραν τα μυαλά τους αέρα. Σηκώθηκαν τα πόδια κι η ουρά -της αστικής τάξης- να χτυπήσουν το κεφάλι (που κατέληγε συχνά στη γκιλοτίνα στην περίοδο της επαναστατικής τρομοκρατίας) και το κεφάλαιο.

Αυτή ήταν η αντίφαση κι ο βασικός περιορισμός που καθόριζε την επαναστατική συνέπεια της αστικής τάξης. Κι αυτό υπαγόρευε στους μπολσεβίκους να μιλάνε για τη δημοκρατική δικτατορία του προλεταριάτου και της αγροτιάς, ως σύνθημα και φόρμουλα εκδήλωσης της επικείμενης αστικής επανάστασης, χωρίς να τρέφουν την παραμικρή εμπιστοσύνη στην αστική τάξη -που στη Ρωσία παρέμενε ευλαβικά προσκολλημενη στον τσάρο- για την επιτυχία στοιχειωδών αστικοδημοκρατικών καθηκόντων. Αλλά οι κινητήριες δυνάμεις της επανάστασης, δηλ το προλεταριάτο και η αγροτιά, καθορίζουν και τη δυναμική της, επηρεάζοντας το χαρακτήρα της. Ήταν δηλαδή μια εγγύηση πως η προσωρινή κυβέρνηση που θα προέκυπτε δε θα περιόριζε τις βλέψεις της σε αστικό έδαφος.

Είναι ζήτημα αν η πλούσια σε γεγονότα, εξελίξεις κι αντιφάσεις πραγματικότητα της επαναστατικής κι επαναστατημένης Ρωσίας μπορεί να χωρέσει σε κάποια έτοιμα σχήματα. Υπάρχει η ερμηνεία της βαθμιαίας στρατηγικής, πολιτικής ωρίμανσης των μπλσεβίκων, που σύντομα εγκατέλειψαν κάποιες προβληματικές πτυχές της προηγούμενης φόρμουλας της δημοκρατικής δικτατορίας και στράφηκαν στη σοσιαλιστική επανάσταση, με τις θέσεις του Απρίλη.

Υπάρχει η... σταδιακή αντίληψη πως η επανάσταση του Φλεβάρη του 17', που γκρέμισε τον τσάρο, υλοποίησε τα βασικά αστικοδημοκρατικά καθήκοντα που έμπαιναν στην ημερήσια διάταξη, οδηγώντας ταχύτατα στην ωρίμανση των συνθηκών για το πέρασμα στο επόμενο επαναστατικό στάδιο.

Καθώς επίσης και το τροτσκιστικό σχήμα της διαρκούς επανάστασης και της γρήγορης μετεξέλιξης της αστικοδημοκρατικής φάσης της σε σοσιαλιστική, αφού δε χωρίζονται με σινικά τείχη αλλά κατά μία έννοια αλληλοπροϋποτίθενται (τα καθήκοντα της α/δ επανάστασης δεν μπορούν να υλοποιηθούν πλήρως, παρά μόνο στην επόμενη, σοσιαλιστική φάση). Ένα σχήμα που προέβλεπε και μετατροπή της εθνικής επανάστασης σε παγκόσμια, αλλά... την πρόδωσε η σταλινική γραφειοκρατία και βασικά η... σταλινική πραγματικότητα, αφού το επαναστατικό κύμα ηττήθηκε στις άλλες ευρωπαϊκές χώρες (Γερμανία, Ιταλία, Ουγγαρία). Χώρια ότι ο Τρότσκι θυμήθηκε πολύ αργότερα αυτό το σχήμα και την υπεράσπισή του, στα χρόνια της εσωκομματικής διαπάλης μετά το θάνατο του Λένιν, κι όχι κατά τη διάρκεια της κρίσιμης περιόδου, σαν να ήταν οδηγός για δράση.

Συναντάμε επίσης συχνά την άποψη πως η Οχτωβριανή ήταν η τελευταία αστική επανάσταση στην Ευρώπη, που έφερε σε πέρας καθήκοντα α/δ χαρακτήρα, που δεν μπορούσαν να επιλυθούν αλλιώς. Κάτι που θυμίζει από την ανάποδη ίσως το επιχείρημα πως η Ελλάδα είναι η τελευταία Σοβιετία της Ευρώπης -αν και η αυθεντική Σοβιετία δεν υπήρξε ποτέ σοσιαλιστική, τελικά. Και το ωραίο (;) της υπόθεσης είναι πως μπορεί να τα ακούσεις πολλές φορές από τα ίδια ακριβώς στόματα, όπως και το εξής δίπολο: Η ΕΣΣΔ αντικατέστησε εν μέρει τον καπιταλισμό, που δε γνώρισε ποτέ η Ρωσία, σαν αστική επανάσταση. Αλλά παρέμεινε αυταρχική κι αντιδημοκρατική, ακριβώς γιατί παρέκαμψε το καπιταλιστικό στάδιο της εξέλιξης, την αστική δημοκρατία, που θα εκπαίδευε διαφορετικά τις μάζες, κοκ. Σαν το σχήμα για τη μετασταλινική ΕΣΣΔ, όπου είχε ήδη παλινορθωθεί ο καπιταλισμός, σε αντίθεση με τη σημερινή Ρωσία, που δεν μπορούμε να απαντήσουμε θετικά αν είναι καπιταλιστική ή κάποιο υβρίδιο -και μη χειρότερα.

Μην ξεχάσουμε επίσης τη σύγχρονη μεταβατική ανάγνωση από το πρίσμα -και συγκεκριμένες σκοπιμότητες- της σημερινής συγκυρίας, ότι ο σοσιαλιστικός χαρακτήρας της επανάστασης δεν προέκυψε αυτόματα, αλλά αναδείχτηκε μέσα από μη σοσιαλιστικά, μεταβατικά αιτήματα για γη, ειρήνη, κοκ. Με άλλα λόγια ήταν ένα άθροισμα απλώς αστικών μεταρρυθμίσεων και του αγώνα για την ικανοποίησή τους.

Εν κατακλείδι.
Ο χαρακτήρας της Οχτωβριανής επανάστασης ήταν... σπαθί, τζιμάνι παιδί, σοσιαλιστικός, που καθορίστηκε συνειδητά από την επαναστατική πρωτοπορία των μπολσεβίκων και τον προσέγγισαν ψηλαφητά κι από την ίδια τους την πείρα ευρύτερες μάζες που συνδέθηκαν οργανικά με τον αγώνα των μπολσεβίκων.

Η στάση κάθε πολιτικής δύναμης απέναντι στο χαρακτήρα της ΕΣΣΔ και την ίδια την Οχτωβριανή Επανάσταση είναι κλειδί κι ασφαλές κριτήριο για το χαρακτήρα του συγκεκριμένου χώρου. Αλλά αυτή είναι μια διαφορετική ανάρτηση...

Παρασκευή, 7 Ιουλίου 2017

Δελτίο Κομινφόρμ 14

Για δες καιρό που διάλεξαν, κεφάλι να του πάρουν (με λιγοστά μαλλιά κι ακόμα λιγότερα μυαλά). Πάνω στην επέτειο των δύο χρόνων από το δημοψήφισμα.

Ο Ζαραλίκος λέει στις παραστάσεις του πως όποτε έχει χαμηλή αυτοπεποίθηση και νιώθει χάλια, βάζει να δει το Μπογδάνο και να του ανέβει η διάθεση: εντάξει δεν είμαι σαν αυτόν, τόσο μ@λ@κας. Τώρα θα χρειαστεί να βρει υποκατάστατο, αν και ο Σκάι είναι μεγάλο φυτώριο ταλέντων, για να του καλύψει το κενό.

Από μια άποψη, δεν υπάρχει τίποτα πιο διασκεδαστικό από το δράμα ενός φιλελέ ταλιμπάν που νιώθει τα δόντια της "ελεύθερης αγοράς" και λούζεται τις συνέπειες της ιδεολογίας του. Μια αγορά (ελεύθερη μην ξεχνιόμαστε) που δεν του άφησε καν το δικαίωμα της απολογίας και τον πέταξε έξω από τη συμμαχία των αρίστων, χρησιμοποιώντας το δικό της εργοδοτικό "δικαίωμα" που τόσο συχνά υπερασπιζόταν κι ο Μπογδάνος.

Αυτός όμως, αγύριστο αυγοκέφαλο, αφήνει αιχμές για την ΕΣΗΕΑ που δεν ασχολήθηκε με την καθ' υπόδειξη της ("αριστερής", "μπολσεβίκικης") κυβέρνησης απόλυσή του. Η οποία όμως γίνεται 'λήξη της συνεργασίας μας με πρωτοβουλία του εργοδότη' όταν αναφέρεται στον Αλαφούζο, που σύμφωνα με τα δικά του λεγόμενα, ευθυγραμμίστηκε και συνεμορφώθη προς τας κυβερνητικάς υποδείξεις.

Στην πραγματικότητα, βέβαια, οι καναλάρχες δε λειτουργούν έτσι: συνήθως δίνουν υποδείξεις, δεν παίρνουν. Μπορεί να κάνουν ενίοτε κάποιους συμβιβασμούς, αλλά κατά κανόνα, επιβάλλουν τη δική τους θέληση. Κι όταν σχολάνε κάποιον, σαν ληγμένο εμπόρευμα, είναι γιατί έχασε, εξάντλησε την αξία χρήσης που είχε για λογαριασμό τους.

Έτσι κι ο (κάθε) Μπογδάνος, που έμοιαζε να έχει το ακαταλόγιστο, ενσαρκώνοντας το αήττητο της βλακείας, ώσπου βασικά άρχισε να πετυχαίνει το αντίθετο από αυτό που επιδίωκε, ανεβάζοντας τα ποσοστά του κυβερνώντος κόμματος. Κι αυτό είναι το βασικό πρόβλημα του Σύριζα, που φαίνεται να πέτυχε την απομάκρυνση ενός εχθρικού γελωτοποιού, αλλά ίσως χρειαστεί να μεριμνήσει σχετικά, προσλαμβάνοντας πχ τον Μπογδάνο στην ΕΡΤ.

-Εν τω μεταξύ, ένας protagonίστας πανεπιστημιακός διάλεξε την κατάλληλη στιγμή να παίξει με τη νοημοσύνη μας, επαναφέροντας το γνωστό παραμύθι ότι η Ελλάδα είναι η τελευταία σοβιετική χώρα της Ευρώπης. Διαγωνίζεται έτσι σε γραφικότητα με τις Καμενιές του Πολάκη για τον Παπόφ και την κατάκτηση του διαστήματος, που συνδυάζει τα δύο σκέλη της κλασικής ρήσης του Αϊνστάιν, για την απεραντοσύνη της βλακείας και του διαστήματος.


Αν υπάρχει κάποιος λογικός πυρήνας σε όσα γράφει ο Χατζής, είναι πως η Ελλάδα πρέπει να φτάσει τις χώρες όπου ηττήθηκε ο σοσιαλισμός, τσακίστηκε το κομμουνιστικό κόμμα και κάθε εργατική αντίσταση. Εκεί όπου πέφτουν τα μεροκάματα, μαζί με το μέσο προσδόκιμο ζωής, επικρατεί πλήρης ασυδοσία για τα μονοπώλια και βραβεύονται οι ναζί βετεράνοι. Να ένα "σύγχρονο" όραμα για την Ελλάδα του 21ου αιώνα.

Η οποία ως τότε θα βαφτίζεται σοβιετική, όχι γιατί είναι -πού τέτοια τύχη- αλλά ως τροχιοδεικτική βολή για τα χειρότερα που έρχονται και την καθολική ισοπέδωση δικαιωμάτων και κατακτήσεων.

-Ένας άλλος καναλάρχης, έχει ανοίξει κόντρα με την κυβέρνηση και τον Καμμένο, δίνοντας αντίστοιχη γραμμή και στα έντυπά του. Το ένα από αυτά διάλεξε να προβάλει τη διακομματική επίθεση στον Καμμένο, ενώ το άλλο... αποσπασματικά αποσπάσματα (κατά το συμπτωματικές συμπτώσεις του Γιατζόγλου) από την ομιλία του γγ, που έγινε πρωτοσέλιδο χτύπημα.

Και ποιος πιστεύετε πως το έπιασε, το έραψε στα μέτρα του και έβγαλε τα -έτοιμα από καιρό- κατάλληλα συμπεράσματα; Μα προφανώς ο Σύριζα. Δηλ όχι ακριβώς ο Σύριζα, αλλά η ΕφΣυν, που είναι βασικά το ίδιο. Κι ανάμεσα στους δικούς της, ο άνθρωπος των ειδικών αποστολών, ο ειδικός κουκουεδολόγος της εφημερίδας, που τα δίνει όλα για την κυβέρνηση.

Παρεμπιπτόντως, αναρωτιέται κανείς, σε ποια σοβιετική χώρα θα έμεναν ατιμώρητοι οι υπεύθυνοι για μια υπόθεση σαν το Noor One και τις τηλεφωνικές επαφές του Καμμένου.

-Επίσης, αναρωτιέται κανείς σε ποια σοβιετική χώρα θα ήταν τόσο... αυθόρμητα περίλυποι οι εργαζόμενοι ενός καναλιού, επειδή πέθανε ο ιδιοκτήτης του, γράφοντας επιστολή για να εκφράσουν τη θλίψη τους -παραλίγο και την επιθυμία τους να θαφτούν μαζί του, με άλλα κτερίσματα.

Σε ποια σοβιετική χώρα θα δούλευε διπλοβάρδια στα 62 της μια εργαζόμενη στην καθαριότητα; Θα λάτρευαν το Σαββίδη σαν τσάρο; Θα είχαν συμβασιούχους σε ομηρία; Πλαγκτόν να καλύπτουν τη θάλασσα, δίνοντας ένα ερωτικό σκατί χρώμα στην επιφάνειά της;

Θα μου πεις, αυτές μπορεί να είναι οι ιδιαιτερότητες του ελληνικού σοσιαλισμού. Μπορεί να μας τις εξηγήσει καλύτερα ο Άκης, τώρα που είναι ελεύθερος και θα ψηφίσει Σύριζα (υπάρχει τίποτα άλλο;).

Σάββατο, 1 Ιουλίου 2017

Συμπεράσματα από δύο εκδηλώσεις

Η κε του μπλοκ παραθέτει σκόρπιες σκέψεις και συμπεράσματα, από δύο εκδηλώσεις που παρακολούθησε σχετικά πρόσφατα.

Η πρώτη ήταν η παρουσίαση του βιβλίου του Κώστα Λουλουδάκη - Ιουλιανού "από το Γ' Ράιχ στην Ευρωπαϊκή Ένωση", που υπογραμμίζει πολύ εύστοχα τη σύνδεση του ευρωπαϊκού αστισμού με το ναζισμό και ενδέχεται προσεχώς να γίνει μια πιο ειδική σχετική αναφορά. Αλλά ας παραμείνουμε στα της εκδήλωσης.

Από τη συγκροτημένη παρέμβαση του Δημήτρη Μαριόλη στο πάνελ, σημειώνω και συγκρατώ τα εξής:
-την αναφορά στο σύντομο εικοστό αιώνα που ήταν γεμάτος σπουδαίες μάχες αλλά και ήττες, αφήνοντας σε πολλούς ως ελάττωμα ένα είδος στείρου ιστορικισμού: ήταν κάποτε...

-την πληροφορία-"λεπτομέρεια" πως στο Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, η βαριά βιομηχανία της ναζιστικής τότε Γερμανίας πλήχθηκε μόλις κατά ένα 20%. Κι αυτό δείχνει πως η ταχύτατη μεταπολεμική της ανάκαμψη δεν προήλθε τυχαία ως οικονομικό θαύμα, ούτε μόνο στη βάση της οικονομικής ενίσχυσης από το σχέδιο Μάρσαλ.

-τη φράση ότι ο πόλεμος είναι η υγεία της καπιταλιστικής μηχανής, σε ευθεία αντίθεση με τα ανθρωποσφαγεία στα οποία καταδίκασε τους λαούς.

-το λανθασμένο, αντι-ιστορικό διαχωρισμό των δύο παγκοσμίων πολέμων που επιχειρεί η αστική ιστοριογραφία, για να παρουσιάσει το δεύτερο ως μάχη της Ευρώπης κατά του φασισμού και για να αποκρύψει πως ο τελευταίος δεν ήταν παρά μια εναλλακτική διαχείρισης για τον ευρωπαϊκό αστισμό.

-Χαρακτηριστική, ως προς το τελευταίο, είναι και μια δήλωση του περιβόητου Φον Μίζες -όνομα και πράγμα και θιασώτη της "ελεύθερης" αγοράς- που τη συμπεριέλαβε στο βιβλίο του ο Ιουλιανός και την υπενθύμισε στο κοινό της εκδήλωσης:
Ο φασισμός είναι ο σωτήρας του ευρωπαϊκού πολιτισμού, γιατί προστάτεψε την ιδιοκτησία και το δικαίωμα στην ελεύθερη ανταλλαγή.

-Σχετικά με αυτό, ο Μαριόλης σημείωσε πως ο ευγονισμός (Αρία φυλή, κτλ) δεν ήταν μια ιδέα που προέκυψε ξαφνικά στους κόλπους του ναζισμού, ο οποίος δέχτηκε επιρροές και δανείστηκε  πολλά στοιχεία από διάφορες αριστοκρατικές αντιλήψεις που στοίχειωναν καιρό την ευρωπαϊκή αστική τάξη.

-Παρόλα αυτά, ο χαρακτήρας του Β' Παγκοσμίου Πολέμου δεν είναι μόνο ιμπεριαλιστικός, για τη μοιρασιά της λείας, αλλά και αντιφασιστικός, κυρίως γιατί έτσι τον βίωσαν οι λαοί που πήραν μέρος σε αυτόν -αν και αυτό το σημείο μου φάνηκε πως έχει αδύνατη τεκμηρίωση.

-Ο φασισμός δεν εξαφανίστηκε ποτέ μεταπολεμικά, παρέμεινε σκοτεινή εφεδρεία για το σύστημα, ως η ατσάλινη καρδιά της εκμηδένισης της εργατικής τάξης. Όσο για την ΕΕ, εξήντα χρόνια μετά από την ίδρυση της πρόδρομης μορφής της, είναι φανερό πια από την πορεία της, αν δικαιώθηκαν πχ οι πολιτικές εκτιμήσεις-προβλέψεις της ΕΔΑ ή η πολιτική της σημερινής κυβέρνησης, που επιχειρεί να παρουσιαστεί ως συνέχεια της πρώτης.

-Εν κατακλείδι, η στάση κάθε χώρου απέναντι στο Β' Π.Π. και τις ιμπεριαλιστικές ολοκληρώσεις είναι ασφαλές κριτήριο διαχωρισμού των δυνάμεων που αυτοπροσδιορίζονται ως αριστερές.

Ο Χατζηστεφάνου περιορίστηκε από έναν πονόδοντο κι άφησε το βίντεο από το "Φασισμός Α.Ε." να μιλήσει για αυτόν.
Περνάμε συνεπώς στο συγγραφέα, που είπε -μεταξύ άλλων- στο γύρο των ερωτοαπαντήσεων, πως:
-Ο Μάο, βαριά άρρωστος, άφησε την Κίνα βορά στις ορέξεις του ΔΝΤ.
Κι ο Τσαουσέσκου στήριζε την Άνοιξη της Πράγας κι επέστρεψε την αγροτική οικονομία της χώρας του στο μεσαίωνα, όταν συνδέθηκε με τους Δυτικούς.

Αυτά ειπώθηκαν -μαζί με πολλά άλλα- ως απάντηση σε κάποιον περαστικό, που δεν κολλούσε πολύ με την εκδήλωση -όπως δεν κολλούσε δηλαδή κι ο ευρωπαϊστής Μηλιός που βρέθηκε στο κοινό- και ήρθε να μας πει πώς ορίζει η Ε.Ε. τα ολοκληρωτικά καθεστώτα και γιατί ήταν τέτοιο ο σοσιαλισμός που γνωρίσαμε στον εικοστό αιώνα. Εκεί φάνηκε και μια βασική διαχωριστική γραμμή του Ιουλιανού με τους συνομιλητές του στο πάνελ -κι ένα μεγάλο μέρος του κοινού του. Γιατί ναι μεν είπαν πως οι ορισμοί της Ε.Ε. στοχεύουν στο σήμερα ή μάλλον στις επαναστάσεις του μέλλοντος κι ότι είναι τελείως υποκριτικοί για περιπτώσεις όπως οι ΗΠΑ, με τους εκατομμύρια φυλακισμένους -που ξεπερνάνε σε απόλυτους αριθμούς τους φυλακισμένους της Κίνας- αλλά πήραν ταυτόχρονα σαφείς αποστάσεις από τον υπαρκτό, που "δεν ήταν σοσιαλισμός" -κι ο Χατζηστεφάνου μάλιστα το θεώρησε αυτονόητο για όσους βρίσκονταν εκεί.

Μπορούμε λοιπόν να προσθέσουμε ένα ακόμα ασφαλές κι αδιάψευστο κριτήριο, δίπλα στα προηγούμενα, για το διαχωρισμό των δυνάμεων που αυτοπροσδιορίζονται ως ριζοσπαστικές, αριστερές, κοκ. Τη στάση τους απέναντι στο Β' Π.Π, τις ιμπεριαλιστικές ολοκληρώσεις, αλλά και απέναντι στη Σοβιετική Ένωση και το σοσιαλισμό του εικοστού αιώνα, όπως ακριβώς έκαναν κι οι παλιοί κομμουνιστές.

Αν και αυτό χρειάζεται, βέβαια, ένα κατάλληλο φιλτράρισμα, σε κάποιες περιπτώσεις. Έχω υπόψη μου τη δεύτερη εκδήλωση, για το Γληνό και την εποχή του στο Αλκυονίς, που δεν την πρόλαβα από την αρχή -ελπίζω πάντως πως θα έχουμε στην Κατιούσα το κείμενο της εισήγησης του Μαργαρίτη- αλλά έφτασα εγκαίρως για να ακούσω το μορφωτικό ακόλουθο της ρωσικής πρεσβείας να εκθειάζει την πρωτοβουλία για τις εκδηλώσεις τιμής στα 100 χρόνια της ρώσικης -sic- επανάστασης, τη στιγμή που κάποιοι επιχειρούν να ξαναγράψουν την ιστορία, δε λένε ποιος νίκησε στο Β' Π.Π. και βάζουν τον Κόκκινο Στρατό στο ίδιο τσουβάλι με τους ναζί.

Όλα αυτά είναι πολύ σωστά και θα είχαν ιδιαίτερη αξία αν δεν ήταν κι οι ίδιες οι ρώσικες αρχές μεταξύ αυτών που θέλουν να ξαναγράψουν την ιστορία στα μέσα τους, όπως είχε φανεί πχ στα 60χρονα από την αντιφασιστική νίκη των λαών, που θέλησαν να αντικαταστήσουν το ιστορικό κόκκινο λάβαρο του Κόκκινου Στρατού, με τη ρωσική σημαία. Άλλο αν, φέτος ειδικά, παίζουν επιδέξια το φιλοσοβιετικό χαρτί, για τους δικούς τους λόγους, φιλοξενώντας -μεταξύ άλλων- και το Συνέδριο της ΠΟΔΝ.
Αλλά αυτά είναι μια άλλη ιστορία -που δεν έχει ξαναγραφτεί ακόμα...

Τετάρτη, 28 Ιουνίου 2017

Το τέλος του κόκκινου ανθρώπου

Αν και η συγγραφέας του έχει σαφώς αντιδραστική σκοπιά κι έχει αφήσει πίσω της το παρελθόν και τις κομμουνιστικές ιδέες της νιότης της, το βιβλίο της Σβετλάνα Αλεξίεβιτς, το Τέλος του Κόκκινου Ανθρώπου, είναι ένα πολύ ενδιαφέρον μωσαϊκό συνεντεύξεων, πορτρέτων, μαρτυριών ή κάτι μεταξύ όλων αυτών, τέλος πάντων, που δίνει ενδιαφέρουσες πτυχές των γεγονότων, μια αντιφατική εικόνα του σοβιετικού (κόκκινου) ανθρώπου που εκλείπει από το ιστορικό προσκήνιο και το πιο σημαντικό, άφθονο υλικό για σκέψη και προβληματισμό.

Επιφυλάσσομαι για μια πιο αναλυτική παρουσίαση-αξιοποίηση στο μέλλον. Σήμερα περιορίζομαι στην αντιγραφή δύο αποσπασμάτων από τις συνεντεύξεις του βιβλίου. Θεώρησα πως είναι πολύ πιο ενδιαφέρον να μην παραθέσω φιλοσοβιετικά αποσπάσματα, από νοσταλγούς της μεγάλης σοβιετικής πατρίδας, αλλά κάποιες χαρακτηριστικές μαρτυρίες ατόμων από την αντίθετη πλευρά. Η πρώτη δείχνει ανάγλυφα τη νοοτροπία και τα "ιδανικά" αυτής της πλευράς, η δεύτερη δίνει μια διαφορετική πτυχή για το πραξικόπημα του Αυγούστου του 91' και το ζήτημα της συμπάθειας του κόσμου προς τη σοβιετική εξουσία (που έπνεε βέβαια τα λοίσθια).

Καλή ανάγνωση.


Αν είναι να πούμε για τη δεκαετία του '90... δε θα έλεγα πως ήταν όμορφη εποχή, ήταν αποκρουστική εποχή. Έγινε μια ανταλλαγή στο μυαλό κατά (σ.σ. πιθανότατα εννοεί "εκατόν...") ογδόντα μοίρες.,, Κάποιοι δεν άντεξαν και τους έστριψε, τα ψυχιατρεία γέμισαν. Επισκεπτόμουν ένα φίλο: ο ένας να φωνάζει "Είμαι ο Στάλιν! Είμαι ο Στάλιν!" και ο άλλος να λέει "Είμαι ο Μπερεζόφσκι! Είμαι ο Μπερεζόφσκι!". Είχαν ολόκληρη πτέρυγα γεμάτη με Στάλιν και Μπερεζόφσκι.. Στο δρόμο έπεφταν όλη την ώρα πυροβολισμοί. Είχε σκοτωθεί ένας τεράστιος αριθμός ανθρώπων. Κάθε μέρα συγκρούονταν μεταξύ τους συμμορίες. Να αρπάξουν. Να προλάβουν. Πριν προλάβει κάποιος άλλος. Τον έναν τον κατέστρεφαν, τον άλλον τον έβαζαν φυλακή. Από το θρόνο στα τάρταρα. Από την άλλη πλευρά, ήταν σκέτη απόλαυση - να τα παρακολουθείς όλα αυτά με τα ίδια σου τα μάτια...

Στις τράπεζες ο κόσμος σχημάτιζε ουρές, ήθελαν να ιδρύσουν δικές τους επιχειρήσεις: να ανοίξουν ένα αρτοποιείο, ένα μαγαζί με ηλεκτρονικά... Έχω σταθεί κι εγώ σ' αυτή την ουρά. Μου έκανε εντύπωση πόσο πολλοί ήμασταν. Μια θείτσα με πλεκτό σκουφάκι στο κεφάλι, ένας μικρός με σπορ σακάκι, ένας γεροδεμένος χωρικός, με εγκληματική φάτσα... Εβδομήντα και χρόνια μάς μάθαιναν πως η ευτυχία δεν είναι στα λεφτά, και πως τα καλύτερα πράγματα στη ζωή είναι δωρεάν. Η αγάπη, για παράδειγμα. Έφτασε όμως να ξεστομίσουν δημόσια "κάντε εμπόριο", "πλουτίστε" και τα ξεχάσαμε όλα. Ξεχάσαμε όλα τα σοβιετικά βιβλιαράκια.  Αυτοί οι άνθρωποι δεν έμοιαζαν καθόλου με εκείνους που καθόμουν κι έπαιζα την κιθάρα μου το πρωί. Τρία ακόρντα είχα μάθει όλα κι όλα. Το μοναδικό που τους συνέδεε με τους ανθρώπους της κουζίνας ήταν το ότι είχαν κι εκείνοι μπουχτίσει τις κόκκινες σημαίες κι όλο το συναφές σκουπιδαριό: τις συγκεντρώσεις της Κομσομόλ, τα μαθήματα πολιτικής ιστορίας... Ο σοσιαλισμός θεωρούσε τον άνθρωπο λιγάκι βλάκα...

Ξέρω πολύ καλά τι θα πει όνειρο. Όλα μυ τα παιδικά χρόνια παρακαλούσα να μου αγοράσουν ένα ποδήλατο και δε μου το αγόραζαν. Ζούσαμε φτωχικά. Στο σχολείο εμπορευόμουν στα κρυφά παντελόνια τζιν, στο πανεπιστήμιο σοβιετικές στρατιωτικές στολές και διάφορα άλλα σοβιετικά μικροπράγματα. Τα αγόραζαν οι ξένοι. Το συνηθισμένο πάρε δώσε. Επί σοβιετικής εποχής για κάτι τέτοιο έμπαινες μέσα τρία με πέντε χρόνια. Ο πατέρας μου με κυνηγούσε με τη λουρίδα και φώναζε: "Μαυραγορίτη! Εγώ έχυσα το αίμα μου για να υπερασπιστώ τη Μόσχα και να έχω μεγαλώσει αυτό το σκατό!". Αυτό που χτες ήταν έγκλημα σήμερα είναι μπίζνα. Αγόραζαν στο ένα μέρος καρφιά, στο άλλο σόλες για τακούνια, τα έβαζα σε μια πλαστική σακουλίτσα μαζί και τα πουλούσα ως νέο προϊόν. Έφερνα στο σπίτι λεφτά. Αγόραζα τα πάντα, γέμιζα το ψυγείο έως πάνω. Οι γονείς μου περίμεναν πως θα έρχονταν να με συλλάβουν. (Γελάει). Έκανα αγοραπωλησίες με είδη για το σπίτι. Χύτρες ταχύτητας, σκεύη για μαγείρεμα στον ατμό... τα έφερνα από τη Γερμανία με το αυτοκίνητο κι από πίσω ένα τρέιλερ γεμάτο. Το μαγαζί ανθούσε... Στο γραφείο είχα ένα χαρτοκιβώτιο, απ' το κομπιούτερ, γεμάτο λεφτά. Μόνο έτσι τα καταλάβαινα τα λεφτά. Έπαιρνα, έπαιρνα από κείνο το χαρτοκιβώτιο και δεν τελείωναν. Τα είχα αγοράσει όλα: αυτοκίνητο, διαμέρισμα, ένα "Ρόλεξ"... Θυμάμαι εκείνη τη μέθη... Να μπορείς να εκπληρώσεις όλες σου τις επιθυμίες, όλες τις μυστικές σου φαντασιώσεις. Έμαθα πολλά πράγματα για μένα τον ίδιο: Πρώτον, ότι δεν είχα γούστο, και δεύτερον πως ήμουν κομπλεξικός. Δεν ξέρω να χρησιμοποιώ τα λεφτά. Δεν ήξερα πως τα πολλά λεφτά πρέπει να δουλεύουν, πως δεν κάνει να μένουν αδρανή. Τα λεφτά δημιουργούν στον άνθρωπο μια αίσθηση όμοια με εκείνη της εξουσίας, της αγάπης... Ονειρευόμουν... Και πήγα στο Μονακό. Στο καζίνο του Μόντε Κάρλο έχασα τεράστια ποσά, πάρα πολλά λεφτά. Είχα παρασυρθεί... Ήμουν δούλος του χαρτόκουτου. Είχα λεφτά ή όχι; Πόσα; Έπρεπε να τα αυξάνω όλη την ώρα. Σταμάτησαν να με ενδιαφέρουν όσα με ενδιέφεραν παλιότερα. Η πολιτική... οι συναντήσεις... Πέθανε ο Ζαχάροφ. Πήγα να τον αποχαιρετήσω. Εκατοντάδες χιλιάδες κόσμος... Έκλαιγαν όλοι, έκλαιγα κι εγώ. Και να που πριν από λίγο καιρό διαβάζω γι' αυτόν στην εφημερίδα: "Πέθανε ο μεγάλος τρελός της Ρωσίας". Και σκέφτηκα πως είχε πεθάνει εγκαίρως. Επέστρεψε από την Αμερική ο Σολζενίτσιν, έπεσαν όλοι πάνω του. Εκείνος όμως δε μας καταλάβαινε, ούτε εμείς εκείνον. Ήταν σαν ξένος. Είχε έρθει στη Ρωσία κι έβλεπε έξω απ' τα παράθυρά του το Σικάγο...

Πώς θα ήμουν χωρίς την περεστρόικα; Ένας μηχανικός με έναν μισθουλάκο όλο κι όλο... (Γελάει). Και τώρα έχω δική μου κλινική. Έχω κάμποσες εκατοντάδες ανθρώπους που κρέμονται από πάνω μου με τις οικογένειές τους, τους παππούδες, τις γιαγιάδες τους. Εσείς συγκεντρώνεστε, σκέφτεστε, εγώ δεν έχω τέτοια θέματα. Δουλεύω νυχθημερόν. Αγόρασα τον τελευταίο εξοπλισμό, έστειλα χειρουργούς για μετεκπαίδευση στη Γαλλία. Δεν είμαι αλτρουιστής, κερδίζω πολλά. Τα έκανα όλα μόνος μου... Με τριακόσια δολάρια στην τσέπη... Άρχισα τις επιχειρήσεις με κάτι τύπους για συνεταίρους που, αν τώρα δα έμπαιναν στο δωμάτιο, θα πέφτατε κάτω. Γορίλλες σκέτοι! Με ένα άγριο βλέμμα, άλλο πράγμα! Τώρα δεν υπάρχουν πια, έχουν χαθεί σαν τους δεινόσαυρους. Κυκλοφορούσα με αλεξίσφαιρο γιλέκο, με είχαν πυροβολήσει. Αν κάποιος τρώει λιγότερο σαλάμι από μένα δε με ενδιαφέρει. Τον θέλατε όλοι τον καπιταλισμό. Τον ονειρευόσασταν! Μη φωνάζετε λοιπόν πως σας εξαπάτησαν...

-.-

Το πρωί άκουσα στην τηλεόραση για την "ανικανότητα του Γκορμπατσόφ να κυβερνήσει τη χώρα λόγω βαριάς ασθένειάς του"... είδα κάτω απ' τα παράθυρά μου τα τανκς... Τηλεφωνώ στους φίλους μου -είναι όλοι υπέρ του Γέλτσιν. Ενάντια στη χούντα. Θα τον υπερασπιστούμε τον Γέλτσιν! Ανοίγω το ψυγείο, βάζω στην τσέπη μου ένα κομματάκι τυρί. Στο τραπέζι είδα κάτι κουλουράκια, τα μάζεψα. Και για όπλο; Κάτι έπρεπε να πάρω μαζί μου... Στο τραπέζι υπήρχε ένα μεγάλο μαχαίρι κουζίνας... το κράτησα για λίγο στο χέρι μου κι ύστερα το έβαλα στη θέση του. (Άρχισε να σκέφτεται.) Και αν... και αν νικούσαν;

Τώρα δείχνουν στην τηλεόραση στιγμιότυπα: τον Ροποστροπόβιτς που είχε έρθει απ' το Παρίσι να κάθεται με ένα αυτόματο όπλο, τις κοπέλες να φιλεύουν τους στρατιώτες παγωτό... Ένα μπουκέτο λουλούδια πάνω σε ένα τανκς... Τα δικά μου στιγμιότυπα είναι διαφορετικά... Οι γιαγιάδες της Μόσχας να δίνουν σάντουιτς στους στρατιώτες και να τους βάζουν στα σπίτια τους για να χρησιμοποιήσουν την τουαλέτα. Έφεραν μια ολόκληρη μονάδα τανκς στην πρωτεύουσα και δεν είχαν προβλέψει ούτε για φαγητό ούτε για τουαλέτα! Μέσα απ' τους πυργίσκους έβγαιναν οι λεπτοί λαιμοί των παλικαριών, και να κάτι μάτια, γεμάτα φόβο. Δεν καταλαβαίνουν τίποτα. Την τρίτη μέρα πια κάθονται πάνω στα τανκς, κακόκεφοι, πεινασμένοι. Ξενυχτισμένοι. Οι γυναίκες τους περικυκλώνουν. "Παιδιά μας θα ρίξετε πάνω μας;". Οι στρατιώτες δε μιλάνε, μόνο ένας αξιωματικός γρυλίζει: "Αν μας διατάξουν, θα σας ρίξουμε". Οι στρατιώτες χάθηκαν σαν να τους πήρε ο αέρας, κρύφτηκαν από κάτω. Έτσι ήταν! Τα δικά μου στιγμιότυπα δεν ταυτίζονται με τα δικά σας... Στεκόμαστε σε κλοιό, περιμένουμε επίθεση. Κυκλοφορούν φήμες: σε λίγο θα ρίξουν αέρια, υπάρχουν ελεύθεροι σκοπευτές στις σκεπές... Μας πλησιάζει μια γυναίκα, στο σακάκι της παράσημα: "Ποιον υπερασπίζεστε; Τους καπιταλιστές;" -Ναι, εσένα τι σε κόφτει κοπελιά; Εμείς στεκόμαστε εδώ για την ελευθερία μας". -Εγώ πολέμησα για τη σοβιετική κυβέρνηση, για τους εργάτες και τους αγρότες. Όχι για τα ψιλικατζίδικα και τους συνεταιρισμούς. Αν μου έδιναν τώρα ένα αυτόματο..."

Όλα κρέμονταν από μια κλωστή. Μύριζε αίμα. Δε θυμάμαι καμία γιορτή...

Σάββατο, 24 Ιουνίου 2017

Δύο κείμενα για την Ηριάννα Β. Λ.

Ή μάλλον, για την ακρίβεια, ένα κείμενο για την Ηριάννα και ένα για όσους ασκήθηκαν στο αγαπημένο τους χόμπι, πατώντας πάνω στην υπόθεσή της (κάποιοι θα το πουν αντικουκουεδίλα, εγώ θα το πω αντικομμουνισμό, και ναι, θεωρώ ότι ταυτίζονται).

Σήμερα η Ηριάννα, αύριο ποιος;

Αναδημοσιεύεται από την Κατιούσα

Θα μπορούσε να είναι η λογική του παραλόγου, αλλά είναι απλώς η λογική του συστήματος. Η καταπολέμηση της τρομοκρατίας απαιτεί την τρομοκράτηση των τρίτων, που είναι αθώοι κι αμέτοχοι. Μέχρι αποδείξεως του εναντίου, θα έλεγε κανείς. Αλλά ακόμα κι αν δεν αποδειχτεί τίποτα, αυτά είναι ψιλά γράμματα για την ελληνική δικαιοσύνη.

Μια 29χρονη κοπέλη ζει εδώ και αρκετά χρόνια -αλλά ιδιαίτερα τις τελευταίες μέρες- έναν εφιάλτη χωρίς τέλος και την τιμωρία των δικαστικών αρχών, επειδή αρνήθηκε να χωρίσει το σύντροφό της, που θεωρούνταν ύποπτος για συμμετοχή στη “Συνωμοσία Πυρήνων της Φωτιάς”. Ο σύντροφός της τελικά αθωώθηκε, αλλά η ίδια τιμωρείται διότι δε συνεμορφώθη προς τας υποδείξεις της έδρας και στέλνεται για “σωφρονισμό” στις φυλακές της Θήβας!

Η Ηριάνα Β. Λ. είναι υποψήφια διδάκτωρ της Φιλοσοφικής στο ΕΚΠΑ κι επιστημονική συνεργάτιδα σε διάφορα πανεπιστημιακά προγράμματα. Μέχρι πριν λίγο καιρό περνούσε πολλές ώρες της ημέρας της στο Πανεπιστήμιο, διδάσκοντας στο Διδασκαλείο Ελληνικής Γλώσσας. Αλλά στις αρχές του μήνα καταδικάστηκε σε 13 χρόνια κάθειρξη και οδηγήθηκε στις φυλακές της Θήβας, εξαιτίας μιας δίκης που δεν απέδειξε σε κανένα σημείο την ενοχή της και πήρε μια φανερά άδικη απόφαση, με ανύπαρκτους μάρτυρες και στοιχεία. Πλέον συνεχίζει αναγκαστικά τη μελέτη της στο κελί της.


Για το χρονικό της υπόθεσης, δανειζόμαστε κάποια στοιχεία από το διαδικτυακό ψήφισμα για τη συλλογή υπογραφών που ζητούν την απελευθέρωσή της, όπου εξιστορούνται τα βασικά γεγονότα.

Στις 14 Μαρτίου 2011 η Αντιτρομοκρατική έκανε έφοδο στο σπίτι του φοιτητή ΕΜΠ και φίλου της Ηριάννας, Κωνσταντίνου. Εκείνο το βράδυ στο σπίτι κοιμόταν και η Ηριάννα, τότε φοιτήτρια Φιλοσοφικής. Προσάγεται στη ΓΑΔΑ όπου δίνει προανακριτική κατάθεση, οικειοθελώς DNA, αποτυπώματα και την ίδια μέρα αφήνεται ελεύθερη.

18 Νοέμβρη 2011. Σύμφωνα με την κατάθεση ενός «μάρτυρα» που δεν ξαναεμφανίζεται ποτέ στο εξής, ούτε στο δικαστήριο, ανακαλύπτονται όπλα που δεν έχουν χρησιμοποιηθεί πουθενά σε χώρο του ΕΜΠ στου Ζωγράφου.

11 Ιανουαρίου 2013. Συλλαμβάνεται η Ηριάννα και κατηγορείται ως μέλος της ΣΠΦ και για οπλοκατοχή, με βάση ένα χαμηλής ποσότητας και κακής ποιότητας δείγμα DNA σε γεμιστήρα εκτός όπλου, από τα ευρήματα στο ΕΜΠ, ενάμισι χρόνο μετά την υποτιθέμενη ανακάλυψή τους κι ενώ το DNA της Ηριάννας είναι στα χέρια της αστυνομίας εδώ και δύο χρόνια. Γίνεται εξονυχιστική έρευνα στο σπίτι και το αυτοκίνητό της, αλλά δε βρίσκεται το παραμικρό ενοχοποιητικό στοιχείο. Η φοιτήτρια αφήνεται ελεύθερη με περιοριστικούς όρους, κι αργότερα ζητάει την άρση της για να μπορέσει να παρουσιάσει στο εξωτερικό κάποιες δημοσιεύσεις της, στο πλαίσιο των σπουδών της.

Ο σύντροφός της, Κωνσταντίνος, παραπέμπεται σε δίκη ως μέλος της ΣΠΦ, με μοναδικό στοιχείο τη φιλική του σχέση με δύο μέλη της οργάνωσης. Με πρόταση του εισαγγελέα Σωτήρη Μπάγια και με απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων, ο Κωνσταντίνος αθωώνεται αμετάκλητα. Αλλά η ίδια οδηγείται σε δίκη, στην οποία δεν υπάρχει κανένα επιβαρυντικό στοιχείο εναντίον της, κανένας μάρτυρας κατηγορίας και το μόνο στοιχείο είναι ένα χαμηλής ποσότητας και κακής ποιότητας δείγμα DNA. Όταν ζήτησε να γίνει επανέλεγχος του δείγματος σε πιστοποιημένο εργαστήριο, η απάντηση της αστυνομίας ήταν πως το δείγμα είχε τελειώσει! Συνεπώς δεν υπάρχει καμία περίπτωση ταυτοποίησης και καταρρέει το μοναδικό στοιχείο στο οποίο βασίζεται η κατηγορία.

Παρόλα αυτά, το δικαστήριο την καταδικάζει σε 13 χρόνια κάθειρξη, χωρίς ελαφρυντικά. Στις 17 Ιουλίου έχει οριστεί δικάσιμος για να επανεξεταστεί η υπόθεση, αλλά η Ηριάννα πρέπει να παραμείνει φυλακισμένη μέχρι την εκδίκαση της έφεσης, που δεν έχει ανασταλτικό χαρακτήρα.


Όπως σημειώνεται και στο ψήφισμα η Ηριάννα είναι κάποιος από εμάς κι η αδικία στο πρόσωπό της είναι αδικία εναντίον όλων μας. Ο καθένας θα μπορούσε να είναι στη θέση της. Εξάλλου, η “ανεξάρτητη δικαιοσύνη” δεν κάνει διακρίσεις, στα χρόνια του τρομονόμου και δεν ασχολείται με αποδείξεις, μαρτυρίες και περιττές λεπτομέρειες. Το μόνο φίλτρο που χρησιμοποιεί είναι η ταξική, κοινωνική θέση κι η πολιτική σκοπιμότητα. Σαν τον ιστό της αράχνης, που τσακώνει μόνο τα μικρότερα έντομα…


Η Ηριάννα, η ΚΝΕ και η “γενική κατακραυγή”

Αναδημοσιεύεται από την Κατιούσα

Η σημερινή ανακοίνωση της ΚΝΕ για την άδικη καταδίκη και φυλάκιση της Ηριάννας Β. Λ. θα μπορούσε υπό άλλες συνθήκες να περάσει κι απαρατήρητη. Η ανακοίνωση καταγγέλλει το γεγονός και σημειώνει το αυτονόητο για τη συλλογική διέξοδο απέναντι στο πλέγμα νόμων και μηχανισμών καταστολής.
Το μόνο που θα μπορούσε να πει κανείς -αν ήθελε οπωσδήποτε να βρει κάτι- είναι ότι θα μπορούσε να έχει βγει και νωρίτερα, και πως χρειάζονται καλύτερα αντανακλαστικά σε τέτοιες περιπτώσεις.

Παρόλα αυτά, κάποιοι βρήκαν αφορμή για σπέκουλα κι εντυπωσιοθηρία. Αρχικά έχτισαν το αφήγημα πως η Πανσπουδαστική καταψηφίζει στις σχολές το ψήφισμα για την Ηριάννα, μαζί με τις πιο σκοτεινές, αντιδραστικές δυνάμεις της ελληνικής κοινωνίας. Προφανώς έπαιρναν και κάποια πραγματικά γεγονότα για να βασιστούν, αλλά το περίεργο ήταν πως τα πρακτικά διαφόρων Δ.Σ. -που εμφανίζονταν ως τεκμήρια- παρουσιάζονταν αποσπασματικά. Όπως φάνηκε εκ των υστέρων, ήθελαν απλά να αποκρύψουν τη δική τους στάση-ψήφο σε άλλα ζητήματα. Όπως πχ το καταπληκτικό επιχείρημα της αρνητικής ψήφου στο διήμερο για το μεγάλο αντι-ιμπεριαλιστικό διήμερο (του ΠΑΜΕ και άλλων εργατικών οργανώσεων των Βαλκανίων) στη Θεσσαλονίκη, επειδή πέφτει μες στην εξεταστική!

(Σημειώνω παρενθετικά πως στο φοιτητικό συνδικαλισμό μπορεί να συναντήσει κανείς -στην καλύτερη- άγνοια και -στη χειρότερη- μερικές από τις πιο εξωφρενικές ατάκες όλων των εποχών. Κι αυτό δεν το λέω συμψηφιστικά, αλλά σε κάθε περίπτωση, δεν είναι το θέμα μας).

Σήμερα, μετά την ανακοίνωση της ΚΝΕ, το τροπάριο άλλαξε. Και λέει πως η… καθολική κατακραυγή στα Social Media ανάγκασε την ΚΝΕ να αναδιπλωθεί και να αλλάξει τη θέση της. Κούνια που τους κούναγε…

Δεν το λέω για να τσουβαλιάσω, αλλά η αναλογία με τους #παραιτηθείτε (που πίστεψαν πως τα διαδικτυακά like αντιστοιχούν σε ένα πραγματικό ζωντανό κίνημα κι οδηγήθηκαν, έτσι, σε φιάσκο ολκής) είναι εντυπωσιακή. Όποιος μπερδεύει τον ίσκιο του με το μπόι του και τον εικονικό, διαδικτυακό μικρόκοσμο με την πραγματική ζωή, φλερτάρει πάντα με τα όρια της γραφικότητας και του εξευτελισμού. Συνήθως γιατί εκλαμβάνει τα πάντα ως αποτέλεσμα της δικής του διαδικτυακής “δράσης”. Η… ιντερνετική κατακραυγή και τα πέντε “like” ή “fav” που μάζεψε το οργισμένο τους ποστ, είναι που ανάγκασε τους Κνίτες σε άτακτη υποχώρηση και… αλλαγή της αρχικής του θέσης.
Έτσι είναι, αν έτσι νομίζετε.


Το βασικό δυστυχώς είναι πως το “αντι-ΚΚΕ” εξακολουθεί να πουλάει, πολύ περισσότερο από την ευαισθητοποίηση για αυτή καθαυτή την υπόθεση της 29χρονης κοπέλας και τον εφιάλτη στον οποίο την καταδίκασε το αστικό κράτος κι οι “ανεξάρτητες” δικαστικές του αρχές.

Αν πάντως αυτή η αντι-ΚΚΕ αφήγηση τράβηξε, έστω κι από σπόντα, την προσοχή κάποιων και βοήθησε εμμέσως να γίνει ευρύτερα γνωστό το θέμα, κι αυτό κέρδος είναι, από μία και μόνο άποψη…

Πέμπτη, 22 Ιουνίου 2017

Τρία (άλλα) κείμενα

Το πρώτο είναι η... μαχόμενη δημοσιογραφία του Unfollow, που ανησυχεί για τα δικαιώματα του πολίτη, τη χειραγωγημένη, κατευθυνόμενη δικαιοσύνη και το δάχτυλο της κυβέρνησης που τυλίγει τους απλούς πολίτες σε μια κόλλα χαρτί. Κι αν μπορεί να το κάνει αυτό με έναν πανίσχυρο εφοπλιστή, όπως ο Μαρινάκης, φαντάσου τι θα γίνει στη δική μας περίπτωση. Μπορούμε λοιπόν να αισθανόμαστε ασφαλείς, όσο απειλείται ο Μαρινάκης;

Πρώτα ήρθαν να πάρουν το Μαρινάκη. Δε μίλησα, δεν ήμουν εφοπλιστής, ούτε πρεζέμπορας -που αυτά τα λένε οι κακές οι γλώσσες κι εγώ δεν τα πιστεύω. Ύστερα ήρθαν για το Χαραλαμπόπουλο. Δε μίλησα, δεν ήμουν υπάλληλος του Μαρινάκη, ούτε υποψήφιος στο Επικρατείας της Ανταρσύα. Κι όταν ήρθαν τελικά να πάρουν κι εμένα, η κυβέρνηση τα είχε βρει με το Μαρινάκη και τους υπαλλήλους του, και δε βγήκε κανένα Unfollow να μιλήσει για μένα.

Εξίσου αστεία ήταν η απάντηση της Εφημερίδας της Κυβερνήσεων (κατά κόσμον των Συντακτών) πως θα χυθεί άπλετο φως στην υπόθεση του Noor1, και δε θα μείνουν ατιμώρητοι οι ένοχοι. Σε αυτό το σημείο να προσθέσω πως θα φτάσει το μαχαίρι στο κόκαλο. Και θα αποδοθούν ευθύνες -μη σου πω ότι θα γίνει και μια εξεταστική, που κολλάει και με τον Ιούνη, λευτεριά στους φοιτητές και τους σπουδαστές ΙΕΚ.

Γράφω για μαχαίρια και για κόκαλα, σαν αυτά που πετάνε τα αφεντικά στα σκυλάκια τους για να γρυλίζουν στους αντιπάλους τους, και σαν τα συντροφικά μαχαιρώματα αυθεντικών κι εναλλακτικών Συριζαίων, που τους χώρισε το δημοψήφισμα κι οι πηγές χρηματοδότησης που κόπηκαν έκτοτε για κάποιους. Και σε αυτούς θα μπορούσαν να προστεθόυν κι άλλα ντεμέκ εναλλακτικά μέσα που σιγά-σιγά ξεφουσκώνουν και δυσκολεύονται να επιβιώσουν. Τα πιόνια είναι εφήμερα, όπως κι αυτοί που τα διαφεντεύουν. Αλλά η υποταγή στον εκάστοτε βασιλιά-αφέντη είναι παντοτινή.

Ως υστερόγραφο, ένα σχόλιο για τα διαφορετικά μέτρα και σταθμά του αριστεροχωρίου, που αγκαλιάζει άμεσα κι άκριτα κάθε τέτοιο εγχείρημα, ως πρωτοποριακό, για να μην αφήσει φάκα για φάκα που να μην την πατήσει. Το ΚΚΕ πχ πρέπει να ριχτεί στο πυρ το εξώτερον, που αναγκάστηκε να πουλήσει τον 902 σε off-shore (και να καταλήξει στα χέρια του Μαρινάκη). Αλλά δεν υπάρχει κανένα πρόβλημα αν μπαίνουν στη δούλεψή του "ανεξάρτητες, αδέσμευτες" πένες, σαν αυτές του Unfollow, που βρέθηκαν και στα ψηφοδέλτια του εξωκοινοβουλίου...

Δεύτερο είναι ένα κείμενο από το The Best της Πάτρας, που θα μπορούσε να κινείται στη λογική "ό,τι δεν μπορείς να πολεμήσεις, αγάπησέ το". Ειδικά σε μια σελίδα που έχει αγαστές σχέσεις με το συνονθύλευμα των παραγόντων που ανεβοκατεβαίνουν στη Ρήγα Φεραίου. Την ίδια περίπου λογική ακολουθεί εξάλλου κι η αντιπολίτευση στο Δήμο Πατρέων, που ψήφισε ομόφωνα την κινητοποίηση της Κυριακής, στην Πάτρα, κατά της ανεργίας (δεν πρόκειται να κουνήσουν το δαχτυλάκι τους, για να πετύχει, αλλά δεν έχουν να χάσουν τίποτα αν υπερψηφίσουν υποκριτικά να γίνει). Άλλο αν στην παραμικρή ευκαιρία φανερώνουν το πραγματικό τους πρόσωπο, όπως με την πρόκληση του θλιβερού Συριζαίου ΓΓΑ, για το Παμπελοποννησιακό Στάδιο. Αυτό στην πραγματικότητα δείχνει τη δυναμική του Πελετίδη και της κόκκινης δημοτικής αρχής.

Όπως λέει και το εύστοχο κι αρκετά έντιμο -για τον ανώνυμο αρθρογράφο που φανερά δεν είναι κομμουνιστής- για τη μεταμόρφωση του Νότιου Πάρκου της πόλης:
Η πρωτοτυπία είναι πως ότι πιο αστικό έχει γίνει τα τελευταία χρόνια στην πόλη το έκανε μία κομμουνιστική δημοτική αρχή. Είναι σουρεαλιστικό να περνάς στο ερειπωμένο θέατρο της Πολιτιστικής που δαπανήθηκαν εκατομμύρια και τώρα που οι πόροι είναι ελάχιστοι κάτι να ανθεί ακριβώς απέναντι.
Το τρίτο κείμενο θα μπορούσε να είναι μια συνέντευξη του Πανούση, αλλά πραγματικά δε μας χέζεις ρε Τζιμάκο; Αντ' αυτού, πιάνουμε λίγο από δεξιούς αγανακτισμένους, τους #παραιτηθείτε, που πείθουν ολοένα και περισσότερο κόσμο πως στην πραγματικότητα είναι έμμισθα τρολ του Σύριζα και κάνουν προεκλογική δουλειά υπέρ του. Ο χρυσός μπούφος πηγαίνει σαφώς στην τελευταία κυρία του βίντεο που θα δείτε παρακάτω (στο κείμενο που αντιγράφω από την Κατιούσα). Μα ακούς δηλαδή να πληρώνει φόρους για το κοινωνικό κράτος και τα παιδιά των άλλων; Σε βαθμό που να σε φτάνει στο σημείο να την καταραστείς να βρεθεί στην ανάγκη του, για να καταλάβει την αξία του.

Μια φιλοκυβερνητική διαδήλωση

Θεωρητικά, οι “Παραιτηθείτε” κατέβηκαν στο δρόμο για να κλονίσουν την κυβέρνηση, διεκδικώντας την παραίτησή της. Αλλά οι Δεξιοί δεν είχαν ποτέ καλή σχέση με τους δρόμους και το μαζικό κίνημα, για να την αποκτήσουν τώρα, στα γεράματα, και να στήσουν από την ανάποδη μια εκδοχή των Αγανακτισμένων -οι οποίοι εμφανίστηκαν σε μια πολύ διαφορετική, ευνοϊκή συγκυρία, αλλά γρήγορα σκόρπισαν και δεν μπορούν πια να μαζέψουν ούτε τα κομμάτια τους. Αν μετρούσαν τα like και τα fav, οι “Παραιτηθείτε” θα είχαν πολύ καλύτερες πιθανότητες, αφού το τρολάρισμα στη χτεσινή λαοθάλασσα -που δε γέμιζε ούτε μπανιέρα- έγινε πρώτο θέμα συζήτησης στο ελληνικό twitter. Και πώς να μαζευτούν δηλαδή; Πριν τις οκτώ είχε πολύ ήλιο, μετά τις εννιά είχε Survivor, δε βγαίνει με τίποτα ο χρόνος…

Το βασικό αφήγημά τους είναι το δικό τους “Παραιτηθείτε” ενάντια στο “προσληφθείτε” του κομματικού στρατού του Σύριζα, που αλώνει το Δημόσιο, κοκ. Αλλά παραδόξως (;) η κίνησή τους συσπειρώνει κάποιους από τους πλέον εμβληματικούς εκπροσώπους του πελατειακού συστήματος και της κρατικοδίατης κάστας, που υποτίθεται πως πολεμούν. Θεωρητικά αγωνιούν να μη γίνει η χώρα Βενεζουέλα, όπου δεν υπάρχει καν χαρτί υγείας, σύμφωνα με τις έγκυρες τσιρίδες του Άδωνη Γεωργιάδη, αλλά πασχίζουν να φτάσουν τη δόξα της Βενεζουελάνικης αντιπολίτευσης και την ένταση ή το μέγεθος των αντικυβερνητικών διαδηλώσεων.

Εν ολίγοις, είναι η πιο βολική αντιπολίτευση στο Σύριζα. Μια αντιπολίτευση που πρακτικά συμφωνεί με όλα όσα κάνει η κυβέρνηση, αλλά θα προτιμούσε να τα εφαρμόζει ο Κυριάκος Μητσοτάκης. Που ζητάει λιγότερους φόρους (για τις επιχειρήσεις) και ελευθερία έκφρασης (για τους καναλάρχες). Που βγαίνει με γραφικούς κι άμαζους όρους στο δρόμο, για να δικαιώσει το θρασύτατο ισχυρισμό του Τσίπρα πως κανείς δεν αντιδρά μαζικά στην κυβερνητική πολιτική, γιατί όλοι ευημερούν.

Βασικά, η χτεσινή κινητοποίηση ήταν τόσο ευνοϊκή για την κυβέρνηση, σχεδόν παραγγελιά για το Μαξίμου, που αν και αντικυβερνητική στις διακηρύξεις της, ήταν ουσιαστικά η πιο φιλοκυβερνητική διαδήλωση των τελευταίων μηνών -για μια κυβέρνηση που χάνει σταθερά τη δημοτικότητά της και ψάχνει σανίδες σωτηρίας. Μια εγγύηση για την ελπίδα (που έρχεται) των κυβερνώντων να παρατείνουν την κυβερνητική τους θητεία, μένοντας γαντζωμένοι στις καρέκλες τους.

Δείτε ενδεικτικά το παρακάτω βίντεο, που θα μπορούσε να είναι το υλικό της προεκλογικής εκστρατείας του Σύριζα. Μα είναι δυνατόν να πληρώνουμε φόρους για το κοινωνικό κράτος και για να πηγαίνουν στα παιδιά των άλλων;



Σε αυτήν την άτυπη κόντρα των “αριστερών” με τη “συμμαχία των αρίστων”, οι Συριζαίοι είναι τόσο “αριστεροί”, όσο “άριστοι” είναι οι πολιτικοί τους αντίπαλοι. Μονάχα κατ’ όνομα. Κι αν υπάρχει κάτι που θα μπορούσαμε ίσως να κρατήσουμε από αυτή τη σκιαμαχία, είναι ένα από τα σκίτσα του -θλιβερού κατά τα άλλα- Αρκά, που λέει πως: δε θα παραιτηθούν, όσο είμαστε παραιτημένοι.


Κι αυτό ισχύει στο ακέραιο, αλλά δεν αφορά τον ίδιο, την εφημερίδα του και τους φιλελεύθερους ομοϊδεάτες του. Αφορά πρωτίστως εμάς τους ίδιους, τον εργαζόμενο λαό, που μένει στην άκρη και παρακολουθεί το χαρτοπόλεμο, για να διασκεδάσει τα προβλήματά του.

Υστερόγραφο: εδώ δε βάζω σύνδεσμο, σιγά μην του δώσουμε και κλικ.
Για την κλοπή υπάρχουν πολλοί ορισμοί. Κλοπή πχ μπορεί να είναι η ιδιοκτησία, για κάποιους άλλους η παραβίασή της. Είναι σχετικό, ταξικά προσδιορισμένο, κοκ.

Επίσης κλοπή μπορεί να είναι όταν τα εννιά δέκατα από τα κείμενα που ανεβάζεις είναι κλεψιμέικα, αντιγραφή από αλλού και τα παρουσιάζεις για δικά σου, ενώ ο ψαγμένος αναγνώστης -αν υποτεθεί πως έχεις ακόμα- κάθεται και γκουγκλάρει για να βρει από που αντέγραψες αυτή τη φορά. Και αυτό εννιά στις δέκα φορές δεν το καταλαβαίνουν πολλοί, παρά μονάχα σε βάθος χρόνου.

Κλοπή επίσης μπορεί να είναι ένα μαγικό χέρι που στέλνει την μπάλα στα δίχτυα. Κι αυτό εννιά στις δέκα φορές σφυρίζεται. Εκτός και αν υπάρχει ένα μαγικό πόδι να το συνοδεύει και να το επισκιάζει, σαν κι αυτό του Ντιέγκο, μια μέρα σαν και σήμερα, 31 χρόνια πριν Κρίμα βέβαια που ο Μαραντόνα έχει φτάσει σήμερα να ασχολείται με τις δηλώσεις του Ντάνι Άλβες και να πέφτει στο επίπεδό του.
Πάντως, την κατάντια κάποιων άλλων διαδικτυακών περσόνων δύσκολα μπορεί να τη φτάσει.

Τρίτη, 20 Ιουνίου 2017

Για τον επιστημονικό βολουνταρισμό

Πιάνω το νήμα από εκεί που το είχα αφήσει πριν από λίγες μέρες, με την παρουσίαση της εισήγησης του Παυλίδη στο Φεστιβάλ των Αναιρέσεων για την ΕΣΣΔ και τα σημεία που καθιστούσαν υποχρεωτική την ύπαρξη ενός διευρυμένου κι ισχυρού κράτους.

Ξεκινάω την επανασύνδεση με ένα μικρό ανέκδοτο από τη συζήτηση, καθώς ο Μηνακάκης ανέφερε στη δική του παρέμβαση το βιβλίο του Ρίφκιν για την κοινωνία του μηδενικού οριακού κόστους, καθώς κι άλλα έργα φημισμένων αστών αναλυτών, κι ο σοβιετικός κυριούλης ήθελε να πιάσει το νήμα στη δευτερολογία του, για να σχολιάσει πως κάποιοι από αυτούς έχουν πολύ πιο αξιόλογες και οξυδερκείς εκτιμήσεις από διάφορους δημοσιολόγους με μαρξιστική -υποτίθεται- αφετηρία. Είχε ξεχάσει όμως προς στιγμήν το όνομα του Μηνακάκη, δε βρήκε γρήγορα κάποιο υποκατάστατο για να το σώσει -όπως το κλασικό "σύντροφος", "συναγωνιστής", που είναι σανίδα σωτηρίας σε τέτοιες περιπτώσεις, κι έγραψε ιστορία με την ατάκα: όπως είπε κι ο τέτοιος...

Εμπρός στον έτσι που χάραξε ο τέτοιος. Ή όπως θα έλεγε κι ο σφος Οβελίξ: "σωποδήποτε. Ο αποτέτοιος έχει δίκιο...".

Ναι αλλά ποιος είναι αυτός ο δρόμος του ρεύματος; Είναι περίπου σαν τις χρήσιμες οδηγίες των κατοίκων της πρώτης πόλης που συναντάν ο Αστερίξ κι ο Οβελίξ στο Γύρο της Γαλατίας (δεν μπορώ να θυμηθώ αυτή τη στιγμή το όνομά της). Μπορεί να πάει αριστερά, μπορεί και όχι. Δεν μπορώ να πω με σιγουριά.
Ή σαν το λαβύρινθο στα στενά του Λουγκντουνούμ, αν θυμάμαι καλά, μερικές σελίδες παρακάτω.

Με όρους Απαράδεκτων, για να αλλάξουμε γκεστάλτ, οι διοργανωτές πήραν τον Έτσι, πήραν και τον Γιουβέτσι (και το Λαβέτσι μη σου πω), στα πλαίσια της σύνθεσης, του γόνιμου διαλόγου, κοκ. Και μοιάζουν κάπως στον Τζον Βαρδαξή-Κουτρουμπέση, που... και στη λαοκρατία πιστεύει.
-Κάτω το κεφάλαιο,
-Κάτω.
-Ζήτω η... εργατική πρωτομαγιά.
-Ζήτω. Δεν έχω κανένα πρόβλημα.
Ζήτω και η Δικτατορία του Προλεταριάτου -που είναι η τελική συνέπεια της ταξικής πάλης, άλλο αν της αλλάζουν ντροπαλά όνομα σε "εργατική δημοκρατία".

Στο ίδιο τραπέζι, ο σοβιετικός κυριούλης κι ο Μπελαντής με την αντισοβιετική χολή και μια απλοϊκή παρέμβαση φοιτητικού επιπέδου, όπου το περιεχόμενο είναι χειρότερο από την αφόρητη επιτήδευση και την μπύρα που το συνόδευε (Άλφα, όπως λέμε "αντισοβιετίλα").
Στους ίδιους πάγκους, βιβλία της Σύγχρονης Εποχής και των κλασικών, μαζί με αναρχικούς και το Βλάση Αγτζίδη, και ό,τι άλλο αυτορπροσδιορίζεται και δηλώνει αριστερό.
Τα υλικά της επαναθεμελίωσης θυμίζουν πολύ τη γαλατική συνταγή για τι ξεμέθυσμα: μια κότα αμάδητη, σαπούνι Μασσαλίας... τα ανακατεύουμε όλα μαζί. Πάντα όμως με γαλατική ευγένεια και πολιτικό πολιτισμό στη διαφορετική άποψη.
Αστερίξ, μπορώ να τους δείξω πόσο ευγενικός είμαι;

Το βασικό πρόβλημα, βέβαια, είναι ότι δεν παραδέχονται ακριβώς τη  δικτατορία του προλεταριάτου, την οξυμένη, λυσσαλέα ταξική πάλη και την εκτεταμένη καταστολή που ενδέχεται να χρειαστεί -και έτσι ο υπαρκτός σοσιαλισμός τελειώνει για αυτούς στην πρώτη σημαντική στροφή-σύγκρουση, πχ στην εποχή της κολεκτιβοποίησης, αν όχι από τον καιρό της Κροστάνδης ή την 11η μέρα κατά τας γραφάς, μετά τις δέκα μέρες που συγκλόνισαν τον κόσμο -ακόμα και για όσους έχουν επηρεάζονται από το έργο του Μπετελέμ, όπως ο Μπελαντής, το οποίο εξυμνεί τις ιδέες του Μάο για την πολιτική στο τιμόνι, την όξυνση της ταξικής πάλης και της βίας, όπως στην κινέζικη Πολιτιστική Επανάσταση.

Ο σοσιαλισμός κατά βάθος γίνεται αντιληπτός ως μια ανέφελη πορεία γεμάτη αυτοδιαχειριστικούς θεσμούς και αμεσοδημοκρατικά πειράματα, που υπερβαίνουν την εξουσία-αναγκαιότητα-τυραννία των ειδικών. Όσο για το σύνθημα "η πολιτική στο τιμόνι" για αυτούς σημαίνει πως δε χρειάζεται να ανιχνεύουν περιορισμούς, νομοτέλειες και αντικειμενικούς νόμους ή την εφαρμογή τους στο συγκεκριμένο ιστορικό πλαίσιο, αλλά τις αποκλίσεις από το καθαρό ιδανικό, που χαρακτηρίζονται ως παρεκκλίσεις και προδοσίες -βασικά σε υποκειμενική βάση, με κριτήρια ηθικής ή της ποιότητας ενός ατόμου (οι καλοί ενάντια στους κακούς).

Το χειρότερο είναι πως καταφέρνουν να πετάξουν στα σκουπίδια την πείρα και τα διδάγματα της οικοδόμησης 70 χρόνων, και ξεμπερδεύουν με το εύκολο συμπέρασμα πως αυτό που έχασε δεν ήταν σοσιαλισμός και συνεπώς δε μας αφορά. Κι αποτυγχάνουν να προσπαθήσουν έστω να κάνουν ό,τι κι οι κλασικοί στην εποχή τους, που έσκυψαν πάνω από την εμπειρία των 70 ημερών της Κομμούνας, για να κατανοήσουν και να σκιαγραφήσουν κάποια αδρά χαρακτηριστικά της κοινωνίας του μέλλοντος και των εμποδίων που θα κληθεί να ξεπεράσει.

Κι όταν ο σοβιετικός κυριούλης τους επισημαίνει πως στις συνθήκες του εικοστού αιώνα, κάποια χαρακτηριστικά ήταν αναπόδραστα κι αντικειμενικά, κι όχι παρεκκλίσεις (η γραφειοκρατία, δηλ το κράτος σε τελική ανάλυση, ο επαγγελματικός στρατός, κοκ) αυτοί εξακολουθούν να φαντάζονται το σοσιαλισμό ως ένα μικρό κομμουνισμό, χωρίς συγκρούσεις κι αντιφάσεις. Αναγκάζονται παρά τη θέλησή τους να παραδεχτούν κάποιους περιορισμούς και να ισχυριστούν στην καλύτερη πως έπρεπε τουλάχιστον να αναπτύσσονται παράλληλα και αντίρροπες τάσεις -που είναι λίγο απλοϊκό, αλλά δεν είναι ακριβώς λάθος.

Θα το πω λίγο αφοριστικά -μια από τις αγαπημένες φράσεις του Παυλίδη- στον επίλογο της ανάρτησης κι επιφυλάσσομαι για αναλυτική αναφορά σε προσεχές επεισόδιο. Χρειάζεται να διερευνηθούν πιο διεξοδικά οι αντικειμενικοί περιορισμοί του εικοστού αιώνα -βαθμός ανάπτυξης των μέσων παραγωγής, ο χαρακτήρας της εργασίας και της ίδιας της εργατικής τάξης- και να διαπιστώσουμε ποιοι από αυτούς και σε ποιο βαθμό εξακολουθούν να υφίστανται στις σημερινές συνθήκες, γιατί επικρατεί μια απλουστευτική αντίληψη πως τα επαναστατικά εγχειρήματα του εικοστού αιώνα ταλαιπωρήθηκαν από τις καθυστερήσεις στην παραγωγή της εποχής τους, αλλά στον 21ο αιώνα είμαστε έτοιμοι να κάνουμε κατευθείαν το άλμα στον κομμουνισμό (βλέπε μεταξύ άλλων, Ρούσης, "ο Μαρξ γεννήθηκε νωρίς".

Και δεύτερον, κάθε σοβαρή ανάλυση των αντικειμενικών συνθηκών και περιορισμών οφείλει να συνοδεύεται από μια ανάλυση για την προοπτική και της υπέρβασής τους και το αντίστοιχο επεξεργασμένο σχέδιο που θα ακολουθήσει ο υποκειμενικός παράγοντας, για να το πετύχει, όχι παίρνοντας τις επιθυμίες του για πραγματικότητα, αλλά με ένα είδος επιστημονικής βουλησιαρχίας, την οποία οι μπολσεβίκοι είχαν αναγάγει για δεκαετίες σε ανώτερη τέχνη - μέθοδο.
Κι αυτό είναι που δίνει, παρεμπιπτόντως, τον τίτλο της σημερινής ανάρτησης.

Κυριακή, 18 Ιουνίου 2017

Πολ-Ποτ πουρί ΙΙ

Το επόμενο δελτίο Κομινφόρμ, με στιγμές από την επικαιρότητα της εβδομάδας, υπερκαλύφτηκε με κάποια κείμενα που γράφτηκαν για την Κατιούσα. Συνεπώς, δεν υπάρχει λόγος να ξαναγραφτούν, κι απλώς αναδημοσιεύονται εδώ, για να υπάρχουν στο αρχείο.


Πάγωμα συντάξεων ως το 2022, προαπαιτούμενα για το 2019, πλεονάσματα ως το 2060! Αν μη τι άλλο η δημοκρατία μας είναι μακράς πνοής κι εγγυάται μνημόνια και απολαύσεις διαρκείας.

Οι κυβερνώντες περιμένουν ένα τυράκι για το χρέος για να το πουλήσουν ως επιτυχία στους ιθαγενείς. Ο Τσίπρας υπόσχεται πως θα φορέσει γραβάτα, όταν πετύχει τη διευθέτησή του. Κι ο γιος του Καμμένου ανεβάζει στο προφίλ του γραβάτες με ανδρικά μόρια, που μας λεν συμβολικά πως «η λύση για το χρέος είναι για το…πέος». Σαν κι αυτό του επιδειξία με τα ράσα, που παρενοχλούσε σεξουαλικά ανυποψίαστες κοπέλες στα αστικά λεωφορεία του ΟΑΣΘ.

Αλλά κάποιοι αρνούνται να δουν την αλήθεια κατάματα. Πιστεύουν πως η κοπέλα που κατήγγειλε το ρασοφόρο επιδειξία, θέλει να πολεμήσει την ορθοδοξία. Ότι η λύση του χρέους έρχεται, όπως η ελπίδα πριν δυο χρόνια. Ότι ο πρωθυπουργός προσπαθεί, αλλά δεν τον αφήνουν οι δανειστές που είναι φίλοι μας. Ή ότι τους πολεμά η Ζωή Κωνσταντοπούλου, που «αντιστάθηκε» στους Γερμανούς στο Δίστομο. Αν και δυο χρόνια πριν, που είχε βρεθεί στην ίδια εκδήλωση ως Πρόεδρος της Βουλής, δεν είχε κανένα πρόβλημα με την κατάθεση στεφάνου απ’ το Γερμανό πρέσβη.


Το γλυκό δένει με λίγη θεωρία των δύο άκρων, με αριστερό πασπάλισμα απ’ την Εφημερίδα της Κυβέρνησης, που τσουβαλιάζει τους κομμουνιστές με τους φασίστες ως αντι Σημίτες κι αντιεβραίους που αρνούνται τα ολοκαύτωμα (!) κι αυτό γιατί προσβάλλουν τα εβραϊκά μνημεία, στηρίζοντας την παλαιστινιακή αντίσταση και στηλιτεύοντας τον Σιωνισμό και τον ιμπεριαλισμό του κράτους του Ισραήλ. Κι όλα αυτά, όλως τυχαίως, λίγες μέρες πριν τη προχθεσινή επίσκεψη Νετανιάχου στη Θεσσαλονίκη και τις μαζικές αντι-ιμπεριαλιστικές (ή αντισημιτικές στα μάτια του…προοδευτικού συντάκτη που κάνει τη βρώμικη δουλειά) διαδηλώσεις.

Κερασάκι στην τούρτα, η δικαστική δίωξη ενός μέλους της ΚΝΕ για διατάραξη της κοινωνικής ειρήνης, επειδή καλούσε τους μαθητές μα οργανώσουν συλλογικά τον αγώνα τους. Η νεαρή Κνίτισσα κατηγορείται με βάση την καταγγελία του διευθυντή του σχολείου κι ένα απαρχαιωμένο νομικό πλαίσιο της μετεμφυλιακής περιόδου.

Μπορεί η κυβέρνηση να κλείνει μνημονιακές συμφωνίες για λιτότητα ως το 2060, αλλά αυτό δεν εμποδίζει το αστικό κράτος και την «ανεξάρτητη δικαιοσύνη» να γυρίζει στην εποχή του 1960 με φόντο και προοπτική τον εργασιακό μεσαίωνα. Όπως είπε κι ο Τσακαλώτος στη Βουλή, άλλωστε, εκτός από τα μνημόνια που εφαρμόζει η κυβέρνηση, υπάρχει και το έργο της στα κοινωνικά δικαιώματα…

Πέντε μύθοι για το Μενίδι, τους Ρομά και τους Κομμουνιστές

-Οι κομμουνιστές αδιαφορούν για την εγκληματικότητα και τη ζωή των ντόπιων κι αποφεύγουν να σχολιάσουν το θέμα, για να μην τους πουν ρατσιστές.

Κι όμως, οι κομμουνιστές στο Μενίδι ήταν που έθεσαν αυτό ακριβώς το θέμα, της εγκληματικότητας, προς συζήτηση στο δημοτικό συμβούλιο, για να εισπράξουν την αδιαφορία και την άρνηση της δημοτικής αρχής. Η οποία σηκώνει τώρα το θέμα υποκριτικά, ψηφοθηρικά και -προπαντός- σε λανθασμένη βάση, στοχοποιώντας τους Ρομά, ενώ κάνει πλάτες στα φασισταριά της χρυσής αυγής, για να χύνουν ελεύθερα το ρατσιστικό τους δηλητήριο. Όχι μόνο ενάντια στους μετανάστες ή όσους έχουν άλλο χρώμα δέρματος, αλλά κι ενάντια στους εργάτες που αγωνίζονται, όποτε χρειαστεί, ως δύναμη κρούσης των αφεντικών.

–Το ΠΑΜΕ λουφάζει και δεν κάνει καμία κινητοποίηση, ενώ σε άλλη περίπτωση, θα είχε ξεσηκώσει τον κόσμο με πορείες, απεργίες, κτλ.

Το ταξικό κίνημα δραστηριοποιήθηκε από την πρώτη στιγμή και προχτές προχώρησε σε κινητοποίηση στο Μενίδι, στοχεύοντας στη ρίζα του προβλήματος και βάζοντάς το στη σωστή του διάσταση.
Τα κέρδη και η φτώχεια γεννάνε τη μαφία, όλοι στον αγώνα για άλλη κοινωνία.

-Αν οι κομμουνιστές ήταν στα πράγματα, θα έσπαγαν το απόστημα με βίαιες, σταλινικές μεθόδους, υποχρεωτικούς εκτοπισμούς πληθυσμών, κοκ.

Αν κάποιος θέλει να μάθει ποια ήταν η τύχη των Ρομά στη Σοβιετική Ένωση, δεν έχει παρά να διαβάσει σχετικά ένα άρθρο στον 902 και να κάνει τις συγκρίσεις, που είναι καταλυτικές σε κάθε τομέα της καθημερινότητας: υγεία, παιδεία, εργασία.

–Οι Ρομά ζουν με αυτόν τον τρόπο από άποψη και δεν είναι διατεθειμένοι να ενσωματωθούν ομαλά στο κοινωνικό σύνολο, ακολουθώντας κάποιους κανόνες.


Είναι η άθλια υποκρισία της αυτοεκπληρούμενης προφητείας. Να γκετοποιείς μια φυλή, να την αποκλείεις από τις ίσες ευκαιρίες στη μόρφωση, την εργασία, να υψώνει γύρω της διάφορα τείχη και περιορισμούς, κι ύστερα να αγανακτείς για την αντικοινωνική, εχθρική τους συμπεριφορά, να κάνεις αυθαίρετες γενικεύσεις, τσουβαλιάζοντας με ευκολία, όπως κάνουν οι φασίστες -αλλά να βγάζεις αφρούς, εάν σου λένε πως συμφωνείς μαζί τους.
Πόσο μάλλον, όταν υπάρχουν μαρτυρίες που επιβεβαιώνουν πως η κατάσταση δεν ήταν πάντα έτσι.

–Η εγκληματικότητα πηγαίνει χέρι-χέρι με τους Ρομά και την κουλτούρα τους.

Με το ίδιο σκεπτικό, μπορούμε να στοχοποιήσουμε διάφορες περιοχές και τοπικές κοινωνίες: από την Κρήτη, όπου οι μπαλωθιές πέφτουν για ψύλλου πήδημα, και υπάρχουν χωριά που έχουν συνδέσει το όνομά τους με τα ναρκωτικά, μέχρι τη Μάνη. Κι ύστερα να ψάξουμε και το γονίδιο της εγκληματικότητας και να το αποδώσουμε σε συγκεκριμένες πληθυσμιακές κατηγορίες. Οτιδήποτε, αρκεί να βγει λάδι το σύστημα που επιστρατεύει ακόμα και το έγκλημα για να αυξήσει τα κέρδη του, και το αστικό κράτος που στην καλύτερη ανέχεται -αν δε διευθύνει- το οργανωμένο έγκλημα και το εμπόριο ναρκωτικών. Το σύστημα της εκμετάλλευσης, που εγκληματεί χρόνια τώρα ενάντια στις ζωές μας και χρησιμοποιεί τον ευτελισμό τους ως ασπίδα για τη διαιώνισή του, που χρησιμοποιεί το “διαίρει και βασίλευε” για να αποκρύψει την ταξική διαίρεση της κοινωνίας και την ασυμφιλίωτη πάλη που γεννιέται στους κόλπους της.


Οι φανατικοί της σειράς θα θυμούνται ένα επεισόδιο με το καμάκι του Βλάση από τους Απαράδεκτους και μια “βαθιά πολιτική συζήτηση” που κατέληξε στον Γκορμπατσόφ που “κάνει ό,τι θέλει η Αμερική”, το Γέλτσιν και τελικά τον Κολ… Κολ… -που άγεται και φέρεται από τους Αμερικανούς.

Πιο πρόσφατη είναι η σκηνή από την πανηγυρική τελευτή για τα 20χρονα από την πτώση του τείχους, με τους πρωταγωνιστές της εποχής να είναι τιμώμενα πρόσωπα, αλλά σε κακό χάλι. Ο πρεσβύτερος Μπους με μπαστούνι, ο Χέλμουτ Κολ σε καροτσάκι, ο Γέλτσιν, η Θάτσερ κι ο Μιτεράν είχαν ήδη πεθάνει…
Γκόρμπι ετοιμάσου, έρχεται η σειρά σου…


Ο Κολ ήταν ο μακροβιότερος Γερμανός Καγκελάριος που είδε στη θητεία του την επανένωση των δύο Γερμανιών, της καπιταλιστικής και της σοσιαλιστικής -για να μη μιλάμε με γεωγραφικούς όρους. Αν και στην πραγματικότητα, επρόκειτο για προσάρτηση κι όχι απλή επανένωση. Και με τις αντιθέσεις να οξύνονται, διευρύνοντας συνεχώς το κύμα της OST-algie (της νοσταλγίας για τη DDR), είναι ζήτημα πόσοι από αυτούς που πανηγύριζαν τότε, εξακολουθούσαν να βλέπουν θετικά τον Κολ, με τη στερνή τους γνώση.

Σίγουρα, αυτή που συνέχισε να τον βλέπει θετικά και συνέδεσε το όνομά της μαζί του, ήταν η ανατολικογερμανίδα Άνγκελα Μέρκελ, υπουργός στις κυβερνήσεις του από το 91′, που ουσιαστικά τον διαδέχτηκε στην ηγεσία των Χριστιανοδημοκρατών, μετά από μια σύντομη θητεία του Σόιμπλε που εξαναγκάστηκε σε παραίτηση μετά από ένα σκάνδαλο που αφορούσε τη χρηματοδότηση του κόμματος.


Δείξε μου το διάδοχό σου να σου πω ποιος είσαι, θα μπορούσε να πει κανείς. Άλλοι όμως -όπως ο Υπουργός Εξωτερικών, Νίκος Κοτζιάς- αναγνωρίζουν στα θετικά του εκλιπόντα ότι έβαλε τα θεμέλια της Συνθήκης του Μάαστριχτ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μαζί με το Γάλλο σοσιαλιστή Μιτεράν. Κι αυτή η λεπτομέρεια είναι το κλειδί, για να ερμηνεύσουμε την ουσία.

Το περιβόητο “ευρωπαϊκό όραμα” μπορεί να έχει εσωτερικές αντιθέσεις κι ανταγωνιστικά συμφέροντα, αλλά έχει ενιαίο ταξικό πρόσημο ενάντια στους λαούς, χωρίς σοσιαλδημοκρατικές παραλλαγές, μέτωπα του Νότου με τους Γάλλους, κοκ. Όποιος το ξεχνάει αυτό και υμνεί την Ευρωπαϊκή Ένωση (με την ωδή της χαράς) αλλά χαλιέται με τους… Μερκελιστές, είναι σαν να προσπαθεί να κόψει στα δύο τον πολιτικό Κολ, κρατώντας μόνο τα “καλά” του. Κάτι που είναι προφανώς καθαρή ουτοπία…

-.-

Στα παραπάνω προσθέστε για την Κούβα

Αλληλεγγύη στην Κούβα, η απάντηση στην πρόκληση Τραμπ

Σάββατο, 17 Ιουνίου 2017

Guy Pride

Τι είναι αυτό το Γκάι Πράιντ; με ρώτησε στο τηλέφωνο ο θηλυκός μου γονιός και με εξέπληξε. Όχι τόσο που διαβάζει το μπλοκ πότε-πότε, όσο γιατί πέτυχε την προφορά του Pride, που είναι ίσως πιο δύσκολη για όποιον δεν ξέρει αγγλικά, ενώ το άλλο... Θα μου πεις, γιατί; Σάμπως υπάρχουν κανόνες που τους μάθαμε εμείς ποτέ; Βασικά κανόνες υπάρχουν, άλλο αν εμείς δεν τους διδαχτήκαμε ποτέ κι απλώς τους υποψιαζόμαστε εμπειρικά. Λες ρε συ να είναι έτσι και στη ζωή με τα φύλα; Ω θεέ-ά-θε@ μου, που δεν υπάρχεις. Και οι άγγελοι τελικά τι φύλο είχαν;

-Ξέρεις μάνα, ο Κάρολος δια της γραφής ενός γνωστού του, μου είπε να μη μιλάω για πράγματα που δεν ξέρω. Αλλά εγώ θα μπορούσα να απαντήσω (στο γνωστό του) να μην κριτικάρει κείμενα που δεν έχει διαβάσει. Ή που αντί να τα κατανοήσει, τα φέρνει στα μέτρα του, για να απαντήσει σε κάτι άλλο που είχε κατά νου -κι ίσως αυτός να ήταν τελικά εξαρχής ο ανομολόγητος στόχος του.

Πρώτο κρατούμενο: εκτός από τη μοναξιά, υπάρχει κι ο ιμπεριαλισμός. Κι εκτός από τα μνημόνια, υπάρχει και το Gay Pride. Τι κατανόησε από αυτά ο Δέλτα Ρο, πριν πάρει από το συνταξιδιώτη του το όπλο της κριτικής κι αρχίσει να πυροβολά την κριτική μας ικανότητα; Μηδέν στα δύο...

Καταρχάς, το δεύτερο ήταν τίτλος στην ανάρτηση κι είχε εξώφυλλο τη φατσούλα του Τσακαλώτου, που επιχείρησε να πει κάτι αντίστοιχο στη Βουλή. Πρέπει να έχεις τουλάχιστον κακή προαίρεση, για να αποτύχεις να κάνεις τη σύνδεση και να πεις ότι αναφέρεται στους παρελαύνοντες, χαϊδεύοντας αυτιά νοικοκυραίων, ομοφοβικών, μη σου πω και κουκουλοφόρων. Κι όσο για το πρώτο ζευγάρι, η μοναξιά υπάρχει ακριβώς εξαιτίας του ιμπεριαλισμού, της αλλοτρίωσης και του γενικευμένοι ατομικισμού σε ένα εκμεταλλευτικό σύστημα, κι όχι εκτός από αυτόν ή παρά κι ενάντια σε αυτόν, για να συγκρίνουμε πόσα είναι τα θύματα του ενός και πόσα του άλλου.
Χώρια ότι αγνοείται επιδεικτικά το λεγόμενο ροζ ξέπλυμα (pinkeashing) των μαύρων πολιτικών -και με "η" και με "οι"- (μα αφού με ωμέγα γράφεται), που ψάχνουν προοδευτικά άλλοθι, για να καλλωπίσουν το προφίλ τους.

Δεύτερο κρατούμενο: μια πολύ εύστοχη σημείωση του Σπασμένου Παράθυρου από το δικό του αντίστοιχο κείμενο: να ξεκαθαρίσουμε ότι το Athens Pride είναι δημιούργημα μιας Μη Κερδοσκοπικής Εταιρίας και των χορηγών της. Την ξεφτίλα που πέτυχε δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να την επωμίζονται οι ομοφυλόφιλοι, αλλά αποκλειστικά οι δημιουργοί του.

Το ότι δεν ταυτίζονται όλοι οι ομοφυλόφιλοι και λοιπές κατηγορίες, με το Gay Pride, μπορεί να το καταλάβει κανείς κι από τη δήλωση του Σιμιρδάνη, που λέει σωστά πως δεν τίθεται κανένα θέμα ντροπής ή περηφάνιας, κοινότητας ή διάκρισης, με βάση το τι κάνει ο καθένας στο κρεβάτι του. Τι εξυπηρετεί λοιπόν να ταυτίζουμε κάθε κριτική στο Gay Pride με ομοφοβικές στάσεις, κτλ;

Η κριτική στις αντιφάσεις του GP, το σφιχτό εναγκαλισμό του από "ευγενείς χορηγούς" και το ροζ ξέπλυμα, δεν είναι πολεμική στους γκέι γενικά, ούτε καν προς αυτούς που συμμετείχαν, με το ίδιο σκεπτικό που η κριτική στις πλατείες και τα διάφορα συστημικά, τηλεοπτικά χαρακτηριστικά τους δεν κριτίκαρε τον κόσμο που άφησε τον καναπέ του και κατέβηκε στο δρόμο, αλλά τη λογική που τεχνηέντως καλλιεργούνταν.

Ναι αλλά αντί να περιμένουμε τη δευτέρα παρουσία ενός αμιγώς κομμουνιστκού gay pride, δε θα έπρεπε να κάνουμε παρέμβαση σε αυτόν τον κόσμο, να τον επηρεάσουμε, να αξιοποιήσουμε κάποιες αντιφάσεις, κοκ; Να παρέμβουμε στον κόσμο πιθανότατα ναι, στο GP πιθανότατα όχι -όπως δεν το κάναμε ούτε στις πλατείες.

Αλλά ας αντιστρέψουμε το ερώτημα: αν υποθέσουμε ότι κάνουμε το πρώτο (παρέμβαση, κτλ) πώς ακριβώς γίνεται εφόσον αποκλείουμε την κριτική κάποιων κακώς κειμένων -για να μη χαϊδέψουμε ομοφοβικά αυτιά; Κι γιατί απαγορεύεται να τεθείς ως προβληματισμός πχ το ροζ ξέπλυμα σε όσους συμμετέχουν, για να κάνουν κάτι σχετικά; Ομολογώ πως δεν καταλαβαίνω τι προτείνει σχετικά με αυτό ο DR.

Τρίτο κρατούμενο: Η βασική κριτική του ΔΡ δεν είναι τελικά απέναντι σε αυτά που διάβασε. Αυτή ήτα απλώς η αφορμή να πει κάποια πράγματα που ήθελε από πριν απέναντι σε υπαρκτές λογικές και συμπεριφορές που έχει συναντήσει και σε συντρόφους, που εκθέτουν το κόμμα χωρίς φυσικά να το εκπροσωπούν, απέναντι σε εμένα που τους χαϊδεύει τα αυτιά -όπως λέει- και το κόμμα που δεν έχει κάνει μια πιο σύγχρονη, ολοκληρωμένη επεξεργασία, προχωρημένη κι επικαιροποιημένη, με βάση τα νέα επιστημονικά δεδομένα.

Σε αυτό το τελευταίο δε θα διαφωνήσω. Το κόμμα πρέπει να επεξεργαστεί μια ολοκληρωμένη πρόταση, όχι απαραίτητα για να αλλάξει θέσεις, αλλά για να τις τεκμηριώσει, να έχει ολοκληρωμένη θέση κι ανάλυση για το ζήτημα των έμφυλων σχέσεων, της οικογένειας, της ταυτότητας, κτλ.

Συνεπώς, σε αντίθεση με την αυστηρή συμβουλή του ΔΡ "καλύτερα να μασάς παρά να μιλάς" για πράγματα που δεν ξέρεις, προσωπικά πιστεύω πως πρέπει να ανοίξουμε αυτή τη συζήτηση -παρά τη σχετική μας άγνοια- με σοβαρούς όρους, μακριά από εύκολα στερεότυπα και έτοιμα συμπεράσματα του στιλ "πίσω από τον ήλιο", κτλ.

Και νομίζω πως στα σχόλια του κειμένου του, στην Κατιούσα, μπορείτε να δείτε μερικές πολύ σοβαρές τοποθετήσεις και προβληματισμούς σφων αναγνωστών.