Αχ Ευρώπη

Έγινε λοιπόν η συγκέντρωση ΜΕΝΟΥΜΕ ΕΥΡΩΠΗ Ήταν η μεγαλύτερη μετακίνηση φιλελέδων

στην Ελλάδα κ αυτά ξεχωρίσαμε.

Μην ξεχνιόμαστε. Ένας είναι ο εχθρός (μάλλον και της προχθεσινής διαδήλωσης)

Και ο φόβος της Σοβιετίας (αλλά και πριν δεν ήμασταν το τελευταίο σοβιετικό κράτος;)

Δηλαδή οι 47 σελίδες της κυβέρνησης θα τον χαλάσουν;

Είμαστε ένα βήμα από το φιλελέ indymedia.Τσο κ λο στους κνίτες (γιατί οι λίτες είναι φίλοι μας)

Όχι δεν είναι ο Αρτέμης Μάτσας και όχι δεν είναι τρολ (μάλλον)

Άγγλος τουρίστας ή δάχτυλος Λαπαβίτσα που θέλει την Ελλάδα εκτός ευρώ

Και ο ευρωλάγνος,φιλελές θέλει το ΕΑΜ του. Η αριστερή ηγεμονία βλέπετε

Θα εθιστεί στις διαδηλώσεις και ποιος τον μαζεύει; Εδώ με το λαό του

Άλλα όμορφα ΑΥΞΗΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ=ΥΦΕΣΙΑΚΟ ΜΕΤΡΟ (κάπου εδώ ακόμα και ο Άνταμ Σμιθ ξαναπεθαίνει) και ΟΧΙ ΣΤΟ ΣΥΝΔΙΚΑΛΙΣΜΟ ΣΤΟ ΔΗΜΟΣΙΟ ΤΟΜΕΑ (ιδιώνυμο θα ζητήσουν στην επόμενη συγκέντρωση)
Μην ξεχάσουμε να μνημονεύσουμε την παρουσία των γνωστών αγωνιστών: Κικίλια και Δένδια (ναι αυτών των πρώην υπουργών ΔΤ που ήθελαν να καταργήσουν τις συγκεντρώσεις και μας έπνιγαν στα δακρυγόνα), Βούλτεψη (αυτής με το μαλλί) και Μίλκου Βαρβιτσιώτη (που πρέπει να έχει φάει πολύ ξύλο ως δαπίτης).

Ακολουθεί βίντεο ευρωλάγνου, φιλελέ εξορκισμού:

Ήταν τρομερά διασκεδαστικό αλλά και τρομερά απαισιόδοξο.

Δελτίο Κομινφόρμ

Την περασμένη βδομάδα μαζεύτηκαν πολλά μικρά κι ενδιαφέροντα, που τα σημειώνω εν είδει ανασκόπησης, για να μη χαθούν, και που όλα μαζί θα μπορούσαν να φττιάξουν μια στήλη σαν τα σαββατιάτικα του θοδωρή στο ιστολόγιό του –έλα όμως που δεν είναι σάββατο (γύρω-γύρω παντού και στη μέση δευτέρα). Κι έτσι το περιορίζω σε ένα σύντομο δελτίο της κομμουνιστικής υπηρεσίας πληροφοριών (κομινφόρμ).

Τις προάλλες στον ενικό, ο γίγαντας γκλέτσος, που δεν είχε ότο-κιου και τα διάβαζε από μέσα, πρόλαβε να εξοικονομήσει καμιά 40αριά δις ευρώ με τα super foods –γιατί άμα είσαι γίγαντας, κατεβάζεις πάντα ιδέες, που κανείς άλλος δεν έχει. Και αν τον άφηναν, θα είχε βρει τρόπο να αποπληρωθεί όλο το χρέος, αλλά τον έκοψε πάνω στο καλύτερο ο χατζηνικολάου. Για να δεις τι χάνουμε χωρίς τόλια (γκλέτσο) και τελεία στη βουλή. Ευτυχώς όμως έχουμε το θεοδωράκη με την καινοτόμο πρόταση για το πανεπιστήμιο λαδιού.

Ο σταύρος εν τω μεταξύ, ως εκπρόσωπος των δανειστών (μνημονιακό σούργελο που θα ‘λεγε κι ο ψαριανός) έβαζε τις προάλλες στη βουλή ως τελική προθεσμία για την επίτευξη συμφωνίας την χτεσινή 14^η ιουνίου, που έκλεινε η γερμανική βουλή κι είναι η επέτειος του τιρινινί. It’s the final countdown (αντίστροφη μέτρηση).

Μα κάτι άλλαξε από χτες. Ο μανωλιός τα ρούχα του. Πλευρό το μνημόνιο (τώρα πλασάρεται ως αριστερό). Ο άλλος εκμεταλλεύεται τον ένα (όχι όπως πριν).

Κάποτε είχαν ρωτήσει το χαρίλαο για το πασοκ της αλλαγής κι είχε απαντήσει με το θυμόσοφο: «αλλαγές βλέπω, αλλαγή δε βλέπω». Σήμερα ούτε καν αυτό δεν μπορεί να πει κανείς, για να έχει από κάπου να πιαστεί και να αυταπατηθεί.

Κι αν έχει κανείς ενστάσεις στα περί αριστερού μνημονίου, μπορεί να ανατρέξει στις δηλώσεις του μητρόπουλου, που σφάζει με το βαμβάκι την κυβέρνησή του. Στον πασόκοι οι πασοκιές δεν περνάνε, γιατί τις αναγνωρίζει καλύτερα από τον καθένα –αυτός τις δίδαξε. Κι εφόσον το νοιάζει πρωτίστως η πάρτη του και η πολιτική του καριέρα, δεν έχει κανένα απολύτως πρόβλημα να πει αλήθεις που καίνε το κόμμα του, ως τιμωρία (στην κόλαση) που δεν τον αξιοποιεί σε υπουργικό πόστο.

Σόλο καριέρα ακολουθεί κι η ζωή κωνσταντοπούλου, που τόνισε το προοδευτικό της προφίλ με την παρουσία της στο Athens pride. Αντίστοιχη διέξοδο-αντιπερισπασμό μπορεί να αναζητήσει στα κοντά η κυβέρνηση με το σύμφωνο συμβίωσης για τους ομοφυλόφιλους, για το οποίο το τουίτερ ακονίζει από τώρα τα μαχαίρια του, περιμένοντας στη γωνία το κουκουέ.

Έχω την εντύπωση πάντως πως το να προσπαθεί κανείς να βρει σε αυτό το πανηγύρι κάτι θετικό για να πιαστεί, μοιάζει κάπως με τη ματαιοπονία να παρέμβει στο αυθόρμητο των πλατειών, για να το εξυψώσει σε συνειδητό.

Το περασμένο τριήμερο έγινε και το φεστιβάλ των αναιρέσεων, που χτες είχε συζήτηση με θέμα «βάρκιζα τέλος» και ομιλητή (μεταξύ άλλων) τον πετρόπουλο του εργαγώνα. Η κε του μπλοκ δε βρέθηκε στον τόπο του εγκλήματος για ανταπόκριση αλλά της έκλεψε το νου και την καρδιά μία από τις αφίσες, που διαφήμιζε βασικά τη συναυλία ενός συγκροτήματος (last internationale) παρά οτιδήποτε άλλο. Βλέπεις το όνομα, ψήνεσαι να πας να τους ακούσεις και όταν ψάχνεις να δεις σε ποιο μαγαζί παίζουν, πέφτεις πάνω στις αναιρέσεις. Κι επειδή σημασία έχουν κι οι λεπτομέρειες, προσέξτε από κάτω την ώρα προσέλευσης: 22.00.! Μη τυχόν και προλάβει κανείς τίποτα άλλο από το υπόλοιπο φεστιβάλ, το τέλος κάποιας συζήτησης πχ το τέλος της «βάρκιζας τέλος».

Κι ενώ η φώφη εκλέχτηκε πρόεδρος του πασόκ...

Κι ενώ ο σεβ καταργεί σε ανακοίνωσή του την ταξική πάλη (ερχόμενος τελευταίος και καταϊδρωμένος μετά από τον υπουργό εργασίας του πρεσβύτερου καραμανλή και το μεγάλο βαρουφάκη, που απλώς την αναστέλλει σε περιόδους κρίσης)...

...η ελληνική κυβέρνηση αποχωρεί από το τραπέζι των διαπραγματεύσεων και το αίμα παγώνει από πλήξη και αγωνία με το θρίλερ της παρασκευής –και δεν είναι καν παρασκευή (και γύρω-γύρω σάββατο).

Σε κάθε περίπτωση, το βασικό που προσάπτουμε στην κυβέρνηση, δεν είναι πως δε διαπραγματεύεται (για τους δικούς της λόγους, έστω) αλλά ότι καλλιεργεί αυταπάτες για (φιλολαϊκή) λύση μες στο λάκκο των εταίρων –δηλ των λεόντων- και παρηγορεί το λαό πως δεν υπάρχει κανείς λάκκος, γιατί αν μας τον σκάψουν, θα πέσουν οι άλλοι μέσα.

Και το δούλεμα συνεχίζεται...

Ο Τσε και τα ηθικά κίνητρα

Ο ερνέστο γκεβάρα ντε λα σέρνα, που γεννήθηκε σα σήμερα πριν από εννιά δεκαετίες περίπου, είναι μια τόσο δυνατή φυσιογνωμία, με αστείρευτο επαναστατικό ήθος και φρόνημα, που ποτίζει μέχρι και σήμερα με τη δροσιά του και την ακτινοβολία του το δέντρο όλων των επαναστατικών κινημάτων ανά την υφήλιο. Κι επειδή ενίοτε, πλάι στο βασιλικό ποτίζεται κι η γλάστρα, δεν είναι τυχαίο που διάφορες περικοκλάδες του κομμουνιστικού κινήματος επιχειρούν να το παρουσιάσουν για δικό τους και να το ξυλεύσουν –κι ας μην έπεσε ποτέ στην πραγματικότητα. Ούτε καν λύγισε, μηδέ όσο στην κακοκαιριά λυγάει το κυπαρίσσι.

Οι τροτσκιστές πχ επιχειρούν να βρουν παντού μια δικαίωση της θεωρίας της διαρκούς επανάστασης. Αν και στην περίπτωση της κούβας αυτή βρήκε μια μάλλον περίεργη «εφαρμογή», καθώς αρχικά η επανάσταση στόχευε στην πτώση της δικτατορίας του μπατίστα και απέκτησε αναδρομικά σοσιαλιστικό χαρακτήρα, λίγα χρόνια μετά από την ολοκλήρωσή της, με την καταλυτική επίδραση (από την ανάποδη) της αμερικάνικης επέμβασης στον κόλπο των χοίρων.

Όσο για τη διεθνιστική, στρατιωτική βοήθεια που παρείχε αφειδώς η κούβα στα επαναστατικά εγχειρήματα της ευρύτερης περιοχής –και όχι μόνο- απέχει αρκετά από μια απλοϊκή αντίληψη περί εξαγωγής της επανάστασης.

Οι μαοϊκοί πάλι επιχειρούν να αξιοποιήσουν το λόγο του τσε στο αλγέρι και τη διαφοροποίησή του από κάποιες πρακτικές των σοβιετικών στις διεθνείς τους σχέσεις με τις άλλες σοσιαλιστικές χώρες. Παρόλα αυτά, ο προσανατολισμός των κουβανών παρέμεινε σταθερός, στο πλευρό των σοβιετικών, κι όχι της μαοϊκής κίνας (με τα άτοκα δάνεια). Κι είναι ένα σημαντικό ζήτημα προς εξέταση αν οι οικονομικές σχέσεις της εσσδ με τις άλλες χώρες του σοσιαλιστικού μπλοκ, αλλά και με νεοϊδρυθέντα, ανεξάρτητα κράτη του τρίτου κόσμου (το σχήμα της «μη καπιταλιστικής ανάπτυξης») ωφελούσε βραχυπρόθεσμα τους σοβιετικούς –και μάλιστα με τις εκμεταλλευτικές, αποικιοκρατικές μεθόδους του καπιταλιστικού μπλοκ) ή επιβάρυνε τη δική της οικοδόμηση και διάφορα οικονομικά της μεγέθη.

Κάποιες ένοπλες ομάδες (ακόμα και με αναρχικές αναφορές) βρίσκουν θεωρητικό πάτημα στην πρακτική του γκεβάρα και τη θεωρία του «φοκισμού», τη δυνατότητα δηλ να ξεκινήσει και να εξαπλωθεί η επανάσταση από μικρές εστίες ανταρτών, που θα επιφέρουν στρατηγικά χτυπήματα στον εχθρό, τονώνοντας το ηθικό των μαζών και προωθώντας αποφασιστικά την οργάνωσή τους. Είναι αμφίβολο όμως αν ο φιντέλ θα επέλεγε την ίδια τακτική σε διαφορετικές συνθήκες –πχ σε μια δυτικού τύπου αστική δημοκρατία. Ενώ δεν πρέπει να ξεχνάμε πως το ένοπλο κίνημα της 26^ης ιούλη είχε και μια ευρύτατη λαϊκή, πολιτική βάση να το στηρίζει από κάθε άποψη (πολιτικά κι επιχειρησιακά).

Αν υπάρχει ένα παράδειγμα όπου μια κατά βάση αντι-ιμπεριαλιστική επανάσταση μετατράπηκε στην πορεία σε σοσιαλιστική, χωρίς μεταβατικά στάδια και προθάλαμους, είναι η περίπτωση της κούβας. Πρέπει όμως να συνυπολογίσουμε αφενός το πολύ διαφορετικό ιστορικό πλαίσιο στο οποίο έγινε και προπαντός πέτυχε η επανάστασή της. Κι αφετέρου τη διαλεκτική σύνδεση του αντιιμπεριαλιστικού-πατριωτικού στοιχείου με το διεθνιστικό. Η υπογραφή «patria o muerte» κάτω από κάθε επιστολή του αργεντινού τσε γκεβάρα, δεν εννοούσε στενά το κουβανικό έθνος, αλλά τη σοσιαλιστική πατρίδα. Και συνοδευόταν με την αμέριστη διεθνιστική βοήθεια σε κάθε επαναστατικό εγχείρημα, που είχε ανάγκη (όπως στην αγκόλα).

Αρκετοί είναι αυτοί που λένε πως ο τσε δεν ήταν κάποιος σπουδαίος θεωρητικός. Οι μεγάλοι επαναστάτες όμως στρέφουν πάντα τη θεωρητική τους ενασχόληση στα πρακτικά προβλήματα που συναντάνε στην πραγματική ζωή –κι εν προκειμένω στα προβλήματα της οικοδόμησης που έζησε από πρώτο χέρι ως υπουργός οικονομικών- σε μια σύνδεση θεωρίας και πράξης. Μία από τις σημαντικότερες πτυχές της παρακαταθήκης που μας άφησε ο γκεβάρα είναι οι σημειώσεις του για την πολιτική οικονομία του σοσιαλισμού και πιο ειδικά για την πρωτεύουσα σημασία των ηθικών κινήτρων έναντι των υλικών, και της λειτουργίας τους ως μοχλού που καλλιεργεί το ένα ή το αντίθετο μοντέλο ανάπτυξης (καπιταλιστικό ή σοσιαλιστικό), σε ευθεία αντίθεση με τη ρεβιζιονιστική λογική που επικράτησε σταδιακά στη σοβιετική ένωση.

Το ζήτημα ατό χρήζει ειδικής εξέτασης σε ξεχωριστή ανάρτηση, για να στριμωχτεί εδώ σε ένα μικρό επίλογο. Μπορούμε να θέσουμε όμως κάποια σημεία, ερωτήματα και προβληματισμούς που σκιαγραφούν ένα γενικό πλαίσιο.

-Μπορούμε να ισχυριστούμε πως τα υλικά κίνητρα είναι σαν τις εμπορευματικές σχέσεις; Είναι αναγκαίο κακό, που μπορεί να τεθεί στην υπηρεσία του πλάνου, σε μια σχεδισμένη οικονομία; Ή απορρίπτεται εξ αρχής και από θέση αρχής;

-Αν ο πολεμικός κομμουνισμός στην εσσδ βασιζόταν στα ηθικά κίνητρα, ενώ η υιοθέτηση της νεπ προέκρινε τα υλικά, μπορούμε να είμαστε αισιόδοξοι πως εμείς θα αποφύγουμε πλήρως τη δεύτερη ή μια παραλλαγή της, ως στιγμιαία τακτική υποχώρηση;

-Τι είδους μπορεί να είναι τα ηθικά κίνητρα; Με ποιον τρόπο θα προσελκυστούν τα υψηλόβαθμα στελέχη και το εξειδικευμένο, επιστημονικό προσωπικό, για να υπηρετήσουν το σοσιαλιστικό σχέδιο, χωρίς το αντίστοιχο υλικό κίνητρο;

Κι από την άλλη. Δεν είναι πρώτοι οι κομμουνιστές και τα οργανωμένα μέλη της πρωτοπορίας που πρέπει να δώσουν το καλό παράδειγμα, απαρνούμενοι οποιοδήποτε υλικό προνόμιο, όσο επίπονη ή υπεύθυνη κι αν είναι η θέση τους;

Αλλά αυτά θα τα δούμε εν καιρώ. Κι αφού μελετηθεί πρώτα το βιβλίο του καρλος ταμπλάδα «τσε γκεβάρα: η πολιτική οικονομία της οικοδόμησης του σοσιαλισμού», που κυκλοφόρησε πρόσφατα και στα ελληνικά, από τις εκδόσεις διεθνές βήμα.

Στιγμιότυπα

Από την κομματική (και όχι μόνο) ζωή και δράση

Πρώτος σταθμός η προχτεσινή συναυλία προς τιμήν του χικμέτ, που ήταν το ορεκτικό για το διήμερο επιστημονικό συνέδριο, που αρχίζει από αύριο στην έδρα της κε, στον περισσό.

Οι κεραίες της κε του μπλοκ έπιασαν και μεταφέρουν τα εξής:΅

Η επαφή της σκηνής με το κοινό ήταν κάπως δύσκολη, αλλά το συναίσθημα ξεχείλιζε, ακόμα κι από τους μπασίστες (!), κι ας μην τα καταλάβαιναν όλα οι θεατές. Ας όψεται η άτιμη η καθαρεύουσα που καθάρισε στεγνά πολλές λέξεις με τούρκικη ρίζα και βασικά το ιστορικό χνάρι της συμβίωσης των δύο λαών.

Ο άμεσος συνειρμός που προσφέρει μια τούρκικη ορχήστρα που παίζει επαναστατικά τραγούδια είναι με την απλή, αλλά πολύ γλυκιά κι ιδιαίτερη ταινία «η διεθνής», την οποία συνιστώ ανεπιφύλακτα σε όσους τυχόν δεν την έχουν δει.

Το πρόγραμμα του επιστημονικού συνεδρίου για το χικμέτ δεν είναι ίσως τόσο γεμάτο, όσο στα προηγούμενα, αλλά αυτό δε σημαίνει απαραίτητα κάτι για την ποιότητα και το επίπεδό του. Για τους ιστοριοδίφεις, ξεχωρίζει πιθανότατα η αυριανή συνεδρία (μετά από τους χαιρετισμούς και την εναρκτήρια ομιλία της μηλιαρονικολάκη) με τις εισηγήσεις του σκολαρίκου (ο χικμέτ και η εποχή του) και του μαργαρίτη (ο ναζίμ χικμέτ από τον οθωμανικό κόσμο στο σοσιαλισμό).

Το λέιλιμ λέι που τραγουδάει ο λιβανελί είναι αν δεν κάνω λάθος πολεμική ιαχή. Αλλά και το όνομα μιας ταβέρνας πολιτικών προσφύγων στο γκύζη, δίπλα στο πεδίο του άρεως, που τελευταία όμως έχει γίνει κάπως ροζ για τα δικά μας γούστα (και δεν εννοώ τα γαστριμαργικά).

Το κα-πε {κκ (τουρκίας)} που δίνει το «παρών» στις εργασίες του συνεδρίου, διασπάστηκε πέρσι (γι’ αυτό ίσως κι έπεσε λίγο στις εκλογές της περασμένης βδομάδας) και δεσμεύτηκε από κοινού με την άλλη πλευρά του συναινετικού διαζυγίου (χιτεκαπε ή κάτι παρόμοιο) να μην χρησιμοποιήσουν τον ιστορικό τίτλο του (ενιαίου) τεκαπε. Έτσι βέβαια μπορεί να μπλέξει κανείς τα μπούτια του με τα ονόματα (όπως στα καθ’ ημάς με τις οκδε και τα μου-λού), σε ένα μπέρδεμα που χωράνε μέχρι κι οι ισπανοί σκα-πε. Αλλά επειδή οι ισπανοί δεν μπορούν να ξεπεράσουν μια αδυναμία χρόνων και να προφέρουν σωστά μια λέξη που αρχίζει από [σ] και άλλο σύμφωνο, χωρίς να βάλουν μπροστά ένα [ε], (εσπανούλης, εσπίδερμαν, κτλ), τους λένε e-sca-pe, που φτιάχνει κι ένα ωραίο λογοπαίγνιο, παραπέμποντας στην απόδραση.

Το επίπεδο των καλλιτεχνικών εκδηλώσεων του κόμματος στα πλαίσια του εορτασμού για τον ένα αιώνα ζωής και δράσης του, έχει ανεβάσει πολύ ψηλά τον πήχη. Ιδίως όσοι είχαν την τύχη να παρακολουθήσουν τη συναυλία με το μικρούτσικο για το χικμέτ, έχουν να το λένε ακόμα και σήμερα. Κι αναρωτιέται κανείς τι άλλο θα δούμε μέχρι τα εκατό.

Αυτό το τελευταίο ερώτημα δεν περιορίζεται μόνο στον καλλιτεχνικό τομέα. Τις προάλλες, στα εγκαίνια της έκθεσης με τα λογότυπα για τα 100 χρόνια κκε, ο γγ προανήγγειλε μεταξύ άλλων πως το προσεχές διάστημα και μέχρι το 2018, θα εκδοθούν ο πρώτος, συμπληρωμένος, «αναθεωρημένος» και ο τρίτος τόμος του δοκιμίου ιστορίας. Αν μη τι άλλο αποκλείεται να πλήξουμε.

Παρεμπιπτόντως, προσωπικά μου είχε αρέσει περισσότερο (χωρίς να μειώνω προφανώς τις άλλες συμμετοχές) το λογότυπο που είχε βγει δεύτερο, κατά την κρίση της επιτροπής, γιατί μου φάνηκε πιο ιδιαίτερο. Αλλά αυτά είναι τελείως υποκειμενικά.

Κλείνουμε με κάποιες σύντομες σημειώσεις από το χτεσινό συλλαλητήριο του παμε, στο οποίο λόγω ανωτέρας βίας, δεν μπόρεσα να βρεθώ από την αρχή, αλλά μπορώ να βεβαιώσω πως έγινε αισθητό (σα σεισμός) σε όλο το κέντρο κι ακούστηκε σε μεγάλη ακτίνα γύρω από τη σταδίου κι από το σύνταγμα. Ήταν εξάλλου αρκετά μεγάλο σε έκταση, γεμίζοντας με σχετικά καλή πυκνότητα, όλη σχεδόν την πλατεία και τη φιλελλήνων (από την αρχή της μητροπόλεως μέχρι καραγιώργη σερβίας).

Πέραν αυτού, οι κεραίες της κε πρόλαβαν να πιάσουν ένα καινούριο σύνθημα που τελείωνε με «μίσος ταξικό» (!) –αλλά δεν μπόρεσα να το πιάσω ολόκληρο. Και να εντοπίσουν έναν πάγκο με βιβλία από κλασικούς εισοδιστές τροτσκιστές, που είχαν μεταξύ άλλων μια μπροσούρα για την τελευταία μάχη του λένιν –υπονοώντας εναντίον του στάλιν και της γραφειοκρατίας.

Κατά τα άλλα, η συμβολική κατάληψη του υπουργείου οικονομικών έφερε και την αλλαγή του καθορισμένου μέρους της συγκέντρωσης, που έγινε όμως την τελευταία στιγμή, προκαλώντας α) την αμηχανία κάποιων λίγων που κάθονταν στην ομόνοια, ψάχνοντας τους υπόλοιπους και β) τα σπαρταριστά έγκυρα ρεπορτάζ, όπως αυτό του νιούζιτ, που είδε ξήλωμα της εξέδρας του παμε.

Τα μάζεψα τα πράγματα...

ΥΓ: Συριζαίος και λογική http://error.gr/?p=5760

Τα ρετάλια τραγουδούν ακόμα...

...ενοχλητικά, παράφωνα, και μες στα αυτιά μας, σαν παρασιτικά κουνούπια, που ήπιαν το αίμα μας, αλλά γλυκάθηκαν και θέλουν κι άλλο. Κι όσο έχουν φωνή, θα θορυβούν χωρίς λόγο, για να κάνουν πάλι αισθητή την υπό εξαφάνιση ύπαρξή τους, λίγο πριν το βενιτέλος και το ρέκβιεμ της σοσιαλδημοκρατίας.

Κάποια πράγματα στη χώρα μας μοιάζουν να έχουν μείνει κολλημένα στη δεκαετία του 60’, τότε που κοιμόμασταν με ασφάλεια, παράθυρα ανοιχτά και πόρτες ορθάνοιχτες (για να μην τις σπάσουν) για τους ασφαλίτες, που έρχονταν κάθε τόσο να σε δουν για προσωπική σου υπόθεση –γιατί τότε ο κόσμος νοιαζόταν πραγματικά για τους άλλους και τις προσωπικές τους υποθέσεις.

Κράτα σημειώσεις για τις ομοιότητες: καταρχάς έχουμε ακόμα κάτι σαν υενεδ (μέχρι να μας αποδείξει το αντίθετο η ερτ που κάνει ντεμπούτο σήμερα). Γίνονται ακόμα μαραθώνιες πορείες ειρήνης, που μαραθώνουν το κέντρο του μαραζώνα και τα εμπορικά του καταστήματα. Έχουμε ντεμέκ ανένδοτο, αντιμνημονιακό, που καταλήγει σε αριστερό μνημόνιο και συμφωνία με τους εταίρους (τα μιλήσαμε, τα συμφωνήσαμε). Είχαμε μέχρι πρότινος ακροδεξιά κυβέρνηση, αλλά και αυτόνομο, παρακρατικό βραχίονα, οργανωμένο σε διακριτό πολιτικό φορέα, γιατί εξάλλου δημοκρατία έχουμε –και στο βάθος χούντα. Είχαμε την ιστορία να επαναλαμβάνεται σα φάρσα, και τα «ιουνιανά» στις πλατείες, που δεν κράτησαν ως το ιούλιο, γιατί ξεκινούσαν τα μπάνια του λαού (στον ιδρώτα κυρίως, γιατί πού λεφτά για διακοπές). Έχουμε κάτι σαν εδα, με υψηλότατα εκλογικά ποσοστά, που πιστεύει όμως σταθερά κι αταλάντευτα στην προοπτική του λάκκου των λιονταριών (που είναι παρεξηγημένα και κατά βάθος φυτοφάγα ζώα). Και δεν υπάρχει ισχυρό «κέντρο» ή παραδοσιακή σοσιαλδημοκρατία. Εξάλλου τότε ήταν αρκετά δημοφιλής η ανάλυση που έλεγε πως δεν υπάρχουν όροι κι έδαφος στην ελλάδα για την ανάπτυξη σοσιαλδημοκρατίας, χωρίς να γίνεται αντιληπτό πως ένα κομμάτι της αριστεράς θα γινόταν ο βασικός αιμοδότης της, όπως ακριβώς έγινε με το σύριζα. Άλλο αν οι αντικειμενικές συνθήκες και η καπιταλιστική φάση ανάπτυξης δεν αφήνουν πολλά περιθώρια για τρίτους δρόμους και μεσοβέζικα μοντέλα.

Το περασμένο σαββατοκύριακο, η ελληνική κεντροαριστερά έχασε δύο μεγάλους ηγέτες της, που παραιτήθηκαν από το προεδρικό αξίωμα. Και η μοίρα το ‘φερε να ξεγαντζωθούν σχεδόν ταυτόχρονα από τις καρέκλες τους, γιατί τα κόμματά τους είχαν φτάσει στον πάτο, να μαζεύουν αθροιστικά γύρω στο 5%. Δεν ξέρω πόσοι θυμάστε τις πρόσφατες στημένες δημοσκοπήσεις για τη δυναμική που που θα ανέπτυσσε ένα ενιαίο κεντροαριστερό κόμμα και την όχι πολύ μακρινή περίοδο, που τα κανάλια είχαν ξεπολιαστεί να μιλάνε για τον τρίτο πόλο, με μοχλό πίεσης την αλησμόνητη κίνηση των 58. Δε σας κακολογώ αν την έχετε ήδη ξεχάσει, γιατί είναι αδύνατο να συγκρατήσει κανείς όλες τις κεντροαριστερές πολιτικές μύξες, που εμφανίζονται κατά καιρούς –εδώ είχε κάνει δικό του (απο)κομμα μέχρι και ο μώσιαλος. Όπως είναι αδύνατο όλες αυτές οι μύξες να λειτουργήσουν συσπειρωτικά, σαν ισχυρή συγολλητική ουσία, και έτσι απλώς παίζουν ένα σύντομο ρολάκι, παραδίδοντας τη σκυτάλη στις επόμενες.

Εν πάση περιπτώσει, εκείνη η απόπειρα δεν καρποφόρησε άμεσα, γιατί είχαν επικρατήσει οι μικρομεγαλισμοί πασοκ-δημαρ κι οι προσωπικές στρατηγικές (διάβαζε καριέρες) του βενιζέλου και του κυρ-φώτη. Η εμφάνιση του αμιγώς μιντιακού ποταμιού κι ο δικός τους καταποντισμός δεν ήταν παρά ένα είδος τιμωρίας τους από τα αφεντικά τους, γιατί δε συμμορφώθηκαν έγκαιρα στο προβλεπόμενο σενάριο κι έκαναν του κεφαλιού τους.

Τώρα ο κυρ-φώτης, βλέπει μελαγχολικά από το περιθώριο του λεμονοστίφτη τις περιβόητες κόκκκινες γραμμές του να γίνονται βασική κυβερνητική τακτική και να «δικαιώνονται» χωρίς αυτόν.

Ο μπένι προσπαθεί να αποδείξει πόσο υπεράνω εξουσία, αξιωμάτων και βασικά των πάντων ήταν στην πραγματικότητα, καθώς θυσιάστηκε για την πατρίδα κι όχι για την προσωπική του φιλοδοξία. Λειτουργεί όμως σαν απασφαλισμένη χειρομβοβίδα, ωρολογιακή βόμβα και ταύρος σε υαλοπωλείο μαζί, που εκσφενδονίζει κατά καιρούς ενδιαφέρουσες δηλώσεις-ομολογίες. Στο κυριακάτικο βήμα πχ είπε μεταξύ άλλων πως οι μόνες δυνάμεις που έλεγαν την αλήθεια από την αρχή της κρίσης μέχρι σήμερα στο λαό ήταν το πασοκ και το κκε! Κι ως γνωστόν το πασοκ και η αλήθεια είναι έννοιες συνυφασμένες, και ας του πήρε το σύνθημα η νδ προεκλογικά με την ομάδα αλήθειας του μουρούτη –αυτοί όμως δεν ψήφισαν το πρώτο μνημόνιο, για να έχουν το 100% όπως η πασοκάρα.

Υπάρχει ως παρηγοριά στον άρρωστο κι ο γαπ, που τον περνά μέχρι κι ο λεβέντης στις τελευταίες δημοσκοπήσεις. Αλλά όσο υπάρχει ο γκλέτσος που τα διαβάζει όλα από μέσα, για να μη γίνει πολύ ρεζίλι (κι ας μην τα καταφέρνει), μπορεί κι ο γαπ να παρηγοριέται πως υπάρχουν και χειρότερα (μα θα στα πω αργότερα), αν όχι σε ποσοστά, τουλάχιστον από την άποψη της γελοιότητας.

Υπάρχει επίσης η μάχη της διαδοχής, που στη δημαρ κρίθηκε γρήγορα, χωρίς την προεδροποίηση κάποιας από τις παλιές καραβάνες (μαργαρίτης, χατζησωκράτης, κτλ) που έχουν απομείνει, αλλά με νέο ηγέτη και μοντέλο τσίπρα.

Ενώ στο πασόκ φουντώνει και θέτει αυτομάτως το ερώτημα με ποιον είμαστε.

-Με τον πιο αντιπαθή, μου είπε ένας σφος, εννοώντας βασικά τον πιο ηλίθιο. Και πάλι όμως, είναι πολύ δύσκολο να επιλέξεις μόνο έναν. Φώφη, λοβέρδος ή κωνσταντινόπουλος.

Το πιο διασκεδαστικό όμως ήταν η εκλογή των νέων κεντρικών οργάνων κι η 80μελής επιτροπή της δημαρ (είναι τόσοι;) που ξεπερνιέται από το πασόκ με τα 130 μέλη –αφού δεν μπορούν να βολευτούν σε υπουργεία, ας μπουν τουλάχιστον όλοι στην κε.

Την ίδια στιγμή το φτωχικό κκ κούβας πχ έχει 150 μέλη στην κε του, με 800 χιλιάδες κάτι μέλη στο σύνολο. Και το κκ κίνας, ανεξαρτήτως πολιτικού προσανατολισμού, με 85 εκατομμύρια μέλη, έχει κε 200 μελών (το ρεκόρ πρέπει να ανήκει στο κκσε του μπρέζνιεφ).

Στην ουσία δηλ, όταν μιλάμε για ολομέλεια της κε, θα εννοούμε βασικά κανονική ολομέλεια με αμεσοδημοκρατικές διαδικασίες κι όλους τους εναπομείναντες. Αυτές είναι ρε πραγματικά συλλογικές διαδικασίες. Όχι σαν το κουκουέ που δεν είναι δημοκρατικό κόμμα, όπως είπε και ο λάλας χτες στη στάη, με το λίπος να φεύγει από το σώμα του, όχι όμως και από τον εγκέφαλο. Αλλά αυτά είναι μια άλλη ιστορία.

Μαλακά, πιο μαλακά

Εδώ και λίγες μέρες έχει στοιχειώσει τη σκέψη μου ένας πρωτοσέλιδος τίτλος της εφημερίδας των συντακτών, που είναι κάτι σαν άτυπη εφημερίδα της συγ-κυβερνήσεως, στηρίζουμε την αλλαγή, ελέγχουμε την εξουσία, κτλ. Ο τίτλος αναφερόταν στο πακέτρο μέτρων που προτεινόταν από τους εταίρους στην κυβέρνηση και είχε τίτλο «πολύ σκληρό για να περάσει», που ήταν αν μη τι άλλο εμπνευσμένο. Εμπνευσμένο από την ελληνική απόδοση του «die hard» και κάτι κακόγουστων, εφετζίδικων περιπετειών με τον μπρους γουίλις. Κι αν τυχόν είσαι κακεντρεχής (που ελπίζω σφε αναγνώστη, να μην είσαι τέτοιος), μπορείς να φανταστείς το νάρκισσο βαρουφάκη στο ρόλο του μάτσο, μπρατσαρά ήρωα, ή τον αλέξη και τη φράου μέρκελ στη δραματική σειρά «αυτός, αυτή, και τα μνημόνια».

Αν κι εμένα μου ήρθαν συνειρμικά στο μυαλό «οι σκληροί του μαϊάμι» και η ελληνική παρωδία σε μια βιντεοκασέτα με τον τιτάνιο μάρκο λεζέ πρωταγωνιστή στους «σκληρούς του μπραχάμι». Και είναι κρίμα να μην αξιοποιείται ένα τόσο σημαντικό κεφάλαιο, σαν το μάρκο λεζέ, πχ στην πορεία της διαπραγμάτευσης, που (μην το ξεχνάτε) είναι σκληρή κι αδυσώπητη. Εδώ έχει γίνει βουλευτής ο βούρος, ενώ ο πετρόχειλος ήταν στο προεκλογικό σποτάκι των νεοναζί. Γιατί δηλ να μην αξιοποιηθούν και τα υπόλοιπα μέλη από τους «The Κόπανοι»;

Ας επιστρέψουμε όμως στον πρωτοσέλιδο τίτλο και τις πολιτικές του προεκτάσεις. Όπως γίνεται φανερό, ακόμα κι από μια φιλοκυβερνητική προσέγγιση, το βασικό ζητούμενο για την «ελληνική πλευρά» δεν είναι να μείνουν απαραβίαστες οι περίφημες, περήφανες κόκκινες γραμμές, που από πάγια τακτική του σφου κουβέλη, έχουν γίνει σημαία (παντιέρα ρόσα) της κυβέρνησης. Αλλά να μαλακώσει λίγο το μίγμα, για να μπορέσει να περάσει (είδες τι παθαίνει το «no pasaran» με λίγη δημιουργική ασάφεια); Με άλλα λόγια, η διαπραγμάτευση δεν αφορά αυτό καθαυτό το (τελείως ακατάλληλο για ανηλίκους και ευαίσθητα, λαϊκά στρώματα) πρόγραμμα και την ολοκλήρωση ή επέκτασή του, που θεωρείται λίγο-πολύ δεδομένη. Αλλά την ποσότητα βαζελίνης και διάφορων καταπραϋντικών που θα το συνοδεύει, για να μην πονέσει.

Θα μου πεις βέβαια ότι και πάλι, αυτό είναι προτιμότερο από τους άλλους, τους προηγούμενους που μας πρότειναν να στηθούμε ούτως ή άλλως από μόνοι μας, ώστε να χαλαρώσουμε και να το απολαύσουμε. Εξάλλου όλοι λένε (ο μπάμπης ο σουγιάς, ο γιάννης ο πεταλούδας κι ο γιάννης ο πρετεντέρης) πως κάποιες μεταρρυθμίσεις (έτσι το λέμε τώρα) του μνημονίου, που δεν ανήκουν στο τοξικό κομμάτι του, θα έπρεπε να τις πάρουμε και να τις προωθήσουμε, ακόμα κι αν δε μας είχαν επιβληθεί απέξω. Αλλά το θέμα δεν είναι το μικρότερο κακό, που θα μπει στα σκέλια μας, έτσι και αλλιώς, εφόσον είναι (λιγότερο ή περισσότερο) σκληρό. Το θέμα είναι να χτυπηθούνε οι αυταπάτες για εύκολες κι ανώδυνες λύσεις, με βαζελίνη ή χωρίς.

Στους καιρούς της έντονης δημιουργικής ασάφειας, χρειάζεται να καταφεύγουμε πολλές φορές στα κείμενα των κλασικών και τους δίσκους του χάρρυ κλυνν, για να μας λυθούν οι απορίες από την καστασταλαγμένη σοφία τους.

Τα μέτρα περί δακτυλίου

Θα ήτανε προσωρινά

Σου το ‘παν την 1^η Απριλίου

Κι εσύ τους πίστεψες, ΜΑΛΑΚΑ

Πιο μαλακά,

Κι εσύ τους πίστεψες πιο μαλακά.

Αντικαθιστούμε το «περί δακτυλίου», με «περί μνημονίου» κι όλα τα άλλα μένουν ως έχουν. Με μόνη βασική διαφορά πως ο χαρούλης έχει πεθάνει προ πολλού και το καλλιτεχνικό του πτώμα ξεστομίζει τη μία χοντράδα πίσω από την άλλη, χαλώντας την υστεροφημία του.

Η πιο ενδιαφέρουσα σημειολογική πτυχή πάντως είναι πως κανείς δεν ενδιαφέρεται να ρωτήσει πόσο σκληρή είναι η στάση της ελληνικής κυβέρνησης, που θεωρείται προφανώς δεδομένη και διαλλακτική –η πασοκική της αλαζονεία βγαίνει κυρίως όταν έχουν να αντιμετωπίσουν σε πάνελ εκπροσώπους του κουκουέ. Αλλά για να μη γέρνει μονόπατα το έργο και ψυλλιαστούν όλοι πού το πάει, χρειάζεται μια προσθήκη, ο ρόλος του ατσάλινου (για να παραπέμπει στο «σταλινικός») λαφαζάνη, που η τρόικα δεν τον λυγά, κι είναι πολύ σκληρός για να λυγίσει κι απειλεί πως θα τα ανατρέψει όλα κι είναι ο φόβος κι ο τρόμος των αγορών. Λες τελικά αυτός να ‘ναι η πραγματική μετενσάρκωση του γουίλις;

-Μπρους; Μπρους;

Μα τι άλλο περιμένει όμως για να φύγει από την ενδοτική κυβέρνηση; Να πέσει ο Κυνόδοντάς του;

-Μπρους; Μπρους;

Δεν υπάρχει

Δεν υπάρχουν στατιστικές που να απαλύνουν την αλήθεια και να τη φτιασιδώνουν.

Δεν υπάρχουν αριθμοί να χωρέσουν την οργή. Λέξεις να περιγράψουν τα συναισθήματα και να μιλήσουν για τις ευθύνες των υπαίτιων –ή αρχές να τις αποδώσουν.

Δεν υπάρχουν άλλα δάκρυα για ένα έγκλημα χωρίς τιμωρία, διαρκές και επαναλαμβανόμενο.

Δεν υπάρχουν τηλεοπτικά δελτία να παίξουν την είδηση για τους δολοφονημένους εργάτες και τους πραγματικούς δράστες.

Δεν υπάρχει ίχνος τσίπας στους παρουσιαστές που ψάχνουν τρόπους να μειώσουν και να θάψουν το θέμα (μαζί με τους εργάτες).

Δεν υπάρχει ατυχία και γενικά τυχαίος παράγοντας που να ανατρέπει τα γενικά δεδομένα και το πλαίσιο που καθορίζουν (τη νομοτέλεια, όπως θα λέγαμε με φιλοσοφικούς όρους).

Δεν υπάρχουν γενικά εργατικά «ατυχήματα» (γιατί τότε θα γινόταν καμιά φορά λόγος και για κάποιο εργοδοτικό ατύχημα. Δεν μπορεί η ατυχία να είναι πάντα στη μία πλευρά, ταξική και αμείλικτη.

Δεν υπάρχουν οάσεις μες στην καπιταλιστική έρημο και επιχειρήσεις που να εφαρμόζουν μέτρα προστασίας για τους εργάτες τους, επειδή έχουν «ημικρατικό» χαρακτήρα –καλή ώρα (;) όπως τα ελπε. Δεν υπάρχουν εξαιρέσεις, ακόμα και στους πιο προνομιακούς χώρους ή κλάδους στην παραγωγή.

Δεν υπάρχει κάτεργο, όπου να μην επικρατεί ο φόβος κι η εργοδοτική τρομοκρατία. Αλλά δεν υπάρχει κι άλλος δρόμος για να σπάσουν τα τείχη του, εκτός από την οργάνωση του αγώνα.

Δεν υπάρχει βίαια και στυγνή εκμετάλλευση, χωρίς την παθητική συναίνεση του θύματος, που δεν κάνει τίποτα για να αλλάξει την κατάσταση.

Δεν υπάρχει δουλειά που να είναι ντροπή, ούτε φυσικά η ανεργία, όπως το εσωτερικεύει μέσα του ένα μεγάλο μέρος φρεσκοαπολυμένων, που πέφτουν στην κατάθλιψη. Η μόνη ντροπή ανήκει στον εργάτη, στο σκλάβο (ντροπή), στο αίμα αν δεν πνίξει μια τέτοια ντροπή, προτούν να τον πνίξουν τα αφεντικά στο δικό του, σε κάποι «ατύχημα».

Δεν υπάρχει αγώνας χαμένος, παρά μόνο αυτός που δε γίνεται.

Δεν υπάρχει νικηφόρος αγώνας που να μη νικάει πρώτα τις αυταπάτες.

Δεν υπάρχει αριστερή κυβέρνηση που να καθιστά ανθρώπινο το βάρβαρο, εκμεταλλευτικό καπιταλισμό.

Και δεν υπάρχει κόκκος αλήθειας στα γλυκανάλατα νανουρίσματα περί ταξικής συνεργασίας και κοινωνικής ειρήνης, όσο διαωνίζεται αυτή η εκμετάλλευση.

Δε θα έπρεπε να υπάρχει τόπος να σταθούν, όσοι έχουν τα χέρια και τη συνείδησή τους βαμμένα με το αίμα των δολοφονημένων εργατών.

Δεν υπάρχει κανείς λόγος να μην κατέβεις το απόγευμα της πέμπτης στο συλλαλητήριο, για να διαδηλώσεις μεταξύ άλλων, ενάντια στο νέο εργοδοτικό έγκλημα και το σύστημα που τα γεννά, όπως τα σύννεφα τη βροχή.

Όπως δεν υπάρχει δικαιολογία και για την ησυχία στους δρόμους, για το ότι δεν οργανώθηκε κάποια έμπρακτη αντίδραση μέχρι τώρα έξω από το κάτεργο των ελπε.

Αλήθεια;

Δηλαδή εσύ το ήξερες; Μπορούσες ποτέ να το φανταστείς;

Πως θα έπαιρνες μια ταινία του ταραντίνο και θα ‘ταν σπλατεριά, με το αίμα να στάζει από το μάγουλό σου σαν μπακάρντι; Πως ο σεφερλής στην πραγματικότητα δεν είναι καθόλου αστείος, αλλά θορυβώδης απόδειξη μιας γενικής κατάντιας; Πως ο ολυμπιακός θα έβγαινε πρωταθλητής κι ότι η παράγκα ζει και βασιλεύει με άλλο όνομα; Και πως αν αφήσεις το μέσι και αυτός βρεθεί στη μέρα του, μπορεί να δε διαλύσει και να σε εκθέσει;

Αλήθεια; Ανήκουστο. Χάνω τα σύννεφα κάτω απ’ τα πόδια μου.

Δηλαδή εσύ το πίστευες; Το περίμενες;

Ότι αν βάλεις το χέρι σου σε νερό που βράζει, θα ζεματιστείς; Ότι αν πας χειμώνα στη θάλασσα για μπάνιο, θα βγεις κατεψυγμένος; Και πως αν βάλεις το κεφάλι σου στο στόμα του λιονταριού, στο λάκκο με την αγέλη του, θα σου το φάνε και θα κλαις; Ή ότι τα μέταλλα είναι καλός αγωγός του (αριστερού) ρεύματοςκαι μπορεί να σε τινάξουν στον αέρα; Και οι εταίροι μας είναι στυγνοί ιμπεριαλιστές, που βλέπουν πάνω απ’ όλα το συμφέρον τους;

Ανήκουστο. Ποιος να το ‘λεγε...

Δηλ εσύ το γνώριζες; Μπορούσες να το προβλέψεις;

Πως στον κόσμο της ιμπεριαλιστικής ανισομετρίας κι εκμετάλλευσης, δεν μπορεί να υπάρξει ισότητα; Πως η διαπραγματευτική δύναμη μιας χώρας δεν εξαρτάται από εκλογικά ποσοστά και λαϊκές εντολές, αλλά από την ισχύ του κεφαλαίου της; Και πως η δημοκρατία δεν είναι τελικά το μαγικό κλειδί που θα ανοίξει την προοπτική για μια καλύτερη, δικαιότερη ευρώπη-εε;

Αν είναι δυνατόν. Αυτό είναι απ’ τα άγραφα...

Μήπως εσύ σφε αναγνώστη (ανα)γνώριζες πως τα δανεικά δεν ξεχρεώνουν με άλλα δανεικά; Πως η ιστορία για το σκίσιμο του μνημονίου ήταν λεονταρισμοί στο λάκκο των λεόντων και γενικώς σκέτη κοροϊδία, με προδιαγραμμένο τέλος; Και πως η ένταξη στην εε είναι ουσιαστικά για τους λαούς ένα μνημόνιο διαρκείας με αυστηρούς όρους; Γιατί αυτή η στάνη αυτό το τυρί βγάζει;

Μα αυτά παιδί μου τα λένε οι κομμουνιστές.

Όλος ο κόσμος τα λέει πατέρα.. (Πράβδα, πράβδα).

Υγ: Η κε του μπλοκ έλαβε στο μέιλ της και αναπαράγει ευχαρίστως την είδηση για τη δημιουργία μιας καινούριας διαδικτυακής χαραμάδας, για να γενούνε τα σκοτάδια φως.

Μπορείτε να την επισκεφτείτε στον παρακάτω σύνδεσμο: ρωγμές στα σκοτάδια

Ή με Παναρίτες ή με τους ναρίτες

Η ελληνική κυβέρνηση έχει στη διάθεσή της μερικά πολύ δυνατά όπλα, κατά τη διάρκεια της διαπραγμάτευσης, με την κάννη να στρέφεται σε διάφορες κατευθύνσεις.

Καταρχάς υπάρχει το χαλαρωτικό μασάζ προς όσους βουλευτές σφίγγονται και δυσκολεύονται να συναινέσουν στη συμφωνία που θα προταθεί προς ψήφιση και τα μέτρα που συνεπάγεται.

Αν δεν πιάσει αυτό, υπάρχουν κι οι ενδοφλέβιες ενέσεις συριζίνης, με σοβαρές παρενέργειες, όπως στην περίπτωση του κατρούγκαλου, που κάποτε μπορεί να ήταν σοβαρός άνθρωπος (σαν τις παρενέργειές του) αλλά τώρα δηλώνει πως ο τσίπρας είναι ένα κράμα λούλα και τσε γκεβάρα, αλλά όπως ξέρετε ο τσε ήταν κεντρικός τραπεζίτης, κι αυτό είναι τρανή απόδειξη ότι μπορούμε να είμαστε κι επαναστάτες, αλλά και καλοί πολιτικοί.

(Ανοίγουμε παρένθεση για την παράθεση ενός περιστατικού-ανέκδοτου από τα «παραλειπόμενα» της κουβανικής επανάστασης. Λένε λοιπόν πως ο τσε ανέλαβε το υπουργείο οικονομικών, όταν άκουσε το φιντέλ να ρωτάει αν υπάρχει στο υπουργικό συμβούλιο κάποιος οικονομολόγος (δηλ economista), και σήκωσε πρόθυμα το χέρι του γιατί είχε παρακούσει και νόμιζε πως ρώτησε αν υπάρχει κανείς κομμουνιστής –δηλ comunista.

Στην κυβέρνηση της πρώτης φοράς αριστεράς, θα υπήρχε κίνδυνος μη τυχόν παρακούσουν και καταλάβουν το αντίστροφο. Κι όσο για κομμουνιστές, άλλο τίποτα. Να, δες τον κατρούγκαλο...

Κλείνει η παρένθεση)

Το επόμενο όπλο λέγεται η δύναμη της σιωπής. Και εννοεί «βουλώστε το, γιατί αλλιώς πάμε σε εκλογές με λίστα» (και μην περιμένετε να συμπεριληφθείτε, αν δεν καθίσετε φρόνιμα). Και αυτό εξηγεί γιατί παίζει ακόμα το ενδεχόμενο εκλογών, παράλληλα με αυτό του δημοψηφίσματος –για να αποφασίσει ο κυρίαρχος λαός αν συναινεί στη σφαγή του, για να αγιάσει (ο αγάς αγιάζει τα μέσα).

Αλλά και ο άγιος φοβέρα θέλει. Για αυτό παίζει πάντα η λατρεμένη τρομολαγνεία για το ευρώ, τον έλεγχο κεφαλαίων (εννοώντας βασικά τις καταθέσεις κι όχι κάποιου άλλου είδους κεφάλαιο), τους μισθούς και τις συντάξεις που δε θα πληρωθούν, κοκ. Όταν σώζεται ο λαός, τα χρήματα και τα επιχειρήματα (για πολλοστή φορά μες στα τελευταία χρόνια) περισσεύουν ο τρόμος και οι αυταπάτες, σε ένα εκρηκτικό μίγμα. Για αυτό δεν τους ψήφισε εξάλλου ο λαός ως σωτήρες; Η σωτηρία της ψυχής είναι πολύ μεγάλο πράγμα. Ζήτω που σωθήκαμε...

Και αν τελικά ο έντιμος συμβιβασμός είναι λιγάκι επώδυνος και δεν πιάσει το παζάρεμα για την ποσότητα βαζελίνης, υπάρχει πάντα το άχαστο επιχείρημα της σύγκρισης με τους άλλους, τους προηγούμενους, το μέιλ χαρδούβελη, τους βενιζελοσαμαράδες που έχουν κατσικωθεί στη θέση τους και λειτουργούν ως βαρίδια, αρνούμενοι να παραιτηθούν. Εδώ μέχρι κι ο μπλάτερ δέχτηκε με το ζόρι να παραιτηθεί από την πούτα φίφα, αλλά αυτοί εκεί, ακλόνητοι.

Το καλό είναι πως η αστική δημοκρατία δεν έχει αδιέξοδα. Έτσι λοιπόν ανοίγεται μια πληθώρα επιλογών στους βουλευτές του κυβερνώντος κόμματος, που μπορούν πχ να συμφωνήσουν με τη συμφωνία ή να διαφωνήσουν με τη διαφωνία όσων διατηρούν επιφυλάξεις. Να διαλέξουν μεταξύ της ομοφωνίας ή της αφωνίας, όπως τους ζήτησε κατ’ ουσίαν ο τσίπρας από το βήμα της κε του σύριζα, πριν μερικές μέρες. Το μόνο σίγουρο είναι πως η φωνή τους έχει δύναμη, σε ένα τέτοιο πολυφωνικό κόμμα, με αξιοζήλευτες δημοκρατικές διαδικασίες.

Το πραγματικό δίλημμα λοιπόν για την «τίμια σακοράφα» (που δεν έχει πλέον άλλο πασόκ να εγκαταλείψει) κι όποιον άλλο σκέφτεται σαν κι αυτή, είναι αυτό που λέει ο τίτλος της ανάρτησης: ή με παναρίτες ή με τους ναρίτες και τη διεκδίκηση μιας στροφής προς τα αριστερά.

Το μόνο πρόβλημα είναι πως δεν υπάρχει έτοιμος πολος υποδοχής της δυσαρέσκειας και των κυβερνητικών τριβών. Δεν υπάρχει (;) πχ μια κοε να βγάλει αφίσα, με την οποία να καλεί τους κυβερνητικούς βουλευτές να το καλοσκεφτούν, να... «κάνουν ανταρσία» και να μην ψηφίσουν το νέο μνημόνιο, να λέει πως «η στήριξη στην κυβέρνηση είναι σαν το ευρώ: δεν αποτελεί φετίχ», κι άλλα τέτοια δροσερά και ριζοσπαστικά.

Να δοθεί με άλλα λόγια η μάχη για τον καλό, πραγματικό σύριζα, όπως ο λαπαβίτσας πχ, που λέει ότι η εντολή που τον δεσμεύει είναι το πρόγραμμα της θεσσαλονίκης, αυτό που ο ίδιος είχε χαρακτηρίσει προεκλογικά ως μετριοπαθή κεϊνσιανισμό.Υπάρχει καλύτερος κεϊνσιανισμός, και τον θέλουμε...

Και τελικά το μόνο πραγματικό ερώτημα μπαίνει προς τον κυρίαρχο ελληνικό λαό που καλείται να πανηγυρίσει ανακουφισμένος την επίτευξη της όποιας συμφωνίας, χωρίς να την κοιτάξει στα δόντια, με καχυποψία. Ως πότε θα ανέχεται το ίδιο μνημονιακό σκηνικό, με τις αλλεπάλληλες σωτηρίες, την τρομολαγνεία και το φαύλο κύκλο του χρέους; Σε τι διαφέρουν όλα αυτά από την προηγούμενη κατάσταση; Κι ως πότε θα ζούμε στα στενά της εε και των δανειστών τη μέρα της μαρμότας;

Άξιον εστί

Εν όψει της μεγάλης συναυλίας που αφιερώνεται στα 90χρονα του μίκη θεοδωράκη, η κε του μπλοκ μπήκε στον πειρασμό να ξεφυλλίσει ξανά το βιβλίο «ο πολιτικός Θεοδωράκης» και να συνεχίσει το αφιέρωμα που είχε αφήσει στη μέση, αντιγράφοντας και αναπαράγοντας μερικές χαρακτηριστικές γραπτές τοποθετήσεις του.

Αρχικά, πρέπει να γίνει σαφές πως οι τοποθετήσεις αυτές καταλήγουν πολλές φορές να αυτοαναιρούνται. Ο Θεοδωράκης έχει υποστηρίξει κατά καιρούς σχεδόν τα πάντα, και είναι μέσα σε κάθε περίπτωση, καθώς έχει πει κάτι, αλλά και το αντίθετό του. Για παράδειγμα στη σελίδα 402 του βιβλίου (οι παραπομπές θα γίνονται στο συγκεκριμένο βιβλίο, κι όχι σε άλλα παλιότερα έργα του από τα οποία μπορεί να αντιγράφονται τα αποσπάσματα) μπορεί να δει κανείς τα εξής πολύ ενδιαφέροντα:

Κι έτσι εξηγείται η πλήρης πολιτική μου απομόνωση, δεδομένης της αλλεργίας των αστικών κομμάτων απέναντι στον σταλινισμό, (που σε τελευταία ανάλυση φαίνεται πως εξακολουθεί να ταράζει τον ύπνο τους και μ’ αυτόν εξομοιώνουν αυτούς που δεν μπορούν να ελέγξουν με καμιά δύναμη όπως εμένα), τον οποίο κατάφεραν με την προπαγάνδα τους να εξισώσουν με τον χιτλερισμό. Ενώ υπήρξε το απολύτως αντίθετό του. Άλλωστε αυτός, ο σταλινισμός, είναι που εξόντωσε το φασισμό-χιτλερισμό και θα έκοβε το χέρι όλων αυτών που στο όνομα του «ελεύθερου κόσμου» λεηλατούν σήμερα τις ελπίδες των ανθρώπων. Έτσι επίσης εξηγείται η σφοδρότητα των χτυπημάτων που δέχτηκα απ’ την Αριστερά, ιδιαίτερα την κομμουνιστική. Ποια ήταν όμως αυτή η νέα κομμουνιστική αριστερά; Αυτή που διαμορφώθηκε πρώτα στη Μόσχα και μετά σε όλο τον κόσμο επί Χρουτσώφ και μετά κηρύσσοντας ανελέητο πόλεμο στους σταλινικούς και στο σταλινισμό; Και όπως αποδείχτηκε, η πολιτική του ουσιαστικού συμβιβασμού, που εγκαινιάστηκε, οδήγησε σε αλυσσιδωτές διασπάσεις ολοένα προς τα δεξιότερα, ολοένα και σε μεγαλύτερους συμβιβασμούς, έως ότου τα λεγόμενα κατ’ ευφημισμόν κομμουνιστικά κόμματα κάθε είδους, αφού χρησιμοποιήθηκαν σαν δεκανίκια για την άνοδο κυρίως στην Ευρώπη της πιο επικίνδυνης μεταμφίεσης του καπιταλισμού, των λεγόμενων σοσιαλιστών (Γαλλία, Ελλάδα, Ιταλία), τελικά εξαφανίστηκαν, σκόρπισαν στους τέσσερις ανέμους.

Τώρα εξηγείται και η σχέση η δική μου με την εξουσία του ΚΚΕ μετά το 1974. Μας ένωνε ο ηρωικός-επαναστατικός κομμουνισμός. Μας χώριζαν οι σκοπιμότητες της μεταχρουτσωφικής πολιτικής. Ενώ τέλος έχυναν δηλητήριο ανάμεσά μας όλοι αυτοί οι περαστικοί επισκέπτες που νόμιζαν πως γίνεται κομμουνιστής με μια απλή βεβαίωση ενός συνοικιακού ληξιαρχείου. Πόσοι και πόσοι, αλήθεια απ’ αυτή τη φουρνιά τη μεταχουντική, δε βρήκαν τελικά τη θέση τους στην αντίπερα όχθη, χωρίς αιδώ, αφού πρώτα χρησιμοποίησαν το βήμα του ΚΚΕ για να αναδειχτούν.

Σε άλλα σημεία όμως, θα βρει κανείς εκ διαμέτρου αντίθετες εκτιμήσεις.

Με αυτούς τους πολλούς και ανώνυμους δε θα μπορούσα ποτέ να χωρίσω. Να πω, ότι δεν ανήκω στην ίδια οικογένεια. Θα έπρεπε να βγουν από τις φυλακές να ορθοποδήσουν. Θα έπρεπε η ηγεσία του ΚΚΕ να μπει στη Βουλή, να έχει γραφεία, αυτοκίνητα, μηχανισμούς, να μπει στην Κυβέρνηση, να μας δείξει το αλαζονικό πρόσωπο του εξουσιαστή, για να μπορέσουμε να πούμε επιτέλους αυτό που σκεφτόμασταν από τον Μάρτιο του 1949 και το είχαν κλειδαμπαρωμένο μέσα μας, ότι δηλαδή από τη στιγμή που λείπει το οξυγόνο της Δημοκρατίας, στην ουσία δεν προσπαθούν να κάνουν τίποτε άλλο παρά να αναπαράγουν και μάλιστα στο όνομα της Αριστεράς και της προόδου, έναν ακόμα ολοκληρωτισμό, σαφώς χειρότερο από τους προηγούμενους, γιατί αυτός εμεταλλεύεται τα αγνότερα και ιερότερα αισθήματα και όνειρα των ανθρώπων για να οικοδομήσει την εξουσία του.

Τα πράγματα για μένα ήσαν σαφή. Δεν μπορεί να είναι ούτε να λέγεται Αριστερά η παράταξη που δε σέβεται τη Δημοκρατία, ούτε μέσα στο Κόμμα ούτε μέσα στην Κοινωνία. Όμως, όπως η Εκκλησία, που είχε χρεωθεί την Ιερά Εξέταση, τελικά μονοπώλησε τον Χριστιανισμό, το ίδιο και η καινούργια Εκκλησία –το Κόμμα- χρεωμένο με εκατομμύρια θυμάτων και με δάκρα λαών ολόκληρων, τελικά μονοπωλεί την Αριστερά. (σελίδα 47)

Που γίνονται ακόμα πιο σαφείς σε αυτό το απόσπασμα:

Ο δογματικός γραφειοκρατισμός συνδέεται με τη σταλινική περίοδο διακυβέρνησης. Είναι δημιούργημά της. Στο όνομά του πραγματοποιήθηκαν όλες οι εκτροπές από το δρόμο του Λενινισμού. Ταυτόχρονα, σαν μεθοδολογία και σαν πράξη, δημιούργησε τα πλαίσια –τους μηχανισμούς- για την επιβολή της λαθεμένης γραμμής αυτής της περιόδου. Το 20ό Συνέδριο είχε το ιστορικό θάρρος να δει αυτοκριτικά τα λάθη του παρελθόντος. Γκρέμισε τη σταλινική μυθολογία. Τα χρόνια που ακολούθησαν όμως, απόδειξαν ότι το χειρουργικό νυστέρι δεν έφτασε στο βάθος του καρκινώματος. Δεν έθιξε το μηχανισμό των μηχανισμών!

Ειδικά αυτή η παράγραφος για το διάστηα μετά τη διάσπαση του 68’, μπορεί να θυμίσει συνειρμικά τη διαβόητη ατάκα του ζίζεκ για τους νεκρούς που ξέχασαν να πεθάνουν.

Ο δογματικός γραφειοκρατισμός έκανε την εκλογή του! Δεν μπόρεσε να πάει με τους ζωντανούς που ήθελαν να οικοδομήσουν ένα ζωντανό κόμμα κατ’ εικόνα και ομοίωση του λαού και της εποχής μας. Προτίμησε μια μικρή ομάδα ξεπερασμένη από το χρόνο και την εποχή, ξεκομμένη εντελώς από την πραγματικότητα, όμως κομμένη και ραμμένη όπςω φαίνεται, πάνω στα μέτρα και τις ανάγκες ενός αναχρονιστικού καθοδηγητικού συστήματος. (σελίδα 231-2)

Θυμάστε μήπως το κείμενο με το οποίο ανακοίνωνε την ίδρυση του ποταμιού ο σταύρος θεοδωράκης; Διαβάστε και το επόμενο απόσπασμα, για να βρείτε τι σας θυμίζει...

Το κλίμα ήταν αρνητικό αλλά εγώ συνέχιζα τις συναυλίες μου οπότε το 62, μεταξύ των συναυλιών, ήταν και μια που έδωσα στο Ναύπλιο στην ίδια βαρειά ατμόσφαιρα, διότι έρχονταν αποφασισμένοι να τα δώσουν όλα, να ταυτιστούν απόλυτα με τα διαδραματιζόμενα, ιδιαίτερα με τους στίχους και τη μουσική. Την άλλη μέρα κατέβηκα στην παραλία, ήταν έρημη, είχε ένα καφενεδάκι στο μώλο, κάθησα μόνος μου και παρήγγειλα ένα μέτρο και την ώρα που περίμενα το γκαρσόνι ήρθαν δυο νεαροί κύριοι, συστήθηκαν –θυμάμαι το όνομα του ενός ήταν ο Δημήτρης Δρούζας- είπαν ότι είναι νέοι δικηγόροι από το Ναύπλιο οι οποίοι εργάζονται στην Αθήνα, παρακολούθησαν τη συναυλία μου, γνώριζαν ό,τι κάνω και μου έθεσαν το ερώτημα «έχετε συνειδητοποιήσει κ. Θεοδωράκη το ρόλο που διαδραματίζετε αυτή τη στιγμή;» Λέω, ποιο ρόλο; «Δεν καταλάβατε ότι αυτή τη στιγμή δεν είστε μόνο μουσικός, αλλά ένας πολιτικός ηγέτης; Εμείς έτσι σας βλέπουμε. Κι αυτή τη στιγμή δημιουργείται ένα κίνημα πολιτικό το οποίο μας εκφράζει, διότι δεν αναπαράγετε τα λόγια κανενός κόμματος, είστε μόνος σας, υπερασπίζεστε τη δημοκρατία, υπερασπίζεστε το έργο σας τη μουσική που μας αρέσει, την ελληνική ποίηση, το Ρίτσο, αυτά είναι τα ιδανικά τα δικά μας». Και πράγματι έτσι ήταν. «Σας ευχαριστώ πολύ, αυτό δεν το είχα σκεφτεί ακόμα, διότι καταλαβαίνετε είναι τόσα πολλά τα εμπόδια, τόσες οι μάχες που δίνω καθημερινά που δε μου έτυχε να σκεφτώ κάτι τέτοιο διότι, ομολογώ ότι μετά όσα έχω υποστεί στο παρελθόν ήρθα αποφασισμένος να κάνω στην Ελλάδα μουσική και μόνο μουσική. Τίποτε άλλο».

Αυτός ήταν ο σπινθήρας, διότι αμέσως μετά συναντηθήκαμε στην Αθήνα (...) (σελίδα 61)

Ο (δικαιολογημένος ως ένα βαθμό) εγωκεντρισμός που συναντάται σε αρκετούς καλλιτέχνες, εδώ αποκτά σαφή πολιτική διάσταση.

Έχει νομίζω σημασία να δηλώσω ότι εξακολουθώ να πιστεύω ότι το έργο και η δράση μου αποτελούν στοιχεία θετικά και ωφέλιμα στον αγώνα των προοδευτικών μας δυνάμεων. Έτσι καταλήγω στο συμπέρασμα ότι από την άποψη αυτή, θα έπρεπε το ίδιο το Κίνημα να φροντίζει ώστε τα ωφέλη αυτά όχι μόνο να συντηρούνται αλλά και να μεγαλώνουν. Εδώ πρέπει να πω με μεγάλη μου λύπη ότι ενώ ο αντίπαλος με είδε σωστά και αποφάσισε την «εξόντωσή» μου, οι δικοί μας υπέυθυνοι δεν είχαν τον καιρό να ασχοληθούν με σοβαρότητα με το πρόβλημα αυτό. Και όχι μόνο αυτό αλλά φτάσαμε στο σημείο, να υπάρχει ακόμα και ευθυγράμμιση της επίθεσης! (Βλέπε σχετικό λιβελλογράφημα της Επιθεώρησης Τέχνης). Έτσι το κίνημα της κουλτούρας στο βαθμό που το εκπροσωπώ περνά στις μέρες μας στιγμές κρίσιμες, για να μην πω απελπιστικές. Αυτά ως προς την τέχνης και την κουλτούρα. Όσον αφορά τον πολιτικό στίβο, εδώ η φθορά και η δολιοφθορά υπήρξε ακόμα πιο έντονη και πιο αποτελεσματική. Είναι φανερό πια ότι καμιά οργανωμένη πολιτική δύναμη δε με θέλει για ηγέτη της ελληνικής νεολαίας –δηλαδή αυτό που με είχε κάνει η ζωή, οι αγώνες, οι ιδέες και οι θέσεις μου μέσα στη ΔΝΛ. Το ολοκληρωμένο σχήμα (του δημιουργού, του οραματιστή και του αγωνιστή) που αποτελούν (μπροστά στα μάτια της ελληνικές νεολαίας) ένα συγκεκριμένο παράδειγμα και όχι μια συνηθισμένη υπόσχεση, και που σε τελευταία ανάλυση ήταν μια δύναμη που ανήκε στο κίνημα (μιας και την έπλασα από το Κίνημα για το Κίνημα!) βάλθηκαν όλοι ανεξαιρέτως να την καταστρέψουν! Όμως αυτή η ειδική θέση μου μέσα στο κίνημα μου δίνει και ορισμένες ειδικές ευθύνες. Ποτέ δε μου έλειψε το ηθικό θάρρος. Γι’ αυτό σας δηλώνω επίσημα ότι δε θα παραιτηθώ ποτέ από την προσπάθειά μου. (σελίδα 124)

Κλείνουμε την ανάρτηση με δύο εξίσου χαρακτηριστικά αποσπάσματα από τη μεταπολιτευτική περίοδο και το διάστημα που ο μίκης συμπορεύτηκε με το κουκουέ.

Οι χειρισμοί της ηγετικής ομάδας του ΚΚΕ στο θέμα της υποψηφιότητας Σαρτζετάκη (και όχι μόνο) και η κάμψη της εκλογικής ισχύος στις εκλογές του Ιουνίου επηρέασαν το Θεοδωράκη να δημοσιοποιήσει γραπτά τις ανησυχίες του στο Χ. Φλωράκη:

Θα σου πω ότι δεν το φροντίζει καλά το Κόμμα όταν υπάρχει ένας αγωνιστής σαν και μένα που είχε να σας δώσει και θέλει να σας δώσει 100 και σεις παίρνετε μόνο 10 και με το ζόρι. Όπως σου είπα είμαι ένα τάνκερ και σεις με κλείσατε στη λίμνω των Ιωαννίνων να κάνω μανούβρες γύρω από τον εαυτό μου. Από τα 1978 έως σήμερα πέρασαν 7 ολόκληρα χρόνια. Είχατε όλο το καιρό να με γνωρίσετε από κοντά. Να με ψάξετε. Να με δοκιμάσετε. Και να με αξιοποιήσετε. Για το καλό του κόμματος και του λαού μας. Γιατί δεν το κάνατε; (σελίδα 343)

Κι ένα μικρό υστερόγραφο, όπου ο μίκης γράφει πως του είχαν υποσχεθεί ότι θα είναι σαν ισότιμο μέλος του πγ της κετουκε!

Βγήκα ξανά βουλευτής στη Β’ Πειραιά, ενώ η υπόσχεση ότι θα ήμουν ισότιμο μέλος του ΠΓ δεν τηρήθηκε, είχα μόνο επαφή προσωπική με τον Φλωράκη. (σελίδα 324)

Σημειώνω εμφατικά πως τα παραπάνω έχουν ως βασικό σκοπό να καταδείξουν τις αντιφάσεις που διαπερνούν τον πολιτικό θεοδωράκη, και που πρέπει να λαμβάνονται σοβαρά υπόψη πριν από οποιαδήποτε προσέγγιση-εκτίμηση των θέσεων που παίρνει κατά καιρούς.

(Συνεχίζεται...)

Η διαδρομή

Αφήνοντας πίσω τα παλαιοπωλεία στο θησείο και τους καταχωνιασμένους θησαυρούς τους, τους κράχτες στου ψυρρή (δουλειά κι αυτή όμως) και την παραδοσιακή αυλή της «Αυλής», βγαλμένη από ασπρόμαυρη ελληνική ταινία, μπορείς να βγεις στην αρχή της σωκράτους και την μπόχα από τα παρασκήνια της βαρβάκειου, που δε φεύγει ούτε καν τις κυριακές, αλλά είναι λιγότερο επώδυνη από την ανθρώπινη βόχα (όπως την αναφέρει ο βάρναλης στα ενθυμήματά του από τον άι-στράτη) που ενδέχεται να βρεις στη συνέχεια.

Το πρώτο στενό στα αριστερά, πριν το υπόγειο μαγειρείο, όπου περιμένεις να βρεις το ζήκο και τους συμπρωταγωνιστές του, είναι η οδός θεάτρου, που βγάζει στη μενάνδρου, γιατί του ψυρρή είναι γεμάτο αρχαίους ποιητές. Κι εκεί μπορείς να δεις μια παλιά, ηρωική πινακίδα από τα γραφεία της τοπικής κοβ, που μοιάζουν εγκατελειμμένα, όπως και η γύρω περιοχή εξάλλου. Στα επόμενα μέτρα της σωκράτους στήνεται ένα πανηγύρι φυλών και πολιτισμών, και βασικά μαγαζιών, γιατί έτσι μετράει τον πολιτισμό ο σύγχρονος αστικός κόσμος, με το εμπόριο, θεωρώντας συνήθως πιο πολιτισμένους και φιλήσυχους τους μετανάστες μαγαζάτορες –με εξαίρεση τους ντόπιους φασίστες βάρβαρους, που δε συνηθίζουν να κάνουν διακρίσεις στο ρατσισμό τους, εκτός και αν συμμαχούν με τους μετανάστες δεύτερης γενιάς ενάντια στις καινούριες φουρνιές των κολασμένων της γης.

Στην επόμενη γωνιά, πρέπει να υπάρχει ένα στούντιο ηχογράφησης. Κι αν είσαι τυχερός, μπορείς να πετύχεις ένα ροκάκι ή κάποιο φανκ κομμάτι να ντύνει μουσικά την κίνηση του δρόμου, σα βιντεοκλίπ που παρωδεί τη μελωδία της ευτυχίας: always look on the bright side of death, όπως έλεγαν κι οι μόντι πάιθονς, που μπορεί να τους ερωτευτείς ή να τους μισήσεις κεραυνοβόλα, αλλά δύσκολα θα σε αφήσουν απλώς αδιάφορο.

Κι ύστερα φτάνεις στη διασταύρωση με πειραιώς και την πολυκλινική, που πέρασε από σαράντα κύματα, για να επαναλειτουργήσει κουτσουρεμένη, και έτυχε (;) να την κλείσει ο άδωνις, τότε ακριβώς που πήραν οι δικοί μας για πρώτη (κι ιστορική) φορά την πλειοψηφία στο σωματείο, κρίνοντας προφανώς πως το καθημερινό πανδαιμόνιο στον (επίσης κόκκινο) ευαγγελισμό δεν είναι αρκετό και χρειάζεται ενισχύσεις.

Δεξιά σου έχεις την ομόνοια και τους πάγκους με τις εφημερίδες, που έχουν τις κυριακάτικες από το απόγευμα του σαββάτου. Και είναι αγαπημένη συνήθεια να στήνεσαι για να δεις τα πρωτοσέλιδα ή στα κλεφτά κάτι από τις μέσα σελίδες, αρκεί να μη θυμηθείς τον (όχι και πάρα πολύ) μακρινό καιρό που τις αγόραζες με το κιλό –κι ας μην τις διάβαζες όλες- και μελαγχολήσεις.

Ευθεία στη σωκράτους βλέπεις ένα μαγαζί οπτικών με τιμές τΣΟΚου, σε ένα από τα πιο τσοκαριστικά λογοπαίγνια όλων των εποχών –που πρέπει να είσαι τσόκος αναγραμματισμένος, για να μην το πιάσεις.

Περνάς κάποιες στοές με ενδιαφέροντες μεζέδες και πελατεία, όπου βρίσκει καταφύγιο ο 20ός αιώνας κι η παράδοσή του. Κλίνεις ευλαβικά το γόνυ προς τα γραφεία της δημαρ στο βάθος και την κουλτούρα να φύγουμε. Και μπαίνεις στο σκληροπυρηνικό κομμάτι της σωκράτους, πριν και μετά τη διασταύρωση με την οδό ξούθου, που σου κάνει για όνομα κάποιας άγριας φυλής.

Ένα κομμάτι που το δέρνουν οι αντιθέσεις και την πιο χτυπητή εξ αυτών τη συναντάς στη βερανζέρου. Από τη μία τρία κόκκινα γράμματα και το καινούριο δέντρο, που φύτρωσε και ρίζωσε στην αθήνα μες στο κέντρο (κι αν δεν έχεις διαβάσει νίκο μπίστη να φτύνει χολή στο βιβλίο του για τη μετριότητα αυτού του τραγουδιού, δεν έχεις δει τίποτα σε αυτή τη ζωή). Και από την άλλη το άλφα ταυ (που δεν είναι τα αρχικά αστικής τάξης, αλλά την εκπροσωπούν κατά μία έννοια, ως οργανικό κομμάτι του κράτους της) ομονοίας και το χαφιεδότσουρμο, που στήνει μπλόκα και σπάει πλάκα με όσους μετανάστες δεν έχουν χαρτιά και με το φόβο μες στα μάτια τους. Αλλά δεν έχει κανένα πρόβλημα με τις κυρίες που φοράνε μίνι στο πεζοδρόμιο και τα πλεούμενα βαποράκια που είναι καμιά δεκαριά χιλιόμετρα μακριά από τη θάλασσα. Ίσα-ίσα που οργανώνει τις δουλειές τους, για να είναι πιο αποτελεσματικές, και τους έχει στο διπλανό τετράγωνο –ούτε καν δυο δρόμους πιο εκεί, για ξεκάρφωμα- για να τους επιτηρεί καλύτερα. Το πραγματικό πρόβλημα όμως, όπως ξέρεις, είναι ότι οι γειτονιές μας μένουν αφρούρητες, χωρίς άλφα ταυ (που δεν είναι η αστική τάξη, αλλά είναι κιόλας κατά μία έννοια) και τον μπάτσο της γειτονιάς. Κι ότι δεν προχωράμε στις απαραίτητες μεταρρυθμίσεις. Και βρες μου εσύ, σφε αναγνώστη, μία αστική κυβέρνηση, της αριστεράς ή ό,τι άλλο, που να είναι σε θέση να προχωρήσει μία αστικοδημοκρατική μεταρρύθμιση: να τα βάλει πχ με τη μαφία και το αστυνομικό παρακράτος. Κι αν τη βρεις, ξανασυζητάμε σε νέα βάση.

Περνάς το παλιό εφετείο, όπου είχαν κάνει μία από τις πρώτες τους εμφανίσεις τα χρυσαυγίτικα τάγματα εφόδου –όλως τυχαίως δίπλα από το άλφα ταυ και αυτοί- ενάντια στους στοιβαγμένους φτωχοδιαβόλους μετανάστες. Έξω οι ξένοι, τους ακούς να λένε και γυρνάς το βλέμμα στους οδοδείκτες: βερανζέρου, σατωβριάνδου, παραδίπλα γλάδστωνος, κι άλλα τέτοια που κάνου το λαϊκό στρώμα να ξεκαρδίζεται από τον πολύ αρχοντοχωριατισμό.

Περνάς αμίλητος, χωρίς να μπορείς να αντιδράσεις, δίπλα από τις επιχειρήσεις-σκούπα και σκέφτεσαι πότε θα πάρουμε εμείς τη σκούπα, σαν το βλαδίμηρο, για να καθαρίσουμε τον αστικό σταύλο του αυγεία με το χαφιεδότσουρμο και όλα τα παλιοπράγματα που συνοδεύουν τις ταξικές κοινωνίες από τη στιγμή που συγκροτήθηκαν.

Πιο κάτω αρχίζουν τα φαλάφελ της λιοσίου και της αχαρνών, με τους πιο «πολιτισμένους, φιλήσυχους» μετανάστες, που οι «πιο» πολιτισμένοι, φιλήσυχοι λευκοί αποφεύγουν καχύποπτα, γιατί τους φαίνονται πολύ βρώμικα ή πολύ πικάντικα για τα γούστα τους. Και η σωκράτους γίνεται αριστοτέλους. Γιατί αυτή η περιοχή είναι γεμάτη φιλοσόφους κι ας μην το δείχνει με πολλούς τρόπους. Αλλά δε βαριέσαι, ούτε κι η χώρα το δείχνει, γιατί να γίνει εδώ η διαφορά;

Αν το ποδόσφαιρο ήταν τέχνη

Αναδημοσίευση από το Ατέχνως

Δηλαδή το ποδόσφαιρο είναι τέχνη; Όχι ακριβώς. Αν και θα βρεις πολλούς να επιχειρηματολογήσουν περί του αντιθέτου. Αλλά αν είναι έτσι, πού θα κατατάσσαμε το ελληνικό ποδόσφαιρο και το πρωτάθλημά του; Παίρνουμε τη σκυτάλη από αυτό το κείμενο του 2310net, για να απαντήσουμε το ερώτημα.

ΑΝ η μπάλα ήταν τέχνη, ο Καλιτζάκις (με ι, λόγω καλλιτεχνικής φύσης) θα ήταν καλλιτέχνης-νίντζα και ο ομογενής Τζάκις του Απόλλων Πατρών ένας απλός τεχνίτης της μπάλας, αλλά σε άλλο άθλημα (όπως και ήταν δηλαδή).

ΑΝ το ελληνικό πρωτάθλημα ήταν σκηνοθέτης, θα ήθελε να τον θυμούνται σαν Αγγελόπουλο, με αργόσυρτες φάσεις και λιγοστή δράση, αλλά στην πραγματικότητα θα ήταν ο Παπακαλιάτης, που κάνει φτηνές αντιγραφές καλών ιδεών από το εξωτερικό. ΑΝ ήταν ταινία, θα ήταν το «Αν». Ή κάποια άλλη «b movie», πχ από το Μπόλιγουντ –ΑΝ και δε φταίει σε τίποτα το ινδικό πρωτάθλημα, που έπαιξε κι εκεί ο Κατσουράνης. Αν ήταν σενάριο, θα ήταν μονότονο κι απολύτως προβλέψιμο, με το ίδιο φινάλε κάθε χρόνο. Και αν ήταν σκηνογραφία, θα ήταν όλα άψογα ΣΤΗΜΕΝΑ, μέχρι τελικής λεπτομέρειας, τελικού σκορ κι αριθμού κόρνερ. Ενώ αν ήταν τηλεοπτική παραγωγή, θα ήταν Trash-TV, σε επανάληψη, με σκηνές ακατάλληλες για φιλάθλους και με το απαγορευτικό σηματάκι.
Όσο νυχτώνει, το θέαμα μεγαλώνει.

ΑΝ το ελληνικό πρωτάθλημα ήταν μουσική, θα ήταν Παντελίδης ή κάτι άλλο αντίστοιχα υψηλής αισθητικής, από αυτά που ακούν οι περισσότερες ποδοσφαιριστές. Αν ήταν στίχος-σύνθημα, θα ήταν κάτι σαν: εεε-ωωω, άσο το ημίχρονο και δύο τελικό. Κι αν ήταν κουπλέ, θα ήταν η παρακάτω στροφή απ’ το «Ελλάς» του Παπακωνσταντίνου.

Το πρωτάθλημα αρχίζει
η εξέδρα πλημμυρίζει
γίνεται χαμός σε κάθε γκολ
Μα το ντέρμπι είναι στημένο
κι από πριν ξεπουλημένο
κι εσύ πνίγεσαι με δίχρωμα κασκόλ

Με τη διαφορά πως τώρα πια σχεδόν καμία εξέδρα δεν πλημμυρίζει και το ελληνικό πρωτάθλημα ανήκει σε αυτή τη σπάνια κατηγορία των διοργανώσεων, που δε μελαγχολείς όταν τελειώνουν, αλλά επειδή ξεκινάνε.

Αν το ελληνικό πρωτάθλημα ήταν ποιητική συλλογή, θα ‘χε τίτλο «τον ήπιαμε», εμπνευσμένο από την ποιητική φυσιογνωμία και τις πρόσφατες δηλώσεις του Πανόπουλου. Και πρώτο ποίημα οι δηλώσεις του παράγοντα του Εδεσσαϊκού, με μετάφραση στα αγγλικά από τον Ογκουνσότο και καλλιτεχνικό ψευδώνυμο «Αμπέ Λαλέ». Αν ήταν πίνακας ζωγραφικής, θα ήταν η Γκερνίκα, κρανίου τόπος και ραντεβού θανάτου, ενίοτε, για ιδιωτικούς στρατούς ή ανυποψίαστους φιλάθλους. Αν ήταν άγαλμα, θα ήταν κάποιο ακρωτηριασμένο, όχι απλά σαν την Αφροδίτη της Μήλου, αλλά σαν το βασικό ήρωα στο «ο Τζόνι πήρε το όπλο του», που έχει σώα κι αβλαβή μόνο τα ζωτικά του όργανα και πέραν τούτων ουδέν.

Αν ήταν φιγούρα κόμικ θα ήταν οι Ντάλτον, γιατί απευθύνεται σε κοινό με νοημοσύνη Ραντανπλάν και γιατί του πάνε τα ριγέ της φυλακής. Αν ήταν θέατρο, θα ήταν του παραλόγου ή κάτι σαν το «Ρωμαίος κι Ιουλιέτα», αλλά στη σύγχρονη εκδοχή των Απαράδεκτων από τις «σχολή Ζούλοβιτς». Κι αν ήταν τεχνοτροπία, θα ήταν κακέκτυπο της μπρεχτικής αποστασιοποίησης, όπου καταργούνται τα όρια μεταξύ σκηνής και κερκίδας, ηθοποιού και θεατή, προπονητή και προέδρου, κι ο Σαββίδης κατεβαίνει στον πάγκο για να δώσει συμβουλές στον Γου Χου. Αλλά έχει αγοράσει τη μισή Θεσσαλονίκη σχεδόν κι αυτό του εξασφαλίζει πολύ καλύτερη υστεροφημία από το Βουλινό και τα δικά του «ντου» στο γήπεδο.

ΑΝ ήταν κι αν δεν ήταν του δήμαρχου παιδί, τα ριάλια, ριάλια, ριάλια (αυτά είναι εξάλλου τα μόνα που ενδιαφέρουν τους… «επενδυτές»). Αν ήσουνα ο Ρότσα και ήμουν ο Πουμπλής… Αν κάποτε θα γίνουν όλα αυτά τα ΑΝ, αμάν-αμάν (και ου-λελέ απ’ την κερκίδα).

Μόνο μία σταθερά, δε θα αλλάξει μέσα σε όλα. Αν το ελληνικό πρωτάθλημα ήταν τέχνη, εμείς θα παραμέναμε συνειδητά κι από άποψη το «Ατέχνως».

Αντιμνημόνιο

Κάτι νεκρό μέσα στα στήθη μας

ήταν η ελπίδα, που είχε μέσα μας πεθάνει

(από στίχο του λάκη με τα ψηλά ρεβέρ)

Μα η ελπίδα έρχεται.

Χωρίς πολλά λόγια κι αναλύσεις, γιατί είναι συγκεκριμένα τα πράγματα.

Η μεγαλύτερη ζημιά που έκανε η κυβέρνηση της αλλαγής είναι πως ήρθε στην εξουσία με λεηλατημένα συνθήματα της αριστεράς (δηλ του κκε γιατί οι άλλοι πάντα ευρωλάγνοι ήταν) ενάντια στην εοκ και το νατο. Και όχι μόνο δεν τήρησε έστω την υπόσχεση για δημοψήφισμα (κοίτα να δεις πώς τα  φέρνει η ζωή) αλλά εκμαύλισε πολλές ριζοσπαστικές συνειδήσεις της βάσης, μετατρέποντας τους ψηφοφόρους της σε οπαδούς του ευρωμονόδρομου.

Η μεγαλύτερη ζημιά που κάνει η κυβέρνησης της πρώτη φορά αριστεράς, είναι πως αναδείχτηκε ως η (δήθεν) κατεξοχήν πολιτική έκφραση του αντιμνημονιακού μετώπου και τώρα ετοιμάζεται να υπογράψει συμφωνία για αριστερό μνημόνιο. Ενώ η δημοσκοπική κοινή γνώμη φέρεται να πιέζει για το κλείσιμο της συμφωνίας και να είναι έτοιμη να πανηγυρίσει ανακουφισμένη. Ζήτω το μνημόνιο της αντιμνημονιακής κυβέρνησης.

Παρεμπιπτόντως, η χώρα θεωρητικά έχει ξαναζήσει μια εθνικά περήφανη διαπραγμάτευση με τους εταίρους στα χρόνια της αλλαγής και μάλιστα με «σπουδαία αποτελέσματα»: τους αστερίσκους στις κοινοτικές ανακοινώσεις, τα μεσογειακά προγράμματα, κτλ. Αλλά έστω πως ζούμε στην χώρα των λωτοφάγων, και δεν υπάρχει καμία αντίστοιχη ιστορική πείρα για να ξέρουμε προς τα πού θα πάει το πράγμα. Έστω ότι δεν προβαίνουμε σε αξιολογικές κρίσεις, ότι είμαστε καλοπροαίρετοι και σίγουροι για τις καλές προθέσεις της συγκυβέρνησης (γιατί ο σύριζα είναι τα πάντα όλα, αλλαγή μαζί με λίγο 89’) που διαπραγματεύεται όντως σκληρά (για τους δικούς της λόγους).

Ο κυρίαρχος ελληνικός λαός ψηφίζει εδώ και μια πενταετία αντιμνημονιακά, ή μάλλον για την επαναδιαπραγμάτευση του μνημονίου και των όρων του. Και θεωρητικά έχει βρει μια κυβέρνηση να κάνει αυτό ακριβώς και να προσπαθεί για το καλύτερο δυνατό σε αυτήν την κατεύθυνση. Δεν οφείλει λοιπόν να βγάλει επιτέλους και κάποια συμπεράσματα; Πού οδηγεί η διαπραγμάτευση και ο έντιμος συμβιβασμός σε αυτά τα πλαίσια; Μήπως το βασικό είναι η αλλαγή αυτού του ασφυκτικού πλαισίου; Μήπως το κύριο ζητούμενο είναι η ουσιαστική ρήξη και μια ριζική επαναστατική αλλαγή;

Ε, εντάξει λέμε και κάνα σχήμα λόγου, για να περνάει η ώρα..

Εννιά δεκαετίες

Μια βραδιά για το χαρίλαο

Λοιπόν, το μόνο πράγμα που με ξένισε λιγάκι κάπως την παρασκευή στο χαλάνδρι, ήταν το σύνθημα «ένας αιώνας…» (αγώνες και θυσία). Γιατί ο χαρίλαος έζησε εννιά δεκαετίες (και κάτι ψιλά), και όλες αφιερωμένες στο κόμμα και τους αγώνες του, που του ‘ριχνε ηλικιακά μια τετραετία, αλλά γενικά συμβάδιζαν, και τώρα που έχασε αυτή την τελευταία δεκαετία και έμεινε στις εννιά, μου φάνηκε λίγο παράξενο.

Στο μετρό της αγίας παρασκευής υπήρχε η συνήθης άτυπη προσυγκέντρωση, που βρήκε ψηλαφητά το δρόμο, ακολουθώντας από ένα σημείο, τη μουσική στην ατμόσφαιρα, που έδινε κάτι μαγικό στην όλη αναζήτηση. Και εκεί να δεις νεολαία, σπορά με το κιλό, που άφησαν πίσω τους οι ζευγάδες της γενιάς του φλωράκη -τα περισσότερα παιδιά δεν πρέπει να είχαν οργανωθεί καν, τότε που πέθανε ο χαρίλαος. Θα μου πεις πως απ’ο τη σπορά δεν καρπίζουν όλες οι απόπειρες των πλαστουργών της νιας ζωής. Άσε που καμιά φορά από ρόδο βγαίνει αγκάθι. Η καλλιέργεια όμως είναι ούτως ή άλλως σύνθετη διαδικασία κι αυτό απλώς αυξάνει την ευθύνη των εκάστοτε ζευγάδων, που δεν τελειώνει με τη σπορά.

Αυτή είναι όμως η αληθινή νέα σπορά, σε αντίθεση με τη φερώνυμη ιντερνετική και το διαδικτυακό της αδελφάκι, στα οποία αναφέρθηκε ο γγ στην ομιλία του. Κι αναρωτιέμαι μήπως έτσι τους δίνει πιο πολλή αξία απ’ όση πραγματικά έχουν. Αν και έγραψε καλά η ατάκα για την επιλεκτική τσιτατολογία του οπορτουνισμού, που πρώτα βγάζει το κεφάλι του κι ύστερα ολόκληρο το σώμα του. Οπότε τον φαντάζεσαι συνειρμικά σαν κάποια μορφή κενταύρου: απ’ τη μέση και πάνω να ομνύει στο μαρξισμό και τα ‘κονίσματα κι από κάτω δεκανίκι της αστικής ιδεολογίας και της επιρροής της στο κίνημα.

Ενδιαφέρον είχε και το κομμάτι για το ψεύτικο δίπολο «ακινησία ή ρήξη με το παρελθόν», για την ανάπτυξη της θεωρίας ως βασικής προϋπόθεσης για την επιβεβαίωση του πρωτοπόρου ρόλου ενός κκ και για τα καλά αντανακλαστικά του, που δεν αρκούν ως πανοπλία, αν δε σκύψουμε πάνω στην πείρα του παρελθόντος και τη ρίζα των προβλημάτων που εμφανίστηκαν και που θα αναλυθεί πιθανότατα πιο διεξοδικά σε προσεχείς επεξεργασίες του κόμματος –πχ στον τρίτο τόμο του δοκιμίου ιστορίας.

Σημειώνω από την πλευρά μου προς επίρρωση των παραπάνω πως με βάση ένα αήττητο σκεπτικό, το κουκουέ για να τιμήσει –και να μην προδώσει ποτέ- τον χαρίλαο, θα έπρεπε μέχρι σήμερα να έχει ως πολιτική του γραμμή τη συγκρότηση ενός (νέου) συνασπισμού της αριστεράς και την κυβερνητική του προοπτική –δηλ αυτό που επιδιώκουν κατ’ ουσίαν κρυφές και φανέρες συνιστώσες του σύριζα, όπως τις χαρακτήρισε με το βαμβάκι ο γγ.

(Ανοίγει παρένθεση. Το σπίτι του φλωράκη βρισκόταν στην οδό πυθίας, πριν αυτή πάρει το όνομά του. Φαντάσου λοιπόν συνειρμικά το αντίστοιχο μαντείο της εποχής να μιλάει με χρησμούς για τα λαϊκά μέτωπα και να λέει: με αυτή την τακτική, θα καταστρέψεις μια αυτοκρατορία. Και εμείς μετά να συζητάμε μέχρι σήμερα, ποια ήταν τελικά η πλευρά που ωφελήθηκε σε βάθος χρόνου και ποιοι παράγοντες καθόρισαν το αποτέλεσμα. Κλείνει η παρένθεση).

Από τον χαιρετισμό του χιώνη συγκράτησα την προτροπή του φλωράκη προς τους νεότερους σφους να μην απογοητεύονται «από τα άγονα χρόνια» και τη μονότονη, καθημερινή δουλειά μυρμηγκιού, αλλά να διατηρήσουν τον επαναστατικό τους ενθουσιασμό σε αυτές τις δύσκολες συνθήκες και να το μεταφέρουν στο χώρο δράσης και το περιβάλλον τους, να γίνει ο καθένας οργανωτής μαζών, που ‘ναι και το βασικό ζητούμενο εξάλλου. Και ο χαρίλαος είναι σπουδαίο παράδειγμα προς μίμηση, γιατί ήταν μαζικός και βαθιά λαϊκός άνθρωπος (το πρώτο εξαιτίας του δεύτερου). Μια ιδιότητα που δεν τη βρίσκει κανείς στα βιβλία, ούτε μακριά από αυτά, στο στείρο πρακτικισμό, αλλά στην ουσιαστική επαφή με το λαό, τις αγωνίες και τους αγώνες του.

Πριν από τους χαιρετισμούς, η μπέτυ βαλάση συγκινήθηκε –και συγκίνησε πολλούς ακόμα- διαβάζοντας τη «διαθήκη» του χαρίλαου, σε εισαγωγικά, γιατί όπως εξηγεί κι ο ίδιος τα είχε δώσει όλα στο κόμμα και δεν είχε τίποτα δικό του. Ενώ εξίσου συγκινητική στο φινάλε ήταν κι η γιώτα βέη που είπε χωρίς συνοδεία οργάνων κάποια από τα αγαπημένα τραγούδια του χαρίλαου –αγγίζοντας τις χορδές ως κι ενός σκυλιού της γειτονιάς, που αλυχτούσε πένθιμα, στο κλίμα της ημέρας. Στο τέλος παραβήκαμε τις βασικές μας αρχές και δεν περάσαμε από τον μπουφέ για ένα μεζέ και κυρίως από το χώρο του επιμορφωτικού κέντρου, για να δούμε την έκθεση.

Φεύγοντας από το χαλάνδρι, μου έμεινε η συγκινημένη έκφραση των διπλανών μου και πολλών στελεχών. Ανάμεσά τους κι η κανέλη, για την οποία ο φλωράκης είχε καταλάβει πολύ καλά πόσα θα άκουγε για την ταξική της αποστασία και την προειδοποίησε πως θα χρειαζόταν γερό στομάχι για να στηρίξει αυτήν την επιλογή της. Κι αναρωτιέμαι πόσοι από όλους τους κανελλολόγους, που την έχουν ως αγαπημένο θέμα συζήτησης και βασικό αντεπιχείρημα απέναντι στο κκε, έχουν καταλάβει αυτή την απλή αλήθεια.

Η πολιτιστική μας κληρονομιά

Σημειώσεις για το θέμα της Έκθεσης στις φετινές Πανελλαδικές εξετάσεις

Της πατρίδας μου η σημαία έχει χρώμα γαλανό
Μα του χρήματος το χρώμα είν’ θαρρώ το πιο γλυκό

Ο πολιτισμός δε μας αφήνει κάποιου είδους διαθήκη για να κληροδοτήσει κάτι, ούτε μεταβιβάζεται από γενιά σε γενιά με όρους κληρονομικού δικαίου ή με τα γονίδια ενός, υποτίθεται, καθαρού DNA –που υπάρχει μόνο σε βρώμικα μυαλά. Αν αγνοείς πχ τον Ξένιο Δία (της αρχαιότητας, όχι του Δένδια) και παθαίνεις «πολιτισμικό σοκ» με τους μετανάστες φτωχοδιάβολους που συναντάς στο δρόμο, γίνεσαι ο χειρότερος (πας μη Έλλην) βάρβαρος. Και δε μετέχεις ουσιαστικά της αρχαίας ελληνικής παιδείας, ούτε κι οποιουδήποτε άλλου πολιτισμού. Μπορείς όμως να έχεις πολλές μετοχές και να γίνεις μεγαλομέτοχος σε κάποια επιχείρηση-μονοπώλιο, που να παράγει μαζικό «πολιτισμό», καθορίζοντας τις νέες πολιτιστικές τάσεις και το κοινό που θα τις καταναλώσει.

Στην Ελλάδα λοιπόν έχουμε χωρίσει πολιτισμένα με την πολιτιστική μας κληρονομιά κι εκθέτουμε τα απομεινάρια της στους αρχαιολογικούς μας χώρους, για να βγάλουμε τα προς το ζην (αν και δεν έχουν το σουξέ και την εμπορικότητα άλλων ιερών λειψάνων). Αφήσαμε τον πολιτισμό να πεθάνει, για να πάρουμε την κληρονομιά του –όπως πχ στη διαφήμιση του Τζόκερ ή τις ταινίες του Δαλιανίδη, που πανηγυρίζουν «πέθανε ο θείος». Αλλά ερχόταν πακέτο μαζί με μπόλικες υποχρεώσεις, που μας έπεφταν κομμάτι βαριές. Και αφού μας παρακρατήθηκε ένα μέρος από τη φορολογία (τα ελγίνεια μάρμαρα, μία καρυάτιδα κι άλλα λάφυρα λεηλασίας), κρατήσαμε από τα υπόλοιπα μόνο τα μάρμαρα και τους γραμματικούς τύπους των αρχαίων κειμένων στην καθαρεύουσα –αλλά χωρίς το πνεύμα τους και την ουσία τους· και τη δουλοκτητική δημοκρατία των Αθηναίων, με κάποιους απαραίτητους (σημιτικούς) εκσυγχρονισμούς. Μια αέναη, διαλεκτική διαπάλη των ζωντανών με την κληρονομιά των νεκρών, που είναι πιο ζωντανή κι από εμάς τους ζωντανούς και τη ζωή εν τάφω –σαν αυτόν της Αμφίπολης.

Όσο για την παιδεία, μαθαίνουμε στο σχολείο ανιστόρητα σχήματα για τον τρισχιλιετή ελληνορθόδοξο πολιτισμό (τόσο αρμονική σύνδεση, όπως αν πεις σοσιαλφιλελεύθερος) και διδασκόμαστε ότι του έλληνα ο τράχηλος ζυγό δεν υπομένει, αλλά διαπραγματεύεται πόσο σφιχτά θα είναι και αν μπορεί να τον ξελασκάρει λιγάκι, χωρίς να κουνήσει το χέρι του, παρά μόνο στην κάλπη. Διαπαιδαγωγούμε γνήσιους ελληνάρες, άχρηστους πολίτες, που ιδιωτεύουν κι αμπελοφιλοσοφούν άνευ μαλακίας (αλλά το χάνουν στη μετάφραση και κρατάνε μόνο την κατακλείδα της φράσης). Εδώ δε μαθαίνουμε καλά-καλά νεότερη ιστορία του τόπου μας, όπου όποια πέτρα κι αν σηκώσεις, θα βρεις κάτω τα χνάρια του λαϊκού κινήματος και των αγώνων του· πόσο μάλλον των πιο παλιών χρόνων.

Σταματάω εδώ, για να μην υπερβώ το όριο των λέξεων και κατέβει ο βαθμός και κλείνω περίπου όπως άρχισα. Γιατί πολιτισμός σημαίνει φως, κι ας είναι πάντα συννεφιασμένα και μουντά τα πλάνα στις ταινίες του Αγγελόπουλου, για να δείξει τη βασική αντίφαση σε μια χώρα, λουσμένη στο φως και την παράδοση, που βυθίζεται στο σκοτάδι όσο πάει και πιο πολύ.

Πολιτισμός σημαίνει φως, μα ο αστικός σκοταδισμός,
μας φέρνει το μεσαίωνα, ας μου ‘λεγες να αραίωνα

Αναδημοσίευση από Ατέχνως

Τα παιδιά του Χαρίλαου

Οι ζευγάδες φεύγουν μωρέ, η σπορά μένει

Ποια είναι όμως αυτή η σπορά που άφησε πίσω του ο Χαρίλαος; Μην είναι η «διαδικτυακή αντιπολίτευση» που μιλάει εξ ονόματός του και το καπηλεύεται; Μην είναι κάποια παλιά μέλη της ΚΕ και του ΠΓ του ΚΚΕ, που αναδείχτηκαν τα χρόνια που ο Φλωράκης ήταν γενικός γραμματέας, και άνοιξαν πολύ σύντομα φτερά για άλλες (κυβερνητικές και όχι ακυβέρνητες) πολιτείες; Μήπως το εγχείρημα του ενιαίου Συνασπισμού δικαιώνεται τώρα με την «αριστερή κυβέρνηση» του Σύριζα και την υπουργοποίηση αυτών των στελεχών, που τα αποκαλούσαν τιμητικά «παιδιά του Χαρίλαου» στον αστικό τύπο; Και γιατί δηλ να μη θεωρείται τέτοιο ο Ανδρουλάκης, που έγραψε κι ολόκληρο βιβλίο μάλιστα (αυτοαναφορικό και γλυκανάλατο) για να μας θυμίσει τη στενή σχέση που είχε κάποτε με το Φλωράκη; Μήπως τελικά ο αριβισμός του Μίμη, που συνάντησε μια ώρα αρχύτερα την κυβερνώσα κεντροαριστερά (αφού πρώτα απέτυχε να πάρει τη θέση της) ήταν κι αυτός μια πρώιμη δικαίωση του ενιαίου Συνασπισμού; Αυτός δεν ήταν εξάλλου που φώναζε Λούθηρο (κι ας μην το ήξερε) το Φλωράκη σε μία κομματική διαδικασία; Γιατί δηλαδή το ρεφορμιστικό πνεύμα της μεταρρύθμισης να μη βρίσκει δικαίωση στις δικές του επιλογές, αλλά μόνο σε αυτές του Παναγιώτη Λαφαζάνη;

Στην περίπτωση του Φλωράκη ισχύει βέβαια ό,τι και για κάθε μεγάλο επαναστάτη, που οι πολιτικοί του αντίπαλοι το λοιδορούν και το στηλιτεύουν, όσο βρίσκεται εν ζωή, για να τον περιβάλλουν μετά θάνατο με φωτοστέφανο και με κάλπικους επαίνους, που αφαιρούν κάθε επαναστατικό χυμό από τη ζωή και το έργο του. Τα βρώμικα δημοσιεύματα για τα αμύθητα πλούτη του συμμορίτη Γιώτη (έχω και κότερο, πάμε μια βόλτα;), για το δογματικό γέροντα που έμεινε κολλημένος με τα ‘κονίσματα κι έβαλε να του πάρουν βιβλίο με παροιμίες, για να ‘χει να πετάει σοφά αποφθέγματα, μεταμφιέστηκαν ξαφνικά σε νοσταλγία για την εποχή του και την πολιτική του γραμμή, που δεν είχαν καμία σχέση με το σεχταρισμό και την τύφλωση της σημερινής ηγεσίας –για τα ίδια ακριβώς δηλ που κατηγορήθηκε και ο ίδιος στον καιρό του. Παινεύουν τους πεθαμένους, για να θάψουν τους ζωντανούς, όπως είπε κι η Αλέκα. Και όπως αγάπησαν ξαφνικά το Ζαχαριάδη οι αστικές εφημερίδες (Βήμα, Εφημερίδα των Συντακτών, κτλ) εδώ και λίγα χρόνια, έτσι θα αγαπήσουν τώρα το Χαρίλαο εν όψει της συγγραφής του τρίτου τόμου του δοκιμίου ιστορίας του κόμματος. Τώρα που αυτός δεν μπορεί να μιλήσει, για να υπερασπιστεί τον εαυτό του από τους όψιμους «υπερασπιστές» του.

Ποια είναι όμως η αληθινή σπορά που μας άφησε ο Χαρίλαος; Είναι η παρακαταθήκη του καπετάν-Γιώτη και το διπλό αντάρτικο ενάντια στους κατακτητές και έπειτα το μοναρχοφασισμό, ως βασική έκφραση της αστικής κυριαρχίας. Είναι η στιχομυθία στην πολιτική δίκη του με το δικαστή του για τους κομμουνιστές, που δεν χρειαζόταν να ασκήσουν βία για να πάρουν την εξουσία, γιατί την είχαν ήδη στα χέρια τους, αλλά άφησαν να τους ξεφύγει, κι αυτό ακριβώς πλήρωναν. Ότι έμεινε αλύγιστος σε φυλακές και τόπους εξορίας, μέχρι να αφεθεί ελεύθερος. Ότι ανέλαβε και κράτησε γερά το τιμόνι του κόμματος σε μια δύσκολη και πολυκύμαντη περίοδο, μετά από τη διάσπασή του 68’ και στα χρόνια της μεταπολίτευσης. Ότι σήκωσε το ανάστημά του την πιο κρίσιμη ώρα της αντεπανάστασης, πηγαίνοντας ενάντια στο ρεύμα και την απόπειρα διάλυσης-μετάλλαξης του ΚΚΕ. Έμεινε πιστός στις κομμουνιστικές αρχές του κόμματος, ενάντια σε όσους είχαν ως ‘κονίσματά τους τα ιερά και όσια του αστικού κόσμου της αδικίας και της εκμετάλλευσης.

Το Χαρίλαο οι κομμουνιστές δεν τον τιμάνε επειδή ήταν αλάνθαστος, αλλά γιατί τα στερνά του τίμησαν τα πρώτα, γιατί στάθηκε συνεπής στις πιο δύσκολες στιγμές του κομμουνιστικού κινήματος, αγωνιστής παντός καιρού, γιατί ήταν βαθιά λαϊκός άνθρωπος, προικισμένος με όλες τις χάρες του λαού μας, όπως δείχνει και το όνομά του. Αυτές τις μέρες συμπληρώνονται δέκα χρόνια από το θάνατο του μεγάλου ηγέτη· το λαϊκό προσκύνημα στην έδρα της ΚΕ στον Περισσό (με υπόκρουση τους ήχους από το κλαρίνο του Πετρολούκα Χαλκιά, όπως είχε ζητήσει ο ίδιος), όπου έβλεπες απλό κόσμο να ξεσπάει σε δάκρυα από τη συγκίνηση· από την ταφή του στο Παλιοζογλώπι –για να έχει ο καπετάνιος αγνάντιο- όπου άνοιξε ο ουρανός απότομα και έκλαψε με τον τρόπο του, ως κατευόδιο, για το Φλωράκη. Κι αυτό που άφησε πίσω του, πέρα από την πλούσια πολιτική παρακαταθήκη, είναι η λιτή «διαθήκη» του, όπου άφηνε τα πάντα στο κόμμα (όπως έκανε πάντα στη ζωή του), αλλά στο κομμουνιστικό κόμμα (το κουκουέδικο ΚΚΕ, που έλεγε κι ο Ζαχαριάδης) κι όχι σε κάποιο ερζάτς-υποκατάστατό του. Όχι δηλ σε αυτό που ήθελαν να βάλουν στη θέση του ΚΚΕ τα αποκαλούμενα «παιδιά» του…

Αναδημοσίευση από το Ατέχνως